| YouTube Channel

विप्लव (viplava)

 
शब्दसागरः
English
विप्लव
m.
(-वः)
1. Tumult, confusion, trouble.
2. Evil, calamity.
3. Ra-
pine, extortion.
4. Sin, wickedness.
5. Predatory or
irr
egular
warfare.
6. Affray, scuffle.
7. Terrifying an enemy by shouts and
gestures.
8. Confusion, perplexity, (of thought or speech.)
9.
Floating about.
10. The rust, (of a mirr or.)
11. Loss, destruction.
E.
वि before, प्लु to go,
aff.
अप्
Capeller Eng
English
विप्लव
m.
ruin, fall, destruction, loss, calamity,
distress
tumult, rebellion, violation (of a woman).
Yates
English
वि-प्लव (वः) 1.
m.
Scuffle, uproar, tu-
mult, feud
predatory attack
alarm
extortion
calamity
sin
perplexity.
Spoken Sanskrit
English
विप्लव - viplava -
m.
- opposition
विरोध - virodha -
m.
- opposition
विमक्षदल - vimakSadala -
n.
- opposition
वैपरित्य - vaiparitya -
n.
- opposition
प्रतिवाणि - prativANi -
adj.
- opposition
वि - vi - adverb - opposition
प्रतिकृति - pratikRti -
f.
- opposition
प्रतिकूलता - pratikUlatA -
f.
- opposition
अपक्षता - apakSatA -
f.
- opposition
अपरता - aparatA -
f.
- opposition
प्रतिक्रिया - pratikriyA -
f.
- opposition
प्रातिकूलिकता - prAtikUlikatA -
f.
- opposition
प्रतिपक्षता - pratipakSatA -
f.
- opposition
विपक्षता - vipakSatA -
f.
- opposition
विप्रकृति - viprakRti -
f.
- opposition
पर्यवस्था - paryavasthA -
f.
- opposition
प्रतिपक्ष - pratipakSa -
m.
- opposition
अतिपात - atipAta -
m.
- opposition
उत्क्राम - utkrAma -
m.
- opposition
निकार - nikAra -
m.
- opposition
विप्लव - viplava -
m.
- opposition
विप्लव - viplava -
adj.
- confused
विप्लव - viplava -
adj.
- having no ship or boat
विप्लव - viplava -
m.
- portent
विप्लव - viplava -
m.
- contrariety
विप्लव - viplava -
m.
- evil
विप्लव - viplava -
m.
- shipwreck
विप्लव - viplava -
m.
- adverseness
विप्लव - viplava -
m.
- damage
विप्लव - viplava -
m.
- misery
विप्लव - viplava -
m.
- violation
विप्लव - viplava -
m.
- divulging
विप्लव - viplava -
m.
- rust
विप्लव - viplava -
m.
- tumult
विप्लव - viplava -
m.
- confusion
विप्लव - viplava -
m.
- loss
विप्लव - viplava -
m.
- trouble
विप्लव - viplava -
m.
- distress
विप्लव - viplava -
m.
- ruin
विप्लव - viplava -
m.
- affray
विप्लव - viplava -
m.
- terrifying an enemy by shouts and gestures
विप्लव - viplava -
m.
- disaster
विप्लव - viplava -
m.
- profanation of the veda by unseasonable study
विप्लव - viplava -
m.
- revolt
विप्लव - viplava -
m.
- calamity
विप्लव - viplava -
m.
- evil omen
विप्लव - viplava -
m.
- spreading abroad
विप्लव - viplava -
m.
- destruction
Wilson
English
विप्लव
m.
(-वः)
1 Tumult, confusion, trouble.
2 Evil, calamity.
3 Rapine, extortion.
4 Sin, wickedness.
5 Predatory or
irr
egular warfare.
6 Affray, scuffle.
7 Terrifying an enemy by shouts and gestures.
8 Confusion, perplexity, (of thought or speech.)
E.
वि before प्लु to go,
aff.
अप्.
Apte
English
विप्लव [viplava],
a.
Perflexed, confused
मुमूर्षूणां हि मन्दात्मन्ननु स्युर्विप्लवा गिरः
Bhāg.*
7.8.12.
वः Floating or drifting about, floating in different directions.
Opposition, contrariety.
Confusion, perplexity.
Tumult, scuffle, affray
M.*
1.
Devastation, predatory warfare, danger from an enemy.
Extortion.
