| YouTube Channel

वरम् (varam)

 
शब्दसागरः
English
वरम् Ind. Better, sooner, rather, preferable: see वर ।
E.
 वृ-अमु ।
Yates
English
वरम्
adv. Better, rather.
Spoken Sanskrit
English
वरम् - varam -
indecl.
 - preferably
Wilson
English
वरम् ind. Better, sooner, rather, preferable: see वर.
Apte
English
वरम् [varam],
ind.
 Rather or better than, preferably to, it is better that
&c.
 It is sometimes used with the ablative
समुन्नयन् भूतिमनार्यसंगमाद्वरं विरोधो$पि समं महात्मभिः
Ki.*
 1.8. But it is generally used absolutely, वरम् being used with the clause containing the thing preferred, and न च, न तु or न पुनः with the clause containing the thing to which the first is preferred, (both being put in the nominative case)
वरं मौनं कार्यं न च वचनमुक्तं यदनृतं ... वरं भिक्षाशित्वं न च परधनास्वादनसुखम्
H.*
 1.116
वरं प्राणत्यागो न पुनरधमानामुपगमः ibid
वरं गर्भस्रावो वरमृतुषु नैवाभिगमनम्, वरं जातप्रेतो वरमपि च कन्यैव जनिता । वरं वन्ध्या भार्या वरमपि च गर्भेषु वसतिर्न चाविद्वान् रूपद्रविणगुणयुक्तो$पि तनयः ॥ Pt.
sometimes न is used without च, तु or पुनः
याच्ञा मोघा वरमधिगुणे नाधमे लब्धकामा
Me.*
 6.
Apte 1890
English
वरम् ind. Rather or better than, preferably to, it is better that &c. It is sometimes used with the ablative
समुन्नयन् भूतिमनार्यसंगमाद्वरं विरोधोपि समं महात्मभिः Ki. 1. 8. But it is generally used absolutely, वरं being used with the clause containing the thing preferred, and न च, न तु, or न पुनः with the clause containing the thing to which the first is preferred, (both being put in the nominative case)
वरं मौनं कार्यं न च वचनमुक्तं यदनृतं… वरं भिक्षाशित्वं न च परधनास्वादनसुखं H. 1
वरं प्राणत्यागो न पुनरधमानामुपगमः ibid.
sometimes न is used without च, तु or पुनः
याच्ञा मोघा वरमधिगुणे नाधमे लब्धकामा Me. 6.
Monier Williams Cologne
English
व॑रम् (अम्),
ind.
 (g. स्वर्-आदि) preferably, rather, better (also
=
 preferable, sometimes with
abl.
 which in Veda is often followed by आ, e.g. अग्नि॑भ्यो व॑रम्, ‘better than fires’,
RV.
स॑खिभ्य आ॑ व॑रम्, ‘better than companions’, ib.
exceptionally with
acc.
 , e.g. शिष्यैः शत-हुतान् होमान्, एकः पुत्र-हुतो वरम्, ‘better one sacrifice offered by a son than a hundred offered by disciples’, ṢaḍvBr. ),
RV.
&c.
&c.
व॑रम्
ind.
 it is better that, it would be best if (with pres., e.g. वरं गच्छामि, ‘it is better that I go’
or with
Impv.
 , e.g. वरं नये स्थाप्यताम्, ‘it would be better if he were initiated into our plan’,
Kathās.
or without any verb, e.g. वरं सिंहात्, ‘better [death caused] by a lion’,
Pañcat.
sometimes with
Pot.
 , e.g. वरं तत् कुर्यात्, ‘better that he should do that’,
Kām.
 ),
Kāv.
Kathās.
&c.
it is better than, rather than (in these senses वरम् is followed by न, न च, न तु, न पुनः, तद् अपि न or तथापि न, with
nom.
 , e.g. वरं मृत्युर् नचाकीर्तिः, ‘better death than [lit. ‘and not’] infamy’
exceptionally with instr., e.g. वरम् एको गुणी पुत्रो न च मूर्ख-शतैर् अपि, ‘better one virtuous son than hundreds of fools’,
Hit.
न हि-वरम्, ‘by no mean - but rather’),
Mn.
MBh.
&c.
Macdonell
English
वरम् váram, ad., v. वर 1. vara.
Apte Hindi
Hindi
वरम्
नपुं*
 - -
"जाफरान, केसर"
वरम्
अव्य* - वृ + अप्
"अपेक्षाकृत, श्रेष्ठतर, श्रेयस्कर, अधिक अच्छा"
L R Vaidya
English
varam {% ind. %} Rather, better, preferably, ‘it would be better if, ’ ‘it is better that, ’ (used either absolutely or with an abl., when used absolutely it is generally followed by न, नच, ननु or नपुनः in the second clause), अजातमृतमूर्खेषु मृताजातौ सुतौ वरम्, or वरं गर्भस्रावो वरमृतुषु नैवाभिगमनं वरं जातप्रेतो वरमपि च कन्यव जनिता । वरं वंद्ज्या भार्या वरमपि च गर्भेषु वसतिर्न चाविद्वान्रूपद्रविणगुणयुक्तोऽपि तनयः Panch.i., याच्ञामोघा वरमधिगुणं नाधमे लब्धकामा Megh.i.6.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 कुङ्कुमम्, वाह्नीकम्, वाह्निकम्, वरवाह्नीकम्, अग्निशिखम्, वरः, वरम्, बरः, बरम्, काश्मीरजन्म, काश्मीरजः, पीतकम्, पीतनम्, पीतचन्दनम्, पीतकावेरम्, कावेरम्, रक्तसंज्ञम्, रक्तम्, शोणितम्, लोहितम्, लोहितचन्दनम्, गौरम्, हरिचन्दनम्, घुसृणम्, जागुडम्, सङ्कोचम्, पिशुनम्, घीरम्, कुचन्दनम्
noun
पुष्पविशेषः।
"मह्यं काश्मीरजेन युक्ता कुल्फीप्रकारः रोचते।"
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: वरम्
Root: वर
Gender: नपुं
Number: all
अर्थः ⇒ शेलुवृक्षः
Meaning(s):
⇒ Bdellium
Tamil Koḍi kīrai
Resin of Gugulu tree
Shloka(s):
3|3|54|1 ► कामः पुरो जटायुश्च कुम्भोलूखलकं वरम्। (भूमिकाण्डः/वनाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|3|54|1 ⇢ वरम् (वर) (नपुं) ⇒ Bdellium
Tamil Koḍi kīrai
Resin of Gugulu tree ⇒ शेलुवृक्षः
Related word(s):
Tamil
Tamil
வரம் : அதிக நல்லதான / மேலானதான / சிறந்ததான.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
वरम्
अव्य०
 वृ--अमु । ईषदभिष्टे मेदि० ।