| YouTube Channel

व्याध (vyAdha)

 
शब्दसागरः
English
व्याध
m.
(-धः)
1. A hunter, one who lives by killing deer, &c.
2. A
low or wicked man.
E.
व्यध् to pierce,
aff.
Capeller Eng
English
व्याध
m.
hunter,
abstr.
°ता
p.
°धिन्.
Yates
English
व्याध (धः) 1.
m.
A hunter, deer-kil-
ler
low man.
Spoken Sanskrit
English
व्याध - vyAdha -
m.
- hunter
मार्गति { मार्ग् } - mArgati{mArg} - verb 1 Par - huntafter
मार्गयति / -ते { मार्ग् } - mArgayati/-te{mArg} - verb 10 At - huntafter
किं व्याधा वने अस्मिन् सञ्चरन्ति? - kiMvyAdhAvaneasminsaJcaranti? -
sent.
- Dohuntersroamaboutinthiswood?
मृगयति { मृग् } - mRgayati { mRg } - verb 10 - hunt
मृगयते { मृग् } - mRgayate { mRg } - verb 10 - hunt
मृग्यति { मृग् } - mRgyati { mRg } - verb 10 - hunt
संवाहयते { संवह् } - saMvAhayate { saMvah } - verb caus. - hunt
संवाहयति { संवह् } - saMvAhayati { saMvah } - verb caus. - hunt
मृगया - mRgayA -
f.
- chase [ associated with hunting ]
लुब्धक - lubdhaka -
m.
- hunter
सूनिक - sUnika -
m.
- hunter
आखेटक - AkheTaka -
m.
- hunter
आखेटिक - AkheTika -
m.
- hunter
कुलिक - kulika -
m.
- hunter
कौटकिक - kauTakika -
m.
- hunter
खट्टिक - khaTTika -
m.
- hunter
तीवर - tIvara -
m.
- hunter
द्रोहाट - drohATa -
m.
- hunter
पापर्द्धिक - pAparddhika -
m.
- hunter
व्याध - vyAdha -
m.
- hunter
किं व्याधा वने अस्मिन् सञ्चरन्ति? - kiMvyAdhAvaneasminsaJcaranti? -
sent.
- Dohuntersroamaboutinthiswood?
लुब्धक - lubdhaka -
m.
- hunter
सूनिक - sUnika -
m.
- hunter
आखेटक - AkheTaka -
m.
- hunter
आखेटिक - AkheTika -
m.
- hunter
कुलिक - kulika -
m.
- hunter
कौटकिक - kauTakika -
m.
- hunter
खट्टिक - khaTTika -
m.
- hunter
तीवर - tIvara -
m.
- hunter
द्रोहाट - drohATa -
m.
- hunter
पापर्द्धिक - pAparddhika -
m.
- hunter
मार्गिक - mArgika -
m.
- hunter
वधजीविन् - vadhajIvin -
m.
- hunter
वागुरिक - vAgurika -
m.
- hunter
वनगोचर - vanagocara -
m.
- hunter
वनग्राहिन् - vanagrAhin -
m.
- hunter
वनपंसुल - vanapaMsula -
m.
- hunter
विन्ध्य - vindhya -
m.
- hunter
व्याधक - vyAdhaka -
m.
- hunter
श्वगणिक - zvagaNika -
m.
- hunter
श्वहन् - zvahan -
m.
- hunter
सौनिक - saunika -
m.
- hunter
लुब्ध - lubdha -
n.
- hunter
व्याधाः - vyAdhAH -
m.
pl. - hunters
सौकरिक - saukarika -
m.
- boar hunter
क्षान्त - kSAnta -
m.
- of a hunter
व्याधगीति - vyAdhagIti -
f.
- hunter's cry
तीवरी - tIvarI -
f.
- hunter's wife
श्वघ्नी - zvaghnI -
f.
- hunter's wife
धर्मव्याध - dharmavyAdha -
m.
- righteous hunter
व्याधभीत - vyAdhabhIta -
m.
- afraid of hunters
व्याधिन् - vyAdhin -
adj.
