| YouTube Channel

रोटिका (roTikA)

 
Spoken Sanskrit
English
रोटिका - roTikA -
f.
 - bread or a kind of bread
रोटिका - roTikA -
f.
 - wheaten cakes toasted on an earthen or iron dish
रोटिका - roTikA -
f.
 - bread
रोटिका - roTikA -
f.
 - chapatti [ chapati ]
रोटिका आसीत् चेत् समीचीनं अभविष्यत् - roTikA AsIt cet samIcInaM abhaviSyat -
sent.
 - It would have been nice if we had some bread [then]
रोटिका अस्ति चेत् समीचीनं भविष्यति - roTikA asti cet samIcInaM bhaviSyati -
sent.
 - It would be nice if we have some bread
रोटिका - roTikA -
f.
 - wheaten cakes toasted on an earthen or iron dish
रोटिका - roTikA -
f.
 - wheaten cakes toasted on an earthen or iron dish
रोटिका roTikA
f.
 chapatti [ chapati ]
Apte
English
रोटिका [rōṭikā] रोटी [rōṭī], रोटी Bread.
Monier Williams Cologne
English
रोटिका
f.
 bread or a kind of bread, wheaten cakes toasted on an earthen or iron dish,
Bhpr.
 (cf. next).
Monier Williams 1872
English
रोटिका, f. bread or a kind of bread, wheaten cakes
toasted on an earthen or iron dish (= Hindūstānī
रोटी)
यव-रोटिका, barley bread.
Kridanta Forms
Sanskrit
रुट् (रु꣡टँ॒ उपघाते प्रतिघाते - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = रोटनम्
अनीयर् = रोटनीयः - रोटनीया
ण्वुल् = रोटकः - रोटिका
तुमुँन् = रोटितुम्
तव्य = रोटितव्यः - रोटितव्या
तृच् = रोटिता - रोटित्री
क्त्वा = रोटित्वा / रुटित्वा
ल्यप् = प्ररुट्य
क्तवतुँ = रुटितवान् / रोटितवान् - रुटितवती / रोटितवती
क्त = रुटितः / रोटितः - रुटिता / रोटिता
शानच् = रोटमानः - रोटमाना
रुट् (रु꣡टँ꣡ रोषे इत्येके - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = रोटनम्
अनीयर् = रोटनीयः - रोटनीया
ण्वुल् = रोटकः - रोटिका
तुमुँन् = रोटयितुम्
तव्य = रोटयितव्यः - रोटयितव्या
तृच् = रोटयिता - रोटयित्री
क्त्वा = रोटयित्वा
ल्यप् = प्ररोट्य
क्तवतुँ = रोटितवान् - रोटितवती
क्त = रोटितः - रोटिता
शतृँ = रोटयन् - रोटयन्ती
शानच् = रोटयमानः - रोटयमाना
रुट् (रु꣡टँ꣡ भाषार्थः च - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = रोटनम्
अनीयर् = रोटनीयः - रोटनीया
ण्वुल् = रोटकः - रोटिका
तुमुँन् = रोटयितुम् / रोटितुम्
तव्य = रोटयितव्यः / रोटितव्यः - रोटयितव्या / रोटितव्या
तृच् = रोटयिता / रोटिता - रोटयित्री / रोटित्री
क्त्वा = रोटयित्वा / रोटित्वा / रुटित्वा
ल्यप् = प्ररोट्य / प्ररुट्य
क्तवतुँ = रोटितवान् / रुटितवान् - रोटितवती / रुटितवती
क्त = रोटितः / रुटितः - रोटिता / रुटिता
शतृँ = रोटयन् / रोटन् - रोटयन्ती / रोटन्ती
शानच् = रोटयमानः / रोटमानः - रोटयमाना / रोटमाना
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
रोटिका,
स्त्री,
 पिष्टकविशेषः । रोटी इति रुटीइति च भाषा । तत्करणप्रकारमाह ।“शुष्कगोधूमचूर्णेन किञ्चित् पुष्टाञ्च पोलिकाम् ।तप्तके स्वेदयेत् कृत्वा भूयोऽङ्गारेऽपि तां पचेत् ॥
सिद्धैषा रोटिका प्रोक्ता गुणानस्याः प्रचक्ष्महे ।रोटिका बलकृद्रुच्या बृंहणी धातुवर्द्धनी ॥
वातघ्नी कफकृद्गुर्व्वी दीप्ताग्नीनां प्रपूजिता ॥
”अथ लेटी ।“मुद्गगोधूमचूर्णन्तु साम्बुगाढं विमर्द्दयेत् ।विधाय वटकाकारं निर्धूमेऽग्नौ शनैः पचेत् ॥
अङ्गारकर्कटी ह्येषा बृंहणी शुक्रला लघुः ।दीपनी कफहृद्बल्या पीनसश्वासकासजित् ॥
”अथ यवरोटिका ।“यवजा रोटिका रुव्या मधुरा विषदा लघुः ।मलशुक्रानिलकरी बल्या हन्ति कफामयान् ।पीनसश्वासकासांश्च मेदोमेहगलामयान् ॥
”अथ माषरोटिका ।“चूर्णं यच्छुष्कमाषाणां चमसी साभिधीयते ।चमसीरचिता रोटी कथ्यते बलभद्रिका ॥
रूक्षोष्णा वातला बल्या दीप्ताग्नीनां प्रपूजिता ।माषाणां दालयस्तोये स्थापितास्त्यक्तकञ्चुकाः ॥
आतपे शोषिता यन्त्रे पिष्टास्ता धूमसी स्मृता ।धूमसीरचिता सैव प्रोक्ता झर्झरिका बुधैः ॥
”झर्झरिकास्थाने भुर्भुरिका इति गुर्गुरिकाइति वा पाठः ।“झर्झरी कफपित्तघ्नी किञ्चिद्बातकरी स्मृता ॥
”अथ चणकरोटिका ।“चाणक्या रोटिका रूक्षा श्लेष्मपित्तास्रनुद्गुरुः ।विष्टम्भिनी न चक्षुष्या तद्गुणा तिलशष्कुली ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
रोटिका स्त्री रुट--ण्वुल् । गोधूमादिचूर्णनिर्मिते पिष्टकभेदे(रुटी) भावप्र० कृतान्नशब्दे २१८१ पृ० दृशाम् ।