| YouTube Channel

लोलार्क (lolArka)

 
Monier Williams Cologne
English
लोलार्क
m.
 a form of the sun,
VāmP.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
लोलार्कः,
पुं,
 (लोलनामा अर्कः ।) सूर्य्यः । यथा, पुलस्त उवाच ।“ततः सुकेशिवचनात् सर्व्व एव निशाचराः ।तेनोदितन्तु ते धर्म्मं चक्रुर्मुदितमानसाः ॥
ततः प्रवृद्धिं सुतरामगच्छन्त निशाचराः ।पुत्त्रपौत्त्रार्थसंयुक्ताः सदाचारसमन्विताः ॥
तज्ज्योतिस्तेजसा तेषां राक्षसानां महात्मनाम् ।गन्तुं नाशक्नुवन् सूर्य्यो नक्षत्राणि च चन्द्रमाः ॥
ततस्त्रिभुवनं ब्रह्मन् निशाचरपुरोऽभवत् ।दिवा सूर्य्यस्य सदृशः क्षणदायाञ्च चन्द्रवत् ॥
ततः क्रोधाभिभूतेन भानुना विप्रभेदिभिः ।भानुभी राक्षसपुरं तद्दृष्टञ्च यथेच्छया ॥
तद्भानुना तदा दृष्टं क्राधाध्मातेन चक्षुषा ।निपपाताम्बराद्दृष्टः क्षीणपुण्य इव ग्रहः ॥
पतमानं समालोक्य पुरं शालङ्कटङ्कटः ।नमो भवाय सर्व्वाय इदमुच्चैरधीयत ॥
तेषां क्रन्दितमाकर्ण्य चारणा गगनेचराः ।हाहेत्युच्चुक्रुशुः सर्व्वे हरभक्तः पतत्यसौ ॥
तच्चारणवचः शर्व्वः श्रुतवान् सर्व्वतोऽव्ययः ।श्रुत्वा स चिन्तयामास केनासौ पात्यते भुवि ॥
ज्ञातवान् देवपतिना सहस्रकिरणेन तत् ।पातितं राक्षसपुरं ततः क्रुद्धस्त्रिलोचनः ॥
क्रुद्धस्तु भगवान् दृग्भिर्भानुमन्तमपश्यत ।दृष्टमात्रस्त्रिनेत्रेण निपपात ततोऽम्बरात् ॥
ततो ब्रह्मा सुरपतिः सुरैः सार्द्धं समभ्ययात् ।रम्यं महेश्वरावासं मन्दरं रविकारणात् ॥
गत्वा दृष्ट्वा च देवेशं शङ्करं शूलपाणिनम् ।प्रसाद्य भास्करार्थाय वाराणस्यामुपानयत् ॥
ततो दिवाकरं भूयः पाणिनादाय शङ्करः ।कृत्वा नामास्य लोलेति रथमारोपयत् पुनः ॥
आरोपिते दिनकरे ब्रह्माभ्येत्य सुकेशिनम् ।सबान्धवं सनगरं पुनरारोपयद्दिवि ॥
”इति श्रीवामनपुराणे सुकेशिचरिते लोलार्क-जननं नाम १५ अध्यायः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
लोलार्क
पु०
 काशीस्थे अर्कमूर्त्तिभेदे काशीख० ४६ अ० ।