रण (raNa)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 रण mn.  (-णः-णं) War,  battle.
	 m.
  (-णः)
	 1. Sound,  noise.
	 2. The quill or
bow of a lute,  &c.
	 3. Going,  moving.
 E.
  रण् to sound,  aff.
   अप् ।

Capeller Eng

English

 रण॑ m.
  joy,  delight
 (also n.
 ) battle,  fight about (—°).

Yates

English

 रण (णः-णं) 1.
m.
  n.
  War,  battle.
m.
 
Sound
 bow of a lute
 going.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Wilson

English

 रण r. 1st cl. (रणति)
1 To sound.
2 To go,  to move.

 रण
mn.  (-णः-णं) War,  battle.
m.
  (-णः)
1 Sound,  noise.
2 The quill or bow of a lute,  &c.
3 Going,  moving.
E.
  रण to sound,  aff.
   अप्.

Apte

English

रणः [raṇḥ] णम् [ṇam],  णम् [रण्-अप्]

War,  combat,  fight
 रणः प्रववृते तत्र भीमः प्लवगरक्षसाम् R.*
  12.72
 वचोजीवितयोरासीद्बहि- र्निःसरणे रणः Subhāṣ.

A battle-field.

णः Sound,  noise.

The quill or bow of a lute.

Motion,  going.

Delight,  joy (Ved. ). Comp.
   -अग्रम् the front or van of a battle. -अङ्गम् any weapon of war,  a weapon,  sword
 सस्यन्दे शोणितं व्योम रणाङ्गानि प्रजज्वलुः Bk.*
  14.98.-अङ्गणम्,  -नम् a battle field. -अजिरम् a battle-field,  arena.  -अतिथिः a battle-guest
 श्लाघ्यः प्राप्तो रणातिथिः Pañcharātram 2.13. -अन्तकृत् m.
  N.
  of Viṣṇu. -अपेतa.  flying away from battle,  a fugitive
 स बभार रणापेतां चमूं पश्चादवस्थिताम् Ki.*
  15.33. -अभियोगः engaging in battle. -अलंकरणः a heron.  -आतोद्यम्,  -तूर्यम्,  -दुन्दुभिः a military drum.  -आयुधः a cock.-उत्साहः prowess in battle. -कर्मन् n.
  fighting.-क्षितिः f.
 ,  -क्षेत्रम्,  -भूः f.
 ,  -भूमिः f.
 ,  -स्थानम् a battle-field. -गोचर a.
  engaged in battle. -धुरा the front or van of battle,  the brunt of battle
 ताते चाप- द्वितीये वहति रणधुरां को भयस्यावकाशः Ve.*
  3.5.

पण्डितः a warrior.

a.
  skilled in warfare
 अभीषयन्त ये शकं राक्षसा रणपण्डिताः Bk.*
  8.42. -प्रिय a.
  fond of war,  warlike. (-यः) a falcon.  -मत्तः an elephant. -मार्ग- कोविद a.
  experienced in the art of war. -मुखम्,  -मूर्धन्m. ,  -शिरस् n.
 

the front of battle,  the head or van of fight
 पुत्रस्य ते रणशिरस्ययमग्रयायी Ś.*
  7.26
6.29.

the van of an army.

रङ्कः the space between the tusks of an elephant.

an elephant cowardly in battle
 L.
  D. B. -रङ्गः a battle-field.

रणः a gnat,  mosquito.

a warrior who gives out a loud cry in a war
 अव्याद्वः करणो रणो रणरणो राणो रणो रावणः Udb.

(णम्) longing,  anxious desire.

regret for a lost object.

रणकः,  कम् anxiety,  uneasiness,  regret,  (for a beloved object),  affliction or torment (as caused by love)
 रणरणकविवृद्धिं बिभ्रदावर्तमानम् Māl.
 1.41
 अतिभूमिं गतेन रणरणकेनार्यपुत्रशून्यमिवात्मानं पश्यामि U.*
  1.

love,  desire. (-कः) the god of love. -रणायित a.
  rattling or sounding aloud. -रसिक a.
  fond of fighting.

लक्ष्मीः The goddess of war.

The fortune of war. -वाद्यम् a military instrument of music. -वृत्ति a.
  having war for a profession.  -शिक्षा military science,  the art or science of war. -शूरः a hero in war,  warrior. -शौण्ड a.
  skilled in war. -संरम्भः the fury of battle. -संकुलम् the confusion of battle,  a tumultuous fight,  melee. -सज्जा military accoutrement. -सहायः an ally. -स्तम्भः a monument of war,  trophy.