Loss, destruction
सत्त्वविप्लवात्
R.*
8.41
तद्वाग्विसर्गो जनताघविप्लवः
Bhāg.*
1.5. 11.
Adverseness, evil turn
अथवा मम भाग्यविल्पवात्
R.*
8.47.
The rust on a mirror (dust accumulating on its surface)
अपवर्जितविप्लवे शुचौ ... मतिरादर्श इवाभिदृश्यते
Ki.*
2.26 (where विप्लव also means प्रमाणबाधः 'absence of reasoning').
Transgression, violation
गुरूपदिष्टेन रिपौ सुते$पि वा निहन्ति दण्डेन धर्मविप्लवम्
Ki.*
1.13.
An evil, a calamity.
Sin, wickedness, sinfulness.
Terrifying an enemy by shouts and gestures.
Divulging, making public.
Profanation of the Veda by unseasonable study.
Shipwreck.
Apte 1890
English
विप्लवः 1 Floating or drifting about, floating in different directions.
2 Opposition, contrariety.
3 Confusion, perplexity.
4 Tumult, scuffle, affray
M. 1.
5 Devastation, predatory warfare
danger from an enemy.
6 Extortion.
7 Loss, destruction
सत्त्वविप्लवात् R. 8. 41.
8 Adverseness, evil turn
अथवा मम भाग्यविप्लवात् R. 8. 47.
9 The rust on a mirror (dust accumulating on its surface)
अपवर्जितविप्लवे शुचौ… मतिरादर्श इवाभिदृश्यते Ki. 2. 26 (where विप्लव also means प्रमाणबाधः ‘absence of reasoning’).
10 Transgression, violation
Ki. 1. 13.
11 An evil, a calamity.
12 Sin, wickedness, sinfulness.
13 Terrifying an enemy by shouts and gestures.
14 Divulging, making public.
Monier Williams Cologne
English
1. वि—प्लव
mfn.
(for 2. See वि-√ प्लु) having no ship or boat,
MBh.
2. वि-प्लव
m.
(for 1. See
p.
951, col. 2) confusion, trouble, disaster, evil, calamity, misery, distress,
Mn.
MBh.
&c.
tumult, affray, revolt,
Kāv.
Rājat.
destruction, ruin,
MBh.
Kāv.
&c.
loss, damage,
Yājñ.
violation (of a woman),
Kathās.
profanation of the Veda by unseasonable study,
Yājñ.
, Sch.
shipwreck,
Hariv.
rust (on a mirror),
Kir.
ii, 26
portent, evil omen,
L.
terrifying an enemy by shouts and gestures,
W.
spreading abroad, divulging (°वं-√ गम्, to become widely known),
MW.
वि-प्लव
mfn.
confused (as words),
BhP.
Monier Williams 1872
English
वि-प्लव, अस्, m. floating or drifting about or in
different directions
confusion, perplexity, contra-
riety, opposition, perversity
trouble, disaster, evil,
calamity
sin, wickedness
the rust on a mirror
(Kirāt. II. 26)
tumult, rapine, extortion
predatory
or devastating warfare, devastation
affray, scuffle,
disturbance
terrifying an enemy by shouts and
gestures
spreading abroad, divulging, (विप्लवं
गम्, to become known.)
—विप्लव-तस्, ind. in
consequence of misfortune, by reason of disturbance.
2. वि-प्लव, अस्, आ, अम्, not having a vessel,
without a ship.
Macdonell
English
विप्लव vi-plava,
m.
destruction, ruin, loss
🞄disaster, calamity, catastrophe, distress, misery 🞄(—°, = of or by)
tumult, affray, revolt
🞄violation (of a woman)
-plavin,
a.
disappearing
🞄-plāvaka, -plāvin,
a.
spreading 🞄abroad, publishing
-pluṣ,
f.
drop (= 🞄-pruṣ).
Benfey
English
विप्लव विप्लव, i. e. वि-प्लु + अ,
m.
1. Spreading
with गम्, To become
known, Pañc. iii. d. 258.
2. Per-
plexity.
3. Calamity, disaster, Man.
8, 348.
4. Tumult, trouble, Hit. i. d.
72, M.M.
5. Predatory warfare.
6.
Rapine, extortion.
7. Affray, scuffle,
Rājat. 5, 420 (disturbance).
8. Terri-
fying an enemy by shouts and gestures.
9. Sin, wickedness, Rājat. 5, 19.
--
Comp.
प्राण-,
adj.
depriving of life,
Bhāg. P. 1, 18, 2.
