| YouTube Channel

माणव (mANava)

 
शब्दसागरः
English
माणव
m.
 (-वः)
1. A child.
2. A man, (in a contemptuous sense, ) a
manikin.
3. A pearl-necklace of sixteen or twenty strings.
E.
 मनु
a man, and अण्
aff.
Capeller Eng
English
माणव
m.
 boy, lad, youngster,
esp.
 a young Brahman.
Yates
English
माणव (वः) 1.
m.
 A child
a mani-
kin
necklace of 16 strings.
Wilson
English
माणव
m.
 (-वः)
1 A child.
2 A man, (in a contemptuous sense, ) a manikin.
3 A necklace of sixteen strings.
E.
 मनु a man, and अण्
aff.
also मानव.
Apte
English
माणवः [māṇavḥ], [मनोरपत्यम् अण् अल्पार्थे णत्वम्]
A lad, boy, youth, youngster.
A little man, manikin (used contemptuously).
A pearl-necklace of sixteen (or twenty) strings.
A young Brāhmaṇa.
N.
 of one of the 9 treasures.
Apte 1890
English
माणवः [मनोरपत्यं अण् अल्पार्थे णत्वम्] 1 A lad, boy, youth, youngster.
2 A little man, manikin (used contemptuously).
3 A pearl-necklace of sixteen (or twenty) strings.
4 A young Brāhmaṇa.
Monier Williams Cologne
English
माणव
m.
 a youth, lad, youngster (esp. a young Brāhman
also contemptuously
=
 little man, manikin),
Kāty.
Kār.
 on
Pāṇ.
 iv, 1, 161
&c.
 (cf. दण्ड-म्°)
a pearl ornament of 16 strings,
L.
(with Jainas)
N.
 of one of the 9 treasures.
Monier Williams 1872
English
माणव माणव, अस्, m. a youth, lad, young-
ster, (especially) a young Brāhman
a man, little
man, manikin (used contemptuously)
a pearl orna-
ment of sixteen strings [cf. अर्ध-म्°]
epithet of
one of the nine treasures of the Jainas.
Macdonell
English
माणव māṇava,
m.
 boy, lad, youth
sp. 🞄Brāhman boy: -ka,
m.
 id.: —°, the Brāhman 🞄boy (applied contemptuously to an adult)
🞄i-kā,
f.
 young girl, wench.
Benfey
English
माणव माणव (= मानव। q. cf. ),
m.
1. A child.
2. A man, in a con-
temptuous sense.
3. A necklace of
sixteen strings.
Apte Hindi
Hindi
माणवः
पुं*
 - "मणोतपत्यम् अण्, अल्पार्थे णत्वम्"
"लड़का, बालक, छोकरा, बच्चा"
माणवः
पुं*
 - -
"छोटा मनुष्य, मुण्डा (तिरस्कार सूचक)"
माणवः
पुं*
 - -
सोलह (बीस) लड़ियों की मोतियों की माला
Shabdartha Kaustubha
Kannada
माणव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಾಲಕ /ಹುಡುಗ
निष्पत्तिः - > "अण्" (४-१-९२) । णत्वम् ।
व्युत्पत्तिः - > मनोः कुत्सितमपत्यम्
विस्तारः - > "अपत्ये कुत्सिते मूढे मनोरौत्सर्गिकः स्मृतः । तकारस्य च मूर्धन्यः तेन सिध्यति माणवः ॥" - भाष्यम्
माणव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಇಪ್ಪತ್ತು ಎಳೆಗಳ ಹಾರ
विस्तारः - > "विंशतियष्टिको हारः माणवः परिकीर्तितः"
L R Vaidya
English
mARava {% m. %} 1. A boy, a lad, a youngster (used contemptuously), e.g. भिक्षामाणव
2. a pearl-necklace of sixteen or twenty strings.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
māṇava (also mānava, MSV 〔i.261.20〕), usually (as in Skt. and Pali) youth, esp. brahman youth
more commonly (again as in Skt. and Pali) °vaka. Once °va is used of an adult brahman, a kingʼs purohita, and contrasted with his pupils, called °vaka: Divy 〔60.23〕 rājño Brahmāyur nāma brāhmaṇaḥ purohito bhaviṣyati … (25) Brahmāyur māṇavo 'śītimāṇavakaśatāni brāhmaṇakān mantrān vācayiṣyati. This seems to be highly exceptional.
Lanman
English
māṇava, m. boy, youngster. [not akin
w. manu, ‘man’: perhaps for *malnava:
cf. Prussian malnyx, ‘child.’]
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
अर्धहारश्चतुःषष्टिर्गुच्छमाणवमन्दराः ॥ ६६० ॥
अपि गोस्तनगोपुच्छावर्धमर्धं यथोत्तरम् ।
-wordlist-
अर्धहार (पुं), गुच्छ (पुं), माणव (पुं), मन्दर (पुं), गोस्तन (पुं), गोपुच्छ (पुं)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
माणवः,
पुं,
 (मनोरपत्यं पुमान् । मनु + अपत्य-विवक्षायां अण् ।“अपत्ये कुत्सिते मूढेमनोरौत्सर्गिकः स्मृतः ।नकारस्य च मूर्द्धन्यस्तेन सिद्ध्यति माणवः ॥
”४ । १ । १६१ । इत्यत्र काशिका सूत्रवृत्तिः ।)मनुष्यः । बालकः । इति शब्दरत्नावली ॥
षोडशयष्टिकहारः । इति हेमचन्द्रः । ३ ।३२४ । ४ ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
माणव
पु०
 मनोरपत्यