| YouTube Channel

रोधस् (rodhas)

 
शब्दसागरः
English
रोधस्
n.
 (-धः) A bank, a shore, a dam.
E.
 रुध् to obstruct, and असुन्
aff.
Capeller Eng
English
रो॑धस्
n.
 dam, wall, mound, high bank, bluff.
Yates
English
रोधस् (धः) 5.
n.
 A bank or shore.
Spoken Sanskrit
English
रोधस् - rodhas -
n.
 - embankment
शैलसेतु - zailasetu -
m.
 - stone embankment
बन्धन - bandhana -
n.
 - embanking or an embankment
सेतुभेद - setubheda -
m.
 - breaking down of an embankment
पर्यूहति { पर्यूह् } - paryUhati { paryUh } - verb - surround with mounds or embankments
पर्यूहते { पर्यूह् } - paryUhate { paryUh } - verb - surround with mounds or embankments
स्वसेतु - svasetu -
adj.
 - forming one's own embankment or bridge
रोधस् - rodhas -
n.
 - embankment
रोधस् - rodhas -
n.
 - steep wall or bank
रोधस् - rodhas -
n.
 - dam
रोधस् - rodhas -
n.
 - flank
रोधस् - rodhas -
n.
 - wall
रोधस् - rodhas -
n.
 - shore
रोधस् - rodhas -
n.
 - mound
रोधस् - rodhas -
n.
 - woman's hips
रोधस् - rodhas -
n.
 - mountain face
रोधस् - rodhas -
n.
 - mountain slope
रोधस् - rodhas -
n.
 - brink
रोधस् - rodhas -
n.
 - side
रोधस् - rodhas -
n.
 - bank
Wilson
English
रोधस्
n.
 (-धः) A bank, a shore.
E.
 रुध to obstruct, and असुन्
aff.
Apte
English
रोधस् [rōdhas],
n.
 [रुध्-असुन्]
A bank, an embankment, a dam
गङ्गा रोधःपतनकलुषा गृह्णतीव प्रसादम्
V.*
 1.8
R.*
 5.42
Me.*
 43.
A shore, high bank
अथ रोधसि दक्षिणोदधेः
R.*
 8.33.
A mountain slope
स दण्डस्तत्र राजभूद्रम्ये पर्वतरोधसि
Rām.*
 7.79.17
Ki.*
 16.55.
The brink of a well
Bhāg.
A woman's hips
cf.
 तट.
Comp.
 वक्रा, वती a river.
a rapid river. -वप्रः a rapid river.
Apte 1890
English
रोधस् n. [रुध्-असुन्] 1 A bank, an embankment, a dam
गंगा रोधःपतनकलुषा गृह्णतीव प्रसादं V. 1. 8
R. 5. 42
Me. 41.
2 A shore, high bank
R. 8. 33.
Comp.
वक्रा,
वती {1} a river. {2} a rapid river.
वप्रः a rapid river.
Monier Williams Cologne
English
रो॑धस्
n.
 a bank, embankment, dam, mound, wall, shore,
RV.
&c.
&c.
a mountain slope,
R.
Hariv.
the steep wall or bank (of a cloud),
Kathās.
the brink (of a well),
BhP.
the flank, side, a woman's hips,
BhP.
 (cf. तट).
Monier Williams 1872
English
रोधस्, अस्, n. a bank, embankment, dam, ob-
struction
a mound, high bank, wall, a shore
the
brink of a well
a flank, epithet of a woman's hips
[cf. तट।]
—रोधः-पतन-कलुष, अस्, आ, अम्,
(rendered) muddy by the falling in of a bank.
—रो-
धस्-वत्, आन्, अती, अत्, Ved. having high banks
(said of rivers
Ved.)
(अती), f., N. of a river.
—रोधो-वक्रा, f. ‘winding along its banks, ’ a
river.
—रोधो-वती, f. ‘having banks, ’ a river.
—रोधो-वप्र, अस्, m. a rapid river.
Benfey
English
रोधस् रोधस्, i. e. रुध् + अस्,
n.
1. A bank, a shore, Vikr. d. 8.
2. The
brink of a well, Bhāg. P. 9, 19, 4.
3.
The flank, Bhāg. P. 3, 20, 29.
