| YouTube Channel

मार्जारः (mArjAraH)

 
Apte
English
मार्जारः [mārjārḥ] लः [lḥ] , (लः) [मृज्-आरन् वा रस्य लः] A cat
कपाले मार्जारः पय इति कराँल्लेढि शशिनः K.
P.*
 1.
A pole-cat.
N.
 of some plants.
Comp.
 -कण्ठः a peacock.-करणम् a kind of coitus or mode of sexual enjoyment.-कर्णिका, -कर्णी
N.
 of Chāmuṇḍā. -न्यायः a kind of doctrine held by a Vaiṣṇava sect. -लिङ्गिन् having the nature of a cat
ये च बकव्रतिनो विप्रा ये च मार्जारलिङ्गिनः । ते पतन्त्यन्धतामिस्रे
Ms.*
 4.197.
Apte 1890
English
मार्जारः(लः) [मृज्-आरन् वा रस्य लः] 1 A cat
कपाले मार्जारः पय इति कराँल्लेढि शशिनः K. P. 10.
2 A pole-cat.
Comp.
कंठः a peacock.
करणं a kind of coitus or mode of sexual enjoyment.
कर्णिका,
कर्णी N. of Cāmuṇḍā.
Apte Hindi
Hindi
मार्जारः
पुं*
 - -
बिलाव
मार्जारः
पुं*
 - -
गंधमार्जार
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 मार्जारः, बिडालः, ओतुः, कुन्दमः, मूषकारातिः, आखुभुक्, वृषदंशकः, पयस्पः, व्याघ्रास्यः, दीप्ताक्षः
noun
व्याघ्रजातीयः ग्राम्यपशुः यः व्याघ्रात् लघुः अस्ति।
"मार्जारः मूषकं हरति।"
Synonyms:
 मार्जारः
noun
एकः कविः ।
"मार्जारस्य उल्लेखः कोशे वर्तते"
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: मार्जारः
Root: मार्जार
Gender: पुं
Number: all
अर्थः ⇒
Meaning(s):
⇒ Cat
Shloka(s):
3|4|71|2 ► ओतुर्बिडालो मार्जार आखुभुक् पृषदंशकः॥ (भूमिकाण्डः/पशुसङ्ग्रहाध्यायः)
3|4|72|1 ► जाहको गात्रसङ्कोची मण्डली नखरायुधः। (भूमिकाण्डः/पशुसङ्ग्रहाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|4|71|2 ⇢ ओतुः (ओतु) (पुं) ⇒ Cat ⇒
➠ 3|4|71|2 ⇢ बिडालः (बिडाल) (पुं) ⇒ Cat ⇒
➠ 3|4|71|2 ⇢ मार्जारः (मार्जार) (पुं) ⇒ Cat ⇒
➠ 3|4|71|2 ⇢ आखुभुक् (आखुभुज्) (पुं) ⇒ Cat ⇒
➠ 3|4|71|2 ⇢ पृषदंशकः (पृषदंशक) (पुं) ⇒ Cat ⇒
➠ 3|4|72|1 ⇢ जाहकः (जाहक) (पुं) ⇒ Cat ⇒
➠ 3|4|72|1 ⇢ गात्रसङ्कोची (गात्रसङ्कोचिन्) (पुं) ⇒ Cat ⇒
➠ 3|4|72|1 ⇢ मण्डली (मण्डलिन्) (पुं) ⇒ Cat ⇒
➠ 3|4|72|1 ⇢ नखरायुधः (नखरायुध) (पुं) ⇒ Cat ⇒
Related word(s):
अमरकोशः
Sanskrit
Word: मार्जारः
Root: मार्जार
Gender: पुं
Number: all
Meaning(s):
⇒ cat
⇒ wild cat
⇒ civet-cat
⇒ Scarlet leadwort [Plumbago Rosea - Bot.]
⇒ Indian almond [Terminalia Catappa - Bot.]
⇒ hummingbird tree [Sesbania grandiflora - Bot.]
Shloka(s):
2|5|6|1 ► ओतुर्बिडालो मार्जारो वृषदंशक आखुभुक्। (सिंहादिवर्गः)
Synonym(s):
➠ 2|5|6|1 ⇢ ओतुः (ओतु) (पुं)
➠ 2|5|6|1 ⇢ बिडालः (बिडाल) (पुं) ⇒ cat, cat (he), eye-ball, particular remedy for the eye
➠ 2|5|6|1 ⇢ मार्जारः (मार्जार) (पुं) ⇒ cat, wild cat, civet-cat, Scarlet leadwort [Plumbago Rosea - Bot.], Indian almond [Terminalia Catappa - Bot.], hummingbird tree [Sesbania grandiflora - Bot.]
➠ 2|5|6|1 ⇢ वृषदंशकः (वृषदंशक) (पुं)
➠ 2|5|6|1 ⇢ आखुभुक् (आखुभुज्) (पुं)
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः ➡ पशुः
जातिः ➡ स्तनपायी
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
मार्जारः,
पुं,
 (मृज् + “कञ्जिमृजिभ्यां चित् ।”उणा० ३ । १३७ । इति आरन् चित् । “मृजे-र्वृद्धिः ।” इत्युज्ज्वलदत्तोक्तेर्वृद्धिश्च ।) रक्त-चित्रकः । इति राजनिर्घण्टः ॥
विडालः ।इत्यमरः । २ । ५ । ६ ॥
(यथा, महाभारते ।५ । १५९ । १६ ।“मार्ज्जारः किल दुष्टात्मा निश्चेष्टः सर्व्व-कर्म्मसु ॥
”)खट्टासः । इति हेमचन्द्रः । ४ । ३६७ ॥
* ॥
मार्जारस्पर्शने दोषो यथा, --“अभोज्यसूतिकाषण्डमार्जाराखुश्च कुक्कुरान् ।पतितापविद्धचण्डालमृतहारांश्च धर्म्मवित् ।संस्पृश्य शुध्यते स्नानादुदक्याग्रामशूकरौ ॥
”इति मार्कण्डेयपुराणे सदाचाराध्यायः ॥
* ॥
पारिभाषिकमार्जारो यथा, --“दम्भार्थं जपते यश्च तप्यते यजते तथा ।न परत्रार्थमुद्युक्तो मार्जारः परिकीर्त्तितः ॥
”तस्यान्नमभोज्यं यथा, --‘अभोज्याः सूतिकाषण्डमार्जाराख्वश्वकुक्कुटाः ॥
’इति वामनपुराणे १५ अध्यायः ॥