Apte 1890

English

 रणः 
णं [रण्-अप्] 1 War,  combat,  fight
 रणः प्रववृते तत्र भीमः प्लवगरक्षसां R. 12. 72
 वचोजीवितयोरासीद्वहिर्निःसरणे रणः Subhāṣ. 
2 A battle-field. 
णः 1 Sound,  noise. 
2 The quill or bow of a lute. 
3 Motion,  going 
4 Delight,  joy (Ved.). 
Comp. 
अग्रं the front or van of a battle. 
अंगं any weapon of war,  a weapon,  sword
 सस्यंदे शोणितं व्योम रणांगानि प्रजज्वलुः Bk. 14. 98. 
अंगणं 
नं a battle-field. 
अजिरं a battle-field,  arena. 
अंतकृत् m. N. of Viṣṇu. 
अपेत a. flying away from battle,  a fugitive
 स बभार रणापेतां चमूं पश्चादवस्थितां Ki. 15. 33. 
अभियोगः engaging in battle. 
अलंकरणः a heron. 
आतोद्यं,  
तूर्यं,  
दुंदुभिः a military drum. 
उत्साहः prowess in battle. 
कर्मन् n. fighting. 
क्षितिः f. 
क्षेत्रं,  
भूः f. 
भूमिः f.,  
स्थानं a battle-field. 
गोचर a. engaged in battle. 
धुरा the front or van of battle,  the brunt of battle
 ताते चापद्वितीये वहति रणधुरां को भयस्यावकाशः Ve. 3. 5. 
पडितः a warrior. 
प्रिय a. fond of war,  warlike. (
यः) a falcon. 
मत्तः an elephant. 
मुखं,  °मूर्धन् m.,  
शिरस् n. {1} the front of battle,  the head or van of fight
 पुत्रस्य ते रणशिरस्ययमग्रयायी Ś. 7. 26,  6. 29. {2} the van of an army. 
रंकः the space between the tusks of an elephant. 
रंगः a battle-field. 
रणः a gnat,  mosquito. (
णं) {1} longing,  anxious desire. {2} regret for a lost object. 
रणकः,  
कं {1} anxiety,  uneasiness,  regret (for a beloved object),  affliction or torment (as caused by love)
 रणरणकविवृद्धिं बिभ्रदावर्तमानं Māl. 1. 41
 अतिभूमिं गतेन रणरणकेनार्यपुत्रशून्यमिवात्मानं पश्यामि U. 1. {2} love,  desire. (
कः) the god of love. 
वाद्यं a military instrument of music. 
शिक्षा military science,  the art or science of war. 
संकुलं the confusion of battle,  a tumultuous fight,  melee. 
सज्जा military accoutrement. 
सहायः an ally. 
स्तंभः a monument of war,  trophy. 

Monier Williams Cologne

English

 1. र॑ण m.
  delight,  pleasure,  gladness,  joy,  RV.
  
 VS.
 
 AV.

 र॑ण n.
  battle (as an object of delight),  war,  combat,  fight,  conflict,  RV.
  
 &c.
  

 2. रण m.
  (for 1. See p.
  863,  col. 3) sound,  noise,  L.
 

 the quill or bow of a lute (=  कोण),  L.
 

 3. रण m.
  going,  motion,  L.
 

