| YouTube Channel

शतरूपा (zatarUpA)

 
शब्दसागरः
English
शतरूपा
f.
(-पा)
1. Name of the wife of BRAHMĀ.
2. An epithet of
SĀVITRI, the daughter of BRAHMĀ.
Monier Williams Cologne
English
शत—रूपा (आ),
f.
N.
of the daughter and wife of Brahmā (her incestuous intercourse with her father produced Manu Svāyambhuva, but some Purāṇas make Śata-rūpā the wife not mother of the first Manu),
Hariv.
BṛĀrUp.
, Sch.
Pur.
Apte Hindi
Hindi
शतरूपा
स्त्री*
शतम्-रूपा -
ब्रह्मा की एक पुत्री
L R Vaidya
English
Sata-rUpA {% f. %} 1. name of the wife of Brahman (m.)
2. of his daughter.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
शतरूपा
noun
मनोः पत्नी।
"ब्रह्मणा प्रथमं मनुशतरूपयोः निर्मितिः कृता।"
पुराणम्
English
शतरूपा / ŚATARŪPĀ. Wife of svāyambhuva manu, who took his sister śatarūpā herself as his wife. The couple had two sons called priyavrata a?n?d uttānapāda and two daughters prasūti and ākūti. prasūti was married to Dakṣaprajāpati and ākūti to Ruciprajāpati. (viṣṇu purāṇa, Part I, Chapter 7).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
शतरूपा,
स्त्री,
(शतं रूपाणि अस्याः ।) ब्रह्मणःकन्या पत्नी यथा, --“एवन्तत्त्वात्मकं कृत्वा जगद्वेधास्त्वजीजनत् ।सावित्रीं लोकसिद्ध्यर्थं हृदि कृत्वा समास्थितः
ततः संजपतस्तस्य भित्त्वा देहमकल्मषम् ।स्त्रीरूपमर्द्धमकरोदर्द्धं पुरुषरूपवत्
शतरूपा सा ख्याता सावित्री निगद्यते ।सरस्वत्यथ गायत्त्री ब्रह्माणी परन्तप
दृष्ट्वा तां व्यथितस्तावत् कामवाणार्दितो विभुः ।उपयेमे विश्वात्मा शतरूपामनिन्दिताम्
ततः कालेन महता ततः पुत्त्रोऽभवन्मनुः ।स्वायम्भुव इति ख्यातः विराडिति नःश्रुतम्
”इति मात्स्ये अध्यायः
(विष्णुपुराणमते इयं स्वायम्भुवमनोः पत्नी ।यथा, तत्रैव १४ -- १६ ।“ततो ब्रह्मात्मसम्भूतं पूर्व्वं स्वायम्भुवं प्रभुः ।आत्मानमेव कृतवान् प्रजापाल्ये मनुं द्विज
शतरूपां तु तां नारीं तपोनिर्धूतकल्मषाम् ।स्वायम्भुवो मनुर्देवः पत्नीत्वे जगृहे विभुः
तस्माच्च पुरुषात् देवी शतरूपा व्यजायत ।प्रियव्रतोत्तानपादौ प्रसूत्याकूतिसंज्ञितम्
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
शतरूपा स्त्री शत रूपाण्यस्याः व्रह्मणः पत्न्यां तत्कन्यायांसावित्र्यां “ततः संजपतस्तस्य भित्त्वा देहमकल्मषम् ।स्त्रारूपमर्द्धमकरोदर्द्धं पुरुषरूपवत् शतरूपा साख्याता सावित्री निगद्यते सरस्वत्यथ गायत्री व्र-ह्माणी परन्तप दृष्ट्वा तां व्यथितस्तावत् कामवाणा-र्दितो विभुः उपयेमे विश्वात्मा शतरूपामनिन्दिताम् ।ततः कालेन महता ततः पुत्रोऽभवन्मनुः खायम्भुवइति ख्यातः विराडिति नः श्रुतम्” मात्स्ये अ०