| YouTube Channel

मुण्डः (muNDaH)

 
Apte Hindi
Hindi
मुण्डः
पुं*
- मुण्ड + अच्
जिसका सिर मुंडा हुआ हो या गंजा हो
मुण्डः
पुं*
- मुण्ड + अच्
मुंडा हुआ या गंजा सिर
मुण्डः
पुं*
- मुण्ड + अच्
मस्तक
मुण्डः
पुं*
- मुण्ड + अच्
नाई
मुण्डः
पुं*
- मुण्ड + अच्
पेड़ का तना जिसकी ऊँची ऊँची शाखाएँ झांग दी गई हो
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
मुण्डः
noun
राज्ञः बलेः सेनापतिः।
"मुण्डस्य वर्णनं पुराणेषु अस्ति।"
Synonyms:
मुण्डः
noun
एकः दैत्यः यः चण्डस्य भ्राता आसीत्।
"दुर्गा मुण्डं जघान।"
Synonyms:
शीर्षम्, शीर्षकम्, मस्तकः, मस्तकम्, मुण्डः, मुण्डम्, शिरः, मुण्डकम्, मौलिः, मूर्ध्ना, वराङ्गम्, उत्तमाङ्गम्
noun
अवयवविशेषः, यस्मिन् मस्तिष्कं वर्तते।
"शीर्षाणाम् वै सहस्रन्तु विहितम् शार्ङ्गधन्वना सहस्रञ्चैव कायानाम् वहन् सङ्कर्षणस्तदा"
Synonyms:
खल्वाटः, कल्वाटः, मुण्डः, नन्दीटः
noun
यस्य मस्तकस्य केशाः अपगताः।
"क्रीडारङ्गे एकः खल्वाटः सर्वान् अरञ्जयत्।"
Synonyms:
शीर्षम्, शीर्षकम्, शिरस्, मूर्धा, मस्तकः, मुण्डः, मुण्डकम्, मौलिः, केनारः, चूडालम्, वराङ्गम्, उत्तमाङ्गम्, सीमन्तः, केशभूः
noun
शरीरस्य सः भागः यः कण्ठस्य उर्ध्वभागे अस्ति।
"काल्याः कण्ठे शीर्षाणां माला शोभते।/ शीर्षस्य क्षतिः मरणस्य कारणम्।"
Synonyms:
मुण्डः
noun
एका जातिः
"मुण्डस्य उल्लेखः महाभारते वर्तते"
Synonyms:
मुण्डः
noun
एकः राक्षसः
"मुण्डस्य उल्लेखः हरिवंशे वर्तते"
Synonyms:
मुण्डः
noun
एकः राजा
"मुण्डस्य उल्लेखः बौद्धसाहित्ये वर्तते"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
मुण्डः,
पुं,
(मुण्डनं मुण्डः केशापनयनं मुडि खण्डनेभावे घञ् ततः अर्श आद्यच् इत्यमर-टीकायां रायभरतौ ।) वलिराजस्य सैनिक-दैत्यविशेषः
(यथा, हरिवंशे भविष्यपर्व्वणि ।२३२ ।“एकाक्ष एकपान्मुण्डो विद्युदक्षश्चतुर्भुजः ।”शुम्भसेनापतिर्दैत्यभेदः यथा, माकण्डेयपुराणे ।८७ २८ ।“हे चण्ड ! हे मुण्ड ! वलैर्बहुलैः परिवारितौ ।”)मुण्डमेवावयवत्वेनास्त्यस्य अच् ।) राहुग्रहः ।इति मेदिनी डे, २२
(मुण्डं मुण्डनं जीवि-कात्वेनास्त्यस्य अच् ।) नापितः इतिजटाधरः
(मुण्डनं स्कन्धावच्छेदे खण्डनम-स्त्यस्य अच् ।) स्थाणुवृक्षः इति केचित्
मुण्डः,
पुं,
क्ली,
(मुण्ड + अच् ।) मूर्द्धा इतिमेदिनी डे, २२
मुण्डः, त्रि, मुण्डितः इत्यमरः ४८
द्वे मुण्डितमुण्डे मुडि खण्डने भावे घञि मुण्डोमुण्डनं केशापनयनं तद्योगात् अर्श आद्यचिमुण्डः पुमान् स्त्रियां मुण्डा इत्यमरटीकायांभरतः
(यथा, महाभारते ११९ ।‘चरन् भैक्षं मुनिर्मुण्डश्चरिष्यामि महीमिमाम्
’)