Monier Williams 1872

English

 रण,  अस्,  m. joy,  delight,  gratification,  pleasure
(Ved.)
 sound,  noise
 the quill or bow of a lute
going,  motion
 (अस्,  अम्),  m. n. battle,  war,  combat, 
fight,  conflict.
—रण-कर्मन्,  अ,  n. ‘war-busi-
ness, ’ war,  battle,  combat,  fighting.
—रण-कामिन्, 
ई,  इनी,  इ,  desirous of war,  wishing to fight.
—रण-
काम्य,  Nom. P. -काम्यति,  &c.,  to wish for battle.
—रण-कारिन्,  ई,  इणी,  इ,  Ved. causing battle or
strife.
—रण-कृत्,  त्,  त्,  त्,  causing joy,  gratifying, 
delighting (Ved.)
 fighting,  a fighter,  combatant, 
warrior.
—रण-क्षित्ति,  इस्,  f. or रण-क्षेत्र,  अम्, 
n. or रण-क्षोणि,  इस्,  f. place of battle,  battle-field.
—रण-गोचर,  अस्,  आ,  अम्,  engaged in war,  fight-
ing.
—रण-जय,  अस्,  m. victory in battle.
—र-
णञ्-जय,  अस्,  m. (रणम्,  acc. c.),  N. of a king.
—रण-तूर्य,  अम्,  n. a war-drum,  military drum.
—रण-दर,  अस्,  m. a proper N.
—रण-दुन्-
दुभि,  इस्,  m. a military drum.
—रण-दुर्गाधा-
रण-यन्त्र,  अम्,  n.,  N. of a particular amulet.
—रण-पण्डित,  अस्,  m. ‘skilled in battle, ’ a
warrior.
—रण-पुर-स्वामिन्,  ई,  m.,  N. of a
certain statue of Sūrya.
—रण-प्रिय,  अस्,  आ,  अम्, 
battle-loving,  fond of war or battle,  warlike
 (अस्), 
m. a falcon
 (अम्),  n. the fragrant root of Andro-
pogon Muricatus.
—रण-भट,  अस्,  m. a proper
N.
—रण-भू,  ऊस्,  or रण-भूमि,  इस्,  f. a battle-
ground,  field of battle.
—रण-मत्त,  अस्,  आ,  अम्, 
furious in battle
 (अस्),  m. an elephant.
—रण-
मार्ग-कोविद,  अस्,  आ,  अम्,  experienced in the art
or ways of war.
—रण-मुख,  अम्,  n. the front
or van of battle
 the van of an army.
—रण-
मुष्टि,  इस्,  m. a species of plant (= विष-मुष्टि)।
—रण-मूर्धन्,  आ,  m. the front or van of a
fight.
—रण-रङ्क,  अस्,  m. the space between the
tusks of an elephant.
—रण-रङ्ग,  अस्,  m. ‘battle-
stage, ’ a place or field of battle.
—रणरङ्ग-
मल्ल,  अस्,  m. = भोज-राज,  q. v.
—रण-रण, 
अस्,  m. ‘the buzzer, ’ a gnat,  musquito
 (अम्),  n. a
longing,  anxious desire
 regret (for a lost object).
—रण-रणक,  अस्,  अम्,  m. n. anxiety,  anxious
regret for some beloved object
 desire,  love
 (अस्), 
m. the god of love.
—रण-लक्ष्मी,  ईस्,  f. the
fortune of war
 the goddess of battle.
—रण-
वन्य,  अस्,  m.,  N. of a king.
—रण-वाद्य,  अम्, 
n. a military instrument of music,  martial music.
—रण-विशारद,  अस्,  आ,  अम्,  skilled in war.
—रण-वृत्ति,  इस्,  इस्,  इ,  having war or battle for a
profession.
—रण-शिक्षा,  f. the art or science of
war.
—रण-शिरस्,  अस्,  n. the head or front of a
battle.
—रण-शूर,  अस्,  m. a hero in war,  warrior.
—रण-संरम्भ,  अस्,  m. the fury of battle.
—रण-सङ्कुल,  अम्,  n. the confusion or noise of
battle,  a melée,  mixed or tumultuary combat.
—र-
ण-सज्जा,  f. military accoutrement.
—रण-सत्त्र, 
अम्,  n. war or battle regarded as a sacrifice.
—रण-
सहाय,  अस्,  m. ‘war-helper, ’ an ally.
—रण-स्तम्-
भ,  अस्,  m. ‘battle-pillar, ’ a monument of war or
battle,  trophy,  column
 N. of a country (Chitore?).
—रण-स्थान,  अम्,  n. a battle-place,  field of
battle.
—रण-स्वामिन्,  ई,  m.,  N. of a statue of
Śiva as lord of battle.
—रणाग्नि (°ण-अग्°),  इस्,  m.
the fire of battle,  battle regarded as fire.
—रणाग्र
(°ण-अग्°),  अम्,  n. the head or front of a battle.
—रणाङ्ग (°ण-अङ्°),  अम्,  n. ‘war-implement, ’
weapon of war or battle,  any weapon,  a sword.
—रणाङ्गन (°ण-अङ्°),  अम्,  n. a battle-place, 
field of battle,  (also रणाङ्गण।)
—रणाजि (°ण-
आजि),  इस्,  m.,  N. of a Sādhya.
—रणाजिर (°ण-अज्°), 
अम्,  n. area or arena for fighting,  battle-field.
—र-
णातोद्य (°ण-आत्°),  अम्,  n. a battle-drum,  military
drum.
—रणादित्य (°ण-आद्°),  अस्,  m.,  N. of a king
of Kaśmīra
 of another person.
—रणान्त-कृत्
(°ण-अन्°),  त्,  m. ‘making an end of battle, ’ N. of
Viṣṇu.
—रणापेत (°ण-अप्°),  अस्,  आ,  अम्,  flying
away from battle (Kirāt. XV. 33).
—रणाभियोग
(°ण-अभ्°),  अस्,  m. engaging in battle,  warlike en-
counter.
—रणारम्भा (°ण-आर्°),  f.,  N. of the
wife of Raṇāditya.
—रणारम्भा-स्वामि-देव,  अस्, 
m.,  N. of a statue erected by Raṇārambhā.
—र-
णालङ्करण (°ण-अल्°),  अस्,  m. a heron (= कङ्क)।
—रणावनि (°ण-अव्°),  इस्,  f. battle-ground,  a field
of battle.
—रणाश्व (°ण-अश्°),  अस्,  m.,  N. of a
king.
—रणे-चर,  अस्,  आ or ई,  अम्,  going or mov-
ing about in the field of battle (said of Viṣṇu).
—रणेश (°ण-ईश) or रणेश्वर (°ण-ईश्°),  अस्, 
m. = रण-स्वामिन्.
—रणे-स्वच्छ,  अस्,  m. a cock.
—रणैषिन् (°ण-एस्°),  ई,  इणी,  इ,  eager for battle.
—रणोत्कट (°ण-उत्°),  अस्,  आ,  अम्,  furious or mad
in battle
 (अस्),  m.,  N. of one of Skanda's attendants
of a Daitya.
—रणोत्साह (°ण-उत्°),  अस्,  m. prowess
in battle.
—रणोद्दाम (°ण-उद्°),  अस्,  आ,  अम्, 
eager for battle.
—रणोद्देश (°ण-उद्°),  अस्,  m. a
field of battle
 a part or quarter of a battle.

