रोपणं (ropaNaM)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Apte 1890
Englishशब्दकल्पद्रुमः
Sanskritरोपणं, विमोहनम् । रुपधातोर्भावेऽनट्प्रत्य-येन निष्पन्नम् ॥
जननम् । प्रादुर्भावः । ञ्यन्त-रुहधातोः पङादेशे अनट्प्रत्ययेन निष्पन्नम् ।इति व्याकरणम् ॥
(यथा, सुश्रुते । १ । १५ ।“सन्धिसंश्लेषणस्नेहनरोपणपूरणबलस्थैर्य्यकृत्श्लेष्मापञ्चधा प्रविभक्त उदकर्म्मानुग्रहं करोति ॥
”)अञ्जनविशेषः । यथा, --“रोपणं रसकं पिष्ट्वा सम्यक् संप्लाव्य वारिणा ।गृह्णीयात्तज्जलं सर्व्वं त्यजेच्चूर्णमधोगतम् ॥
शुष्कञ्च तज्जलं सर्व्वं पर्पटीसन्निभं भवेत् ।विचूर्ण्य भावयेत् सम्यक् त्रिवेलं त्रिफलारसैः ॥
कर्पूरस्य रसन्तत्र दशमांशेन निक्षिपेत् ।अञ्जयेन्नयने तेन नेत्राखिलगदच्छिदः ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
(त्रि, रोपकः । यथा, सुश्रुते । ६ । १८ ।“लेखनात् त्रिगुणो धार्य्यः पुटपाकस्तु रोपणः ॥
”व्रणरोगे मांसाङ्कुरजननार्थप्रक्रियादिकम् । तद्-यथा, --“आदौ विम्लापनं कुर्य्याद्द्वितीयमवसेचनम् ।तृतीयमुपनाहञ्च चतुर्थीं पटलक्रियाम् ॥
पञ्चमं शोधनञ्चैव षष्ठं रोपणमिष्यते ।एते क्रमा व्रणस्योक्ताः सप्तमो वै कृतापहः ॥
निम्बपत्रतिलैः कल्को मधुना क्षतशोधनः ।रोपणः सर्पिषा युक्तो यवकल्केऽप्ययं विधिः ॥
”इति वैद्यकचक्रपाणिसंग्रहे व्रणशोथाधिकारे ॥
)
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.