Apte Hindi
Hindi
विप्लवः
पुं*
- वि + प्लु + अप्
"बहना, इधर-उधर टहलना, विभिन्न दिशाओं में बहना"
विप्लवः
पुं*
- -
"विरोध, वैपरीत्य"
विप्लवः
पुं*
- -
"हैरानी, व्याकुलता"
विप्लवः
पुं*
- -
"हुल्लड़, हंगामा, हल्ला-गुल्ला"
विप्लवः
पुं*
- -
"निर्जनीकरण, वह संग्राम जिसमें लूटपाट खूब हो, शत्रु से भय"
विप्लवः
पुं*
- -
बलात् लूटपाट
विप्लवः
पुं*
- -
"हानि, विनाश"
विप्लवः
पुं*
- -
"आपदा, आपत्काल "
विप्लवः
पुं*
- -
दर्पण पर जमी हुई धूल या जंग
विप्लवः
पुं*
- -
"अतिक्रमण, उल्लंघन "
विप्लवः
पुं*
- -
"अनिष्ट, संकट"
विप्लवः
पुं*
- -
"पाप दुष्टता, पापमयता"
विप्लवः
पुं*
- वि+प्लु+अप्
"पोतभंग, जहाज का विनाश"
L R Vaidya
English
viplava {% m. %} 1. Floating about, floating in different directions
2. confusion, perplexity
3. disturbance, scuffle
4. sin, wickedness
5. loss, destruction, प्रतियोजयितव्यवल्लकीसमवस्थामथ सत्वविप्लवात् R.viii.41
6. deluging
7. evil, calamity
8. danger from an enemy
9. the rust (of a mirror), अपवर्जितविप्लवे शुचौ मतिरादर्श इवाभिदृश्यते Kir.ii.26.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
विप्लव auch Schändung des Veda durch unzeitiges Studium, Mit. zu Yājñ. 3, 289 f.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
rgud pa
१) आपदा २) विपार्त्त ३) विप्लव ४) विवर्तते ५) व्यसन ६) व्यापत्
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
पराजयो रणे भङ्गो डमरे डिम्बविप्लवौ ८०३
-wordlist-
पराजय (पुं), डमर (पुं), डिम्ब (पुंक्ली), विप्लव (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
डमर
डमर, डिम्ब, विप्लव
उपलिङ्गमरिष्टं स्यादुपसर्ग उपद्रवस्तथोत्पातः
ईतिरजन्यं बुधैर्डमरो डिम्बश्च विप्लवः कथितः १२७
verse 1.1.1.127
page 0016
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
विप्लवः,
पुं,
(वि + प्लु + अप् ।) परचक्रादिभयम् ।इति भरतः
राष्ट्राद्युपद्रवः इति सार-सुन्दरी
तत्पर्य्यायः डिम्बः डमरः ।इत्यमरः
(यथा, राजतरङ्गिण्याम् १०४१ ।“सर्व्वां मडवराज्योर्व्वीं वीरः शमितविप्ल-वाम्
”)अस्त्रकलहः इति स्वामी
(क्लेशः उप-द्रवः यथा, भागवते २६ ।“विप्लवोऽभूद्दःखितानां दुःसहः करुणात्मनाम्
विनाशः यथा, कथासरित्सागरे १३ ८२ ।“संमन्त्र्य कौतुकात् पापास्तद्भार्य्याशीलविप्लवम् ।चिकीर्षवो ययुः शीघ्रं ताम्रलिप्तीमलक्षिताः
”विप्लवते इति अच् जलोपर्य्यवस्थितः यथा, महाभारते ।“बणिजो नावि भग्नायामगाधे विप्लवा इव
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
विप्लव
पु०
वि + प्लु--अप् परनृपतिराष्ट्रादिता भये राष्ट्रो-पद्रव अमरः
Capeller
German
विप्लव
m.
Untergang, Verlust, Not, Elend,
Aufruhr
Schändung, Entehrung.
Burnouf
French
विप्लव विप्लव
m.
(प्लु) tumulte, émeute
pillage,
maraude, déprédation
extorsion, rapine.
Calamité.
Méchanceté, dépravation.
Action d'effrayer l'ennemi par des cris
et des gesticulations.
Stchoupak
French
वि-प्लव-
a. privé de bateau.
वि-प्लव-
m.
confusion, trouble, détresse :
misère,
malheur, ruine
émeute
viol
a. confus
-इन्- a. transitoire, fugitif.