Macdonell

English

 रण raṇ-á,  m.
  [√ ran] gladness,  joy,  delight 🞄(V.)
 m.
  (n. ) [joy of battle],  combat,  fight,  🞄battle,  for (—°): -karman,  n.
  fight
 -kāmya,  🞄P. be eager to fight
 -kārin,  a.
  causing battle
 🞄-kṛt,  a.
  causing joy (RV.¹)
 m.
  fighter,  🞄combatant
 -kṣiti,  f.
 ,  -kṣetra,  n.
 ,  -kṣoṇi,  f.
  battle-field
 -kṣala,  m.
  id.
 -gocara,  🞄a.  engaged in battle.

Benfey

English

 रण रण् + अ, 
 I. m.
 
 1. Noise.
 2.
The quill or bow of a lute.
 II. m.
  and
n.
  War,  battle,  Pañc. 218,  16. Doubled, 
रण-रण, 
 1. m.
  A musquito.
 2. n.
 
Anxiety.
 -- Comp.
 
प्रिय-,  adj.
  delight-
ing in war.
महा-,  great battle,  Chr.
23,  33.

Hindi

लड़ाई

Apte Hindi

Hindi

रणः
पुं*
  - रण् + अप्
"संग्राम,  समर,  युद्ध,  लड़ाई "

रणः
पुं*
  - -
युद्धक्षेत्र

रणम्
नपुं*
   - रण् + अप्
"संग्राम,  समर,  युद्ध,  लड़ाई "

रणम्
नपुं*
   - -
युद्धक्षेत्र

रणः
पुं*
  - -
"शब्द,  शोर"

रणः
पुं*
  - -
सारंगी बजाने का गज

रणः
पुं*
  - -
"गति,  चाल"

रणः
पुं*
  - रण्+अप्
"युद्ध, लड़ाई"

रणः
पुं*
  - रण्+अप्
युद्ध क्षेत्र

रणम्
नपुं*
   - रण्+अप्
"युद्ध, लड़ाई"

रणम्
नपुं*
   - रण्+अप्
युद्ध क्षेत्र

Shabdartha Kaustubha

Kannada

रण
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಯುದ್ಧ /ಕದನ /ಕಾಳಗ
निष्पत्तिः - > रण (शब्दे) - "अप्" (वा० ३-३-५८)
व्युत्पत्तिः - > रणन्ति शब्दायन्तेऽत्र
प्रयोगाः - > "रणेषु तस्य प्रहिताः प्रचेतसा सरोषहुङ्कारपराङ्मुखी कृताः"
उल्लेखाः - > माघ० १-५६
रण
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶಬ್ದ /ಸದ್ದು
निष्पत्तिः - > रण (शब्दे) - "अच्" (३-१-१३४)
विस्तारः - > "रणोऽस्त्री युधि ना ध्वनौ" - वैज०
रण
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವೀಣೆ ಪಿಟೀಲು ಮೊದಲಾದುವನ್ನು ಬಾರಿಸುವ ಸಾಧನ
विस्तारः - > "रणः कोणे क्वणे युधि" - हेम०
रण
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗತಿ /ಗಮನ /ನಡೆ