Apte Hindi
Hindi
रोधस्
नपुं*
 - रुध् + असुन्
"तट, पुश्ता, बाँध"
रोधस्
नपुं*
 - -
"किनारा, ऊंचा तट"
रोधस्
नपुं*
 - रुध्+असुन्
"तट, किनारा"
रोधस्
नपुं*
 - रुध्+असुन्
पहाड़ का ढलान
Shabdartha Kaustubha
Kannada
रोधस्
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನದಿಯ ತೀರ /ಹೊಳೆಯ ದಡ
निष्पत्तिः - > रुधिर् (आवरणे) - "असुन्" (उ० ४-१८९)
प्रयोगाः - > "उच्छ्रुङ्गितान्यवृषभाः सरितां नदन्तो रोधांसि धीरमपचस्करिरे महोक्षाः"
उल्लेखाः - > माघ० ५-६३
L R Vaidya
English
roDas {% n. %} A bank, an embankment, a dam, गंगा रोधःपतनकलुषा गृह्णतीव प्रसादम् Vikr.i.
Bopp
Latin
रोधस् n. (r. रुध् impedire s. अस्) ripa, litus.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
रोधस् n. °Luftraum, S I, 339, 5.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
मर्यादा कूलभूः कूलं प्रपातः कच्छरोधसी ॥ १०७७ ॥
तटं तीरं प्रतीरं च पुलिनं तज्जलोज्झितम् ।
सैकतं चान्तरीपं तु द्वीपमन्तर्जले तटम् ॥ १०७८ ॥
-wordlist-
मर्यादा (स्त्री), कूलभू (स्त्री), कूल (क्ली), प्रपात (पुं), कच्छ (पुं), रोधस् (क्ली), तट (क्ली), तीर (क्ली), प्रतीर (क्ली), पुलिन (क्ली), सैकत (क्ली), अन्तरीप (क्ली), द्वीप (पुंक्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
सिन्धु
सिन्धु, स्रवन्ती, तटिनी, तरङ्गिणी, नदी, धुनी, निर्झरिणी, निम्नगा, कूलङ्कषा, शैवलिनी, सरस्वती, समुद्रकान्ता, ह्रदिनी, आपगा, स्रोतस्, स्रोतस्विनी, कर्षू, कुल्या, द्वीपवती, सरित्, रोधस्, वप्र, भिद्य, उद्ध्य, नद
सिन्धुः स्रवन्ती तटिनी तरङ्गिणी,
नदी धुनी निर्झरिणी च निम्नगा ।
कूलङ्कषा शैवलिनी सरस्वती,
समुद्रकान्ता ह्रदिनी तथापगा ॥ ६६५ ॥
स्रोतः स्रोतस्विनी कर्षूः कुल्या द्वीपवती सरित् ।
रोधो वप्रस्तु विज्ञेयो भिद्य उद्ध्यो नदः स्मृतः ॥ ६६६ ॥
verse 3.1.1.665
page 0076
तीर
तीर, कूल, तट, कच्छ, प्रपात, रोधस्
तीरं कूलं तटं कच्छः प्रपातो रोध उच्यते ।
verse 3.1.1.666
page 0076
नाममाला
Sanskrit
सीम, उपकण्ठ, तीर, पार, रोधस्, अवधि, तट
सीमोपकण्ठं तीरञ्च पारं रोधोऽवधिस्तटम् ॥ २६ ॥
verse 0.1.1.26
page 0013
Tamil
Tamil
ரோத4ஸ் : கரை, ஓரம், அணை.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
रोधस्
न०
 सध--असुन् । गद्यादिकूले अमर ।
Capeller
German
रो॑धस्
n.
 Damm, Wall, Hügel, hohes
Ufer.
Grassman
German
ródhas, n. [von rudh], 1〉 Wall, Schutzwehr
2〉 steiler Abhang, steiles Ufer.
-as 1〉 {874, 2}. — 2〉 {301, 1}.
-āṃsi 1〉 {206, 8} (kṛtrímāṇi)
{318, 4}.
Stchoupak
French
रोधस्-
nt. rive, talus, digue
flanc de montagne
margelle
hanches (de
femme)
-वती-
f.
n.
 d'une rivière.
रोधो-भू- ag. qui croît sur les rives.