- possessing hunters
नैषाद - naiSAda -
m.
- hunter or bird-catcher
व्याधायते { व्याधाय } - vyAdhAyate { vyAdhAya } - verb - become or be like a hunter
व्याधता - vyAdhatA -
f.
- state or business of a hunter
कौटिलिक - kauTilika -
m.
- deceiving the hunter by particular movements
अपवाद - apavAda -
m.
- peculiar noise made by hunters to entice deer
सहर्षमृगयुग्रामनिनादमय - saharSamRgayugrAmaninAdamaya -
adj.
- resounding with the shouts of the joyful troop of hunters
व्याध - vyAdha -
m.
- fowler
शाकुनिक - zAkunika -
m.
- fowler
उत्कल - utkala -
m.
- fowler
खट्टिक - khaTTika -
m.
- fowler
जीवान्तक - jIvAntaka -
m.
- fowler
पाक्षिक - pAkSika -
m.
- fowler
वायोविद्यिक - vAyovidyika -
m.
- fowler
शाकुन्तिक - zAkuntika -
m.
- fowler
व्याध - vyAdha -
m.
- fowler
शाकुनिक - zAkunika -
m.
- fowler
उत्कल - utkala -
m.
- fowler
खट्टिक - khaTTika -
m.
- fowler
जीवान्तक - jIvAntaka -
m.
- fowler
पाक्षिक - pAkSika -
m.
- fowler
वायोविद्यिक - vAyovidyika -
m.
- fowler
शाकुन्तिक - zAkuntika -
m.
- fowler
Wilson
English
व्याध
m.
(-धः)
1 A hunter, one who lives by killing deer, &c.
2 A low or wicked man.
E.
व्यध to pierce,
aff.
Apte
English
व्याधः [vyādhḥ], [व्यध्-ण]
A hunter, fowler (by caste or profession).
A wicked or low man.
Comp.
-भीतः a deer.
व्याधं व्याधम् [vyādha] [ṃvyādham], व्याधम्
ind.
(= विद्ध्वा वद्ध्वा
आभीक्ष्णे णमुल्) Inflicting wounds again and again
व्याधं व्याधममूढौ तौ यमसाच्चक्रतुर्द्विषौ
Bk.*
5.3.
Apte 1890
English
व्याधः [व्यध्-ण] 1 A hunter, fowler (by caste or profession).
2 A wicked or low man.
Comp.
भीतः a deer.
Monier Williams Cologne
English
व्याध a
m.
‘one who pierces or wounds’, a hunter, one who lives by killing deer (said to be the son of a Kṣatriya by a low-caste mother),
Mn.
MBh.
&c.
a low man, wicked person,
L.
व्याध b
&c.
See व्यध्,
p.
1031.
Monier Williams 1872
English
व्याध, अस्, m. ‘one who pierces or wounds, a
hunter, one who lives by killing deer, &c., (if re-
garded as a particular caste, supposed to be the son
of a Kṣatriya by a Sarvasvin mother)
a low man,
wicked person.
—व्याध-ता, f. the state or busi-
ness of a hunter.
—व्याध-भीत, अस्, m. ‘afraid of
hunters, a deer.
व्याध व्याध। See under rt. व्यध्, p. 974,
col. 1.
Macdonell
English
व्याध vyādha,
m.
[√ vyadh] hunter (a mixed 🞄caste): -gīti,
f.
decoy cry of a hunter.
Benfey
English
व्याध व्याध, i. e. व्यध् + अ,
m.
1.
A hunter, Pañc. 147, 11.
2. A low or
wicked man.
--
Comp.
धर्म-,
m.
the pious hunter, epithet of a Brāh-
maṇa re-born as hunter in consequence
of a curse, MBh. 3, 13710.
मृग-,
m.
a hunter, Rājat. 5, 196.
Apte Hindi
Hindi
व्याधः
पुं*
- व्यध् +
"शिकारी, बहेलिया (जाति से या पेशे के कारण)"
व्याधः
पुं*
- व्यध् +
"दुष्ट मनुष्य, अधम पुरुष"
L R Vaidya
English
vyADa {% m. %} 1. A hunter, a fowler (also one by caste)
2. a low man.