L R Vaidya

English

 raRa {% (I) m.n. %} 1. War,  combat,  fight,  रणः प्रववृते तत्र भीमः प्लवगरक्षसाम् R.xii.72
 2. a battle-field.

 raRa {% (II) m. %} 1. Sound,  noise
 2. the bow of a lute
 3. motion.

Bopp

Latin

 रण m. n. (r. रण् s. अ) bellum,  pugna. N. 12. 83.

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

इडा
स्त्री
इडा,  वर्ष,  पानीय,  भूमि,  वाक्य,  रण
इडा वर्षे च पानीये भूमौ वाक्ये रणे मतः ।
verse 2.1.1.15
page 0008

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 raṇa, 
(1) m. (rarely nt.
 = Pali id.),  passion,  sin,  depravity,  = kleśa,  and regularly rendered in the same way (ñon moṅs pa) in Tib.
 chiefly in Bhvr.,  sa-raṇa,  and esp. the common a-raṇa
 see next
 cf. Renou,  JA 1939.〔369 n. 1〕
 Mvy 〔7528〕
 jita-raṇaḥ Divy 〔396.24〕
 raṇachedo Śikṣ 〔199.12〕
 a so raṇaṃ Śikṣ 〔263.11〕,  see s.v. raṇati
 (2,  in pw only Lex.,  but cited from lit. in Schmidt,  Nachträge,  sound: brāhmasvarādhika-raṇo Divy 〔401.3—4〕,  Bhvr.
 said of the Buddha).

Lanman

English

 ráṇa,  m. pleasure,  gladness. [√ran.]

धातुपाठः (Krishnacharya)

Sanskrit

धातुः:
  रण्
मूलधातुः:
   रण
धात्वर्थः:
  शब्दे, गतौ च
गणः:
  भ्वादिः
कर्मकत्वं:
  शब्दे अकर्मकः, गतौ सकर्मकः
इट्त्वं:
  सेट्
उपग्रहः:
  परस्मैपदी
रूपम्:
  रणति
अनुबन्धादिविशेषः:
  काण्यादिः

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 रण m. *Laut,  H XLIII,  59.

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
प्राणः स्थाम तरः पराक्रमबलद्युम्नानि शौर्यौजसी
शुष्मं शुष्म च शक्तिरूर्जसहसी युद्धं तु संख्यं कलिः ।
p{0033}
संग्रामाहवसंप्रहारसमरा जन्यं युदायोधनं
संस्फोटः कलहो मृधं प्रहरणं संयद्रणो विग्रहः ॥ ७९६ ॥
द्वन्द्वं समाघातसमाह्वयाभिसंपातसंमर्दसमित्प्रघाताः ।
आस्कन्दनाजिप्रधनान्यनीकमभ्यागमश्च प्रविदारणं च ॥ ७९७ ॥
समुदायः समुदयो राटिः समितिसंगरौ ।
अभ्यामर्दः संपरायः समीकं सांपरायिकम् ॥ ७९८ ॥
आक्रन्दः संयुगश्चाथ नियुद्धं तद्भुजोद्भवम् ।
-wordlist-
 
प्राण (पुं),  स्थामन् (क्ली),  तरस् (क्ली),  पराक्रम (पुं),  बल (पुंक्ली),  द्युम्न (क्ली),  शौर्य (क्ली),  ओजस् (क्ली),  शुष्म (क्ली),  शुष्मन् (क्ली),  शक्ति (स्त्री),  ऊर्ज (पुंस्त्री),  सहस् (क्ली),  युद्ध (क्ली),  सङ्ख्य (पुंक्ली),  कलि (पुं),  सङ्ग्राम (पुं),  आहव (पुं),  सम्प्रहार (पुं),  समर (पुंक्ली),  जन्य (पुंक्ली),  युध् (स्त्री),  आयोधन (क्ली),  संस्फोट (पुं),  कलह (पुं),  मृध (क्ली),  प्रहरण (क्ली),  संयत् (क्ली),  रण (पुंक्ली),  विग्रह (पुं),  द्वन्द्व (क्ली),  समाघात (पुं),  समाह्वय (पुं),  अभिसम्पात (पुं),  सम्मर्द (पुं),  समिध् (स्त्री),  प्रघात (पुं),  आस्कन्दन (क्ली),  आजि (स्त्री),  प्रधन (पुं),  अनीक (पुंक्ली),  अभ्यागम (पुं),  प्रविदारण (पुं),  समुदाय (पुं),  समुदय (पुं),  राटि (स्त्री),  समिति (स्त्री),  सङ्गर (पुं),  अभ्यामर्द (पुं),  सम्पराय (पुंक्ली),  समीक (क्ली),  साम्परायिक (क्ली),  आक्रन्द (पुं),  संयुग (पुंक्ली),  नियुद्ध (क्ली)

