| YouTube Channel

व्यापकः (vyApakaH)

 
Apte Hindi
Hindi
व्यापकः
पुं*
- -
नितान्त सहवर्ती या अन्तर्हित विशेषण
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
व्यापकः, त्रि, (वि + आप् + ण्वुल् ।) विशेषेणा-प्नोति यः तद्बन्निष्ठात्यन्ताभावाप्रतियोगी ।यथा, --“साध्यस्य व्यापको यस्तु हेतोरव्यापकस्तथा ।स उपाधिर्भवेत्तस्य निष्कर्षोऽयं प्रदर्श्यते
”इति भाषापरिच्छेदः
आच्छादकः यथा, --“पक्षस्य व्यापकं सारमसन्दिग्धमनाकुलम् ।अव्याख्यागम्यमित्येवमुत्तरं तद्विदो विदुः
”पक्षस्य भाषार्थस्य व्यापकं आच्छादकं अभि-योगाप्रतिकूलमिति यावत् इति व्यवहार-तत्त्वम्
(यथा, कुमारसम्भवे ७१ ।“तिर्य्यगूर्द्ध्वमधस्ताच्च व्यापको महिमा हरेः
”)