| YouTube Channel

वचनीय (vacanIya)

 
शब्दसागरः
English
वचनीय
mfn.
(-यः-या-यं)
1. To be spoken or said.
2. Censurable, to be
noticed or reproved.
n.
(-यं) Censure.
E.
वच् to speak. अनीयर्
aff.
Capeller Eng
English
वचनीय
a.
to be spoken, mentioned, called, or reproved
n.
reproach, censure. Abstr. °ता
f.
Yates
English
वचनीय (यः-या-यं)
a. That should
be spoken
censurable.
Spoken Sanskrit
English
वचनीय vacanIya
adj.
mentionable
वचनीय vacanIya
adj.
censurable
वचनीय vacanIya
adj.
to be called or named
वचनीय vacanIya
adj.
to be spoken about or against
वचनीय vacanIya
adj.
liable to reproach
वचनीय vacanIya
adj.
to be spoken or uttered
वचनीय vacanIya
n.
blame
वचनीय vacanIya
n.
reproach
वचनीय vacanIya
n.
censure
वचनीय vacanIya
n.
anything censurable
Wilson
English
वचनीय
mfn.
(-यः-या-यं)
1 To be spoken or said.
2 Censurable, to be noticed or reproved.
E.
वच to speak, अनीयर्
aff.
Apte
English
वचनीय [vacanīya],
a.
[वच्-अनीयर्]
To be said, spoken, or related.
Censurable, blamable
वचनीयस्य यो भुङ्क्ते तमाहुः शोणितं ह्रदम्
Mb.
* 13.135.16. -यम् Blame, censure, reproach
कामवृत्तिर्वचनीयमीक्षते
Ku.*
5.82
वचनीयमिदं व्यवस्थितं रमण त्वामनुयामि यद्यपि 4.21
भवति योजयितुर्वचनीयता
Pt.*
1.75
Ki.*
9.39, 65
Mk.*
4.1.
Apte 1890
English
वचनीय a. [वच्-अनीयर्] 1 To be said, spoken, or related.
2 Censurable, blameable.
यं Blame, censure, reproach
कामवृत्तिर्वचनीयमीक्षते Ku. 5. 82
वचनीयमिदं व्यवस्थितं रमण त्वामनुयामि यद्यपि 4. 21
भवति योजयितुर्वचनीयता Pt. 1. 75
Ki. 9. 39, 65
Mk. 4. 1.
Monier Williams Cologne
English
वचनीय
mfn.
to be spoken or uttered, mentionable,
Mn.
R.
to be called or named,
Nir.
to be spoken about or against, censurable, liable to reproach,
Hariv.
वचनीय
n.
reproach, censure, blame,
Kālid.
Uttarar.
Monier Williams 1872
English
वचनीय, अस्, आ, अम्, to be spoken or uttered,
fit or proper to be said, mentionable
to be called
or named
to be spoken about or against, to be
reproved, censurable, liable to reproach
(अम्), n.
reproach, censure, blame.
—वचनीय-ता, f. or व-
चनीय-त्व, अम्, n. liability to be spoken about or
against
rumour, report, evil report, blamableness,
detraction, scandal
blame, reprehension.
Macdonell
English
वचनीय vac-anīya, fp. to be said or spoken
🞄that may be uttered
to be called
censurable
🞄n. blame, reproach: -tā,
f.
liability to censure.
Apte Hindi
Hindi
वचनीय
वि* - वच् + अनीयर्
"कहे जाने, बोले जाने या वर्णन किये जाने योग्य"
वचनीय
वि* - -
"निन्दनीय, दूषणीय"
वचनीयम्
नपुं*
- -
"कलंक, निन्दा, निर्भर्त्सना"
L R Vaidya
English
vacanIya {% (I) a. (f. या) %} 1. To be said, to be mentioned
2. ceasurable.
vacanIya {% (II) n. %} Censure, reproach, वचनीयमिदं व्यवस्थितं रमण त्वामनुयामि यद्यपि K.S.iv.21, कामवृत्तिर्वचनीयमीक्षते v.82.
Kridanta Forms
Sanskrit
ब्रू (ब्रू꣡ञ् व्यक्तायां वाचि - अदादिः - सेट्)
ल्युट् = वचनम्
अनीयर् = वचनीयः - वचनीया
ण्वुल् = वाचकः - वाचिका
तुमुँन् = वक्तुम्
तव्य = वक्तव्यः - वक्तव्या
तृच् = वक्ता - वक्त्री
क्त्वा = उक्त्वा
ल्यप् = प्रोच्य
क्तवतुँ = उक्तवान् - उक्तवती
क्त = उक्तः - उक्ता
शतृँ = ब्रुवन् - ब्रुवती
शानच् = ब्रुवाणः - ब्रुवाणा
वच् (व॒चँ꣡ परिभाषणे - अदादिः - अनिट्)
ल्युट् = वचनम्
अनीयर् = वचनीयः - वचनीया
ण्वुल् = वाचकः - वाचिका
तुमुँन् = वक्तुम्
तव्य = वक्तव्यः - वक्तव्या
तृच् = वक्ता - वक्त्री
क्त्वा = उक्त्वा
ल्यप् = प्रोच्य
क्तवतुँ = उक्तवान् - उक्तवती
क्त = उक्तः - उक्ता
शतृँ = वचन् - वचती
वच् (व꣡चँ꣡ परिभाषणे - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = वाचनम् / वचनम्
अनीयर् = वाचनीयः / वचनीयः - वाचनीया / वचनीया
ण्वुल् = वाचकः - वाचिका
तुमुँन् = वाचयितुम् / वचितुम्
तव्य = वाचयितव्यः / वचितव्यः - वाचयितव्या / वचितव्या
तृच् = वाचयिता / वचिता - वाचयित्री / वचित्री
क्त्वा = वाचयित्वा / वचित्वा
ल्यप् = प्रवाच्य / प्रोच्य
क्तवतुँ = वाचितवान् / उचितवान् - वाचितवती / उचितवती
क्त = वाचितः / उचितः - वाचिता / उचिता
शतृँ = वाचयन् / वचन् - वाचयन्ती / वचन्ती
शानच् = वाचयमानः / वचमानः - वाचयमाना / वचमाना
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
वचनीयः, त्रि, (वच् + अनीयर् ।) कथनीयः ।इति वचधातोः कर्म्मणि अनीयप्रत्ययेन निष्पन्नः
(निन्दायां, क्ली यथा, कुमारे २१ ।“मदनेन विना कृता रतिःक्षणमात्रं किल जीवितेति मे ।वचनीयमिदं व्यवस्थितंरमण ! त्वामनुयामि यद्यपि
”“इति वचनीयं निन्दा मे मम व्यवस्थितम्
”इति तट्टीकायां मल्लिनाथः
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
वचनीय
त्रि०
वच--अनीयर् कथनीये निन्दनीये लोका-पवादे
न०
“वचनीयमिदं व्यवस्थितम्” कुमारः
Capeller
German
वचनीय zu sagen, hervorzuheben, zu
tadeln.
n.
Vorwurf, Tadel. Abstr.
°ता
f.
Stchoupak
French
वचनीय-
a. v. à dire, qui peut être dit
à quoi il y a à
redire, à blâmer (par qq'un), gén. )
nt. blâme, reproche
-ता-
f.
répréhensibilité.
°दोष-
m.
le défaut d'être répréhensible.