--source--
 
शब्दो निनादो निर्घोषः स्वानो ध्वानः स्वरो ध्वनिः ।
निह्रादो निनदो ह्रादो निस्वानो निस्वनः स्वनः ॥ १३९९ ॥
रवो नादः स्वनिर्घोषः संव्याङ्भ्यो राव आरवः ।
क्वणनं निक्वणः क्वाणो निक्वाणश्च क्वणो रणः ॥ १४०० ॥
-wordlist-
 
शब्द (पुं),  निनाद (पुं),  निर्घोष (पुं),  स्वान (पुं),  ध्वान (पुं),  स्वर (पुं),  ध्वनि (पुं),  निह्राद (पुं),  निनद (पुं),  ह्राद (पुं),  निस्वान (पुं),  निःस्वन (पुं),  स्वन (पुं),  रव (पुं),  नाद (पुं),  स्वनि (पुं),  घोष (पुं),  संराव (पुं),  विराव (पुं),  आराव (पुं),  आरव (पुं),  क्वणन (क्ली),  निक्वण (पुं),  क्वाण (पुं),  निक्वाण (पुं),  क्वण (पुं),  रण (पुं)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

सङ्ग्राम
सङ्ग्राम,  समिति,  समित्,  समर,  संख्य,  समीक,  रण,  युद्ध,  युध्,  प्रधन,  मृध,  समुदय,  संयत्,  कलि,  संयुग,  द्वन्द्व,  आयोधन,  सम्प्रहार,  कलह,  आक्रन्द,  आहव,  अभ्यागम,  संस्फोट,  प्रविदारण,  प्रहरण,  अनीक,  आजि,  सङ्गर,  सम्पराय,  समाघात,  प्रघात,  समाह्वय,  जन्य,  अभिसम्पात,  सम्मर्द,  विग्रह
सङ्ग्रामः समितिः समिच्च समरं संख्यं समीकं रणं, 
युद्धं युत्प्रधनं मृधं समुदयः संयत्कलिः संयुगम् ।
द्वन्द्वायोधनसम्प्रहारकलहाक्रन्दाहवाभ्यागमाः, 
संस्फोटप्रविदारणप्रहरणानीकाजयः सङ्गरः ॥ ४५३ ॥
सम्परायः समाघातः प्रघातश्च समाह्वयः ।
जन्यं स्यादभिसम्पातः सम्मर्दो विग्रहस्तथा ॥ ४५४ ॥
verse 2.1.1.453
page 0052

स्पश
स्पश,  रण
संस्तरः प्रस्तरेऽप्युक्तो हनौ कुञ्जो रणे स्पशः ।
verse 5.1.1.818
page 0094

नाममाला

Sanskrit

कदन,  समर,  युद्ध,  संयुग,  कलह,  रण,  संग्राम,  सम्पराय,  आजि,  संयत्,  महाहव
कदनं समरं युद्धं संयुगं कलहं रणम् ।
संग्रामं सम्परायाजी संयदाहुर्महाहवम् ॥ ८७ ॥
verse 0.1.1.87
page 0045

पुराणम्

English

रण / RAṆA. A rākṣasa. He was killed by vāyu deva in the war between hiraṇyākṣa and the devas. (padma purāṇa,  sṛṣṭi Khaṇḍa).