Bopp
Latin
व्याध m. (r. व्यध् s. अ) venator. N. 11. 26. 29. (V. व्यध्.)
Lanman
English
vyādha, m. hunter. [√vyadh.]
Sanskrit Tibetan
Tibetan
khyi ra pa
१) किरात २) व्याध ३) शबर ४) श्वपच
brngon pa
आखेट / मृगया / लुब्धक / व्याध / शबर
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
व्याधो मृगवधाजीवी लुब्धको मृगयुश्च सः
-wordlist-
व्याध (पुं), मृगवधाजीविन् (पुं), लुब्धक (पुं), मृगयु (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
मृगयु
मृगयु, लुब्धक, व्याध, वागुरिक
मृगयुर्लुब्धको व्याधो बुधैर्वागुरिकः स्मृतः ५९६
verse 2.1.1.596
page 0067
नाममाला
Sanskrit
पुलिन्द, शवर, दस्यु, निषाद, व्याध, लुब्धक, धानुष्क, किरात, अरण्यानीचर
पुलिन्दः शवरो दस्युर्निषादो व्याधलुब्धकौ
धानुष्कोऽथ किरातश्च सोऽरण्यानीचरः स्मृतः १४
verse 0.1.1.14
page 0007
Mahabharata
English
Vyādha^1 (“the hunter” or “the fowler”) = Dharmavyādha: III, 13696, 13703, (13713), 13761, (13762), (13843), (†13867), (13871), (13899), (13911), (13922), (13949), 13960, (13961), (14002), (14018), 14030, 14032, (14034), (14041), (14063), (14079), 14094.--Do.^2 = Śiva: VII, 2877 (C. Vyādhyāya), 2878 (Vyādhāya).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
व्याधः,
पुं,
(विध्यति मृगादीन् व्यध + “स्याद्ब्ब्य-धेति ।” १४१ इति णः ।) मृग-हिंसकजातिः शिकारी इति भाषा तुसर्व्वस्विपत्न्यां क्षत्त्रियाज्जातः यथा, --“नापिताद्गोपकन्यायां सर्व्वस्वी तस्य योषिति ।क्षत्त्राद्वभूव व्याधश्च बलवान् मृगहिंसकः
”इति ब्रह्मवैवर्त्ते ब्रह्मखण्डे १० अध्यायः
तत्पर्य्यायः मृगवधाजीवः मृगयुः ३लुब्धकः इत्यमरः
मृगावित् द्रोहाटः ।इति जटाधरः
मृगजीवनः बलपांशुनः ।इति शब्दरत्नावली
(यथा, --“विद्धा मृगी व्याधशिलीमुखेनमृगोऽपि तत्कातरवीक्षणेन ।असून् परित्यज्य गतव्यथा सामृगस्य जीवावधिराधिरासीत्
”इत्युद्भटः
)दुष्टः इति मेदिनी
(यथा, भागवते ।१४ ३४ ।“व्याधस्याप्यनुकम्प्यानां स्त्रीणां देवः सती-पतिः
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
व्याध पुंस्त्री० व्यध--ण मृगहिंसके क्षत्रियात् सर्वस्विपत्न्यांजाते सङ्कीर्णजातिभेदे पुंस्त्री० स्त्रियां ङीष् “ना-पितात् गोपकन्यायां सर्वस्वी तस्य योषिति क्षत्त्राद्बभूव व्याधश्च बलवान् मृगहिंसकः” ब्रह्मवै० व्र० १० अ० ।२ दुष्टे
त्रि०
मेदि० भावे घञ् वेधने पीडने
Capeller
German
व्याध
m.
Jäger (eig. Treffer).
Burnouf
French
व्याध व्याध
m.
(व्यध्) chasseur
par ext. homme
vil.
व्याधभीत
m.
antilope.
Stchoupak
French
व्याध-
m.
chasseur, homme d'une tribu sauvage
-ता-
f.
vie de
chasseur.
°गीति-
f.
appel du chasseur.