Vedic Reference

English

 Raṇa denotes properly the ‘joy’ of battle,  then ‘battle, ’
‘combat’ itself in the Rigveda^1 and later.^2
1) i. 61,  1. 9
 74,  3
 119,  3
 vi. 16,  15,  etc.
2) Av. v. 2,  4,  etc.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 रण,  रुति । इति कविकल्पद्रुमः ॥
 (भ्वा०-पर०-अक०-सेट् ।) रणति । रुति शब्दे । इतिदुर्गादासः ॥

 रण,  म गतौ । इति कविकल्पद्रुमः ॥
 (भ्वा०-पर०-सक०-सेट् ।) म,  रणयति । इति दुर्गा-दासः ॥

 रणं,  क्ली पुं,
   (रणन्ति शब्दायन्तेऽत्रेति । रण् +“ग्रहेति ।” ३ । ३ । ५८ । इत्यत्र । “वशिरण्यो-रुपसंख्यानम् ।” इति काशिकोक्त्या अप् ।)युद्धम् । इत्यमरः । २ । ८ । १०४ ॥
 (यथा, मनौ । ७ । ९० ।“न कूटैरायुधैर्हन्याद्युध्यमानो रणे रिपून् ।न कर्णिभिर्नापि दिग्धैर्नाग्निज्वलिततेजनैः ॥
”रमणम् । यथा,  ऋग्वेदे । ८ । १७ । १२ ।“शाचिगो शाचि पूजनायं रणाय ते सुतः ॥
”“रणाय रमणाय ।” इति तद्भाष्ये सायणः ॥
रमणीये,  त्रि । यथा,  तत्रैव । १ । ११६ । २१ ।“एकस्यावन्त्यो रावतं रणाय वशमश्विनासनयेसहस्रा ।”“रणाय रमणीयाय ।” इति तद्बाष्ये सायणः ॥
)

 रणः,  पुं,
   (रण् + अप् ।) शब्दः । कणः ।इति मेदिनी ॥
 गतिः । इति शब्दरत्नावली ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 रण गतौ भ्वा०
  पर०
  सक०
  सेट् । रणति अराणीत् अरणीत्रेणतुः । घटादि० । रणयति ।

 रण रवे भ्वा०
  पर०
  अक० सेट् । रणति अराणीत् अरणीत् रेणतुः ।

 रण पुंन०  अर्द्धर्च्चा० रण० “वशिरण्योः” वार्त्ति० अप् । १ युद्धेअमरः । भावे अप् । २ शब्दे ३ कणे पु०
  मेदि० ४ गतौच पु०
  शब्दर० ।

कृदन्तरूपमाला

Sanskrit

1 {@“रण शब्दार्थः”@} 2 3 अस्य धातोर्घटादित्वं गत्यर्थकत्वे भोजादिसम्मतम्। 
 क्षीरस्वामिप्रभृतयोऽ- नुवदन्ति च। 
 पाणिनिसम्मतिरत्र नेत्यपि ज्ञेयम्।]] घटादिः। 
 राणकः-णिका,  राणकः-णिका- 4 रणकः-णिका,  रिरणिषकः-षिका,  रंरणकः-णिका
   5 रणिता-त्री,  राणयिता-रणयिता-त्री,  रिरणिषिता-त्री,  रंरणिता-त्री
   इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि भौवादिककणतिवत् 6 ज्ञेयानि। 
 7 रणः,  रणरणकः 8 इमानि रूपाण्यधिकान्यत्रेति विशेषः। 
 9 रणयन्-न्ती।
प्रासङ्गिक्यः
 
 01 =>
  (१३६९)
 02 =>
  (१-भ्वादिः-४४५। ७९५। अक। सेट्। पर।)
 03 =>
  [[[अ]
 04 =>
  [[४। अय गतावर्थे ‘घटादयो मितः’ (ग। सू। भ्वादिः) इति मित्संज्ञकः। मित्संज्ञक- त्वात् ‘मितां ह्रस्वः’ (६-४-९२) इति णौ परतः उपधायाः ह्रस्वो भवति। एवं घटादित्वपक्षे ण्यन्ते सर्वत्र प्रक्रियोह्या। अन्यत्रार्थे राणयिता-त्री,  इत्यादीनि रूपाणि यथायथमूह्यानि।]]
 05 =>
  [पृष्ठम्१०९३+ २४]
 06 =>
  (१५७)
 07 =>
  [[१। रणन्त्यस्मिन्निति बिग्रहे ‘वशिरण्योरुपसंख्यानम्’ (वा। ३-३-५८) इति अकर्तरि च कारके अप्प्रत्यये रूपमेवम्। घञोऽपवादः। रणः = यज्ञः,  संग्रामश्च।]]
 08 =>
  [[२। ‘घञर्थे कविधानम्’ (वा। ३-३-५८) इति कप्रत्यये ‘कृञादीनां के द्वे भवतः’ (वा। ६-१-१२) इति द्विर्वचने संज्ञायां कनि च रूपमेवम्। पृषोदरादित्वात् हलादि- शेषाभावोऽभ्यासस्याकारश्च। रणरणकः = हृल्लेखः।]]
 09 =>
  [[आ। ‘अगन्मनीषः कणयन्मुकुन्दमस्मान्वियोगं रणयन् स दूतः।’ धा। का। २। ९।]]

Capeller

German

 रण॑ m.
  Lust,  Freundigkeit
 (*Laut,  Ton)
Kampf (auch n.
 ).

Grassman

German

 ráṇa,  m. [von ran],  1〉 Ergötzen,  Lust,  Freude
 2〉 Kampf (als Gegenstand der Lust).
-am 1〉 {705, 16} (dhās)
 {938, 10} (kṛdhi). — 2〉 {939, 4} (prá‿apaśyat).
-āya 1〉 {116, 21}
 {281, 1}
 {482, 4}
 {637, 12}
 {809, 53}
 {835, 1} (mahé). — 2〉 {61, 6}. _{61, 9}
 {536, 5}
 {653, 9}
 mahé {921, 7} (neben dasyuhátyāya)
 mahaté {168, 9}
 {268, 4}
 {472, 5}.
-asya 1〉 naptíā {622, 42}.
-e 2〉 {119, 3}
 {456, 5}
 {508, 11}
 in {778, 13} wolrichtiger als Dat. von rán zu deuten (s. d.).
-e-raṇe 2〉 dhanajayám 〰 {74, 3}
 {457, 15}.
-ās 1〉 {468, 1}. _{468, 2}(?).
-eṣu 2〉 {946, 5}.

Burnouf

French

 रण रण m.
  son,  bruit.
		 Archet de luth.
		 Mouvement pour
aller. -- M. n.
  bataille.
रणकाम्यामि (dénom.  de काम) désirer le combat.
रणतूर्य n.
  tambour de guerre.
रणप्रिय n.
  racine d'andropogon muricatum. 
रणमत्त m.
  éléphant.
रणमूर्धन् m.
  front de bataille.
रणरङ्क m.
  la partie de la face de l'éléphant entre les
deux défenses.
रणरण n.
  (red.) bruit répété,  grand bruit
		 sanglots
		 regret violent. -- M. moustique,  cousin. 
रणरणक m.
  mms.
रणसङ्कुल n.
  mêlée,  combat désordonné.
रणोद्देश m.
  (उद्देश) champ de bataille.

Stchoupak

French

 रण-
 m.
  (nt.) bataille,  lutte,  guerre 
 -क- m.
  n.
  d'un prince.
°कर्मन्- nt. combat.
°काम्यति- dén.  désirer combattre.
°कृत्- ag. combattant.
°क्षित्ति- f.
  °क्षेत्र- nt. °क्षोणि- °क्ष्मा- f.
  °खल- m.
 
nt. champ de bataille.
°दुन्दुभि- m.
  tambour de guerre.
°धुर्- -आ- f.
  charge,  fardeau de la guerre.
°भट- m.
  n.
  d'un homme.
°भू- °भूमि- f.
  champ de bataille.
°मार्ग-कोविद- a. éprouvé dans l'art de la guerre.
°मुख- nt. gueule de la guerre 
 front d'armée 
 °मूर्धन्- m.
  id.
°यज्ञ- m.
  bataille conçue comme un sacrifice.
°रङ्ग- m.
  champ de bataille,  arène.
°लक्ष्मी- f.
  fortune de la guerre.
°विशारद- a. habile dans la bataille.
°शिक्षा- f.
  science de la guerre.
°शिरस्- °शीर्ष- nt. front de bataille.
°शूर- m.
  guerrier.
°शौण्ड- a. habile à la guerre.
°सत्त्र- nt. guerre conçue comme une cérémonie sacrificielle.
°स्थ- ag. qui est en train de combattre.
°स्थान- nt. champ de bataille.
रणाग्नि- m.
  bataille conçue comme feu.
रणाग्र- nt. front de bataille.
रणाङ्गण- (-ण-) nt. champ de bataille 
 रणाजिर- id.
रणातोद्य- nt. tambour de bataille.
रणान्त-कृत्- ag. ép. de Viṣṇu.
रणापेत- a. v. qui s'enfuit de la bataille.
रणोत्कट- a. furieux dans le combat.
रणोत्साह- m.
  prouesse dans la bataille.
रणोद्देश- m.
  champ de bataille.
रणं-जय- m.
  n.
  d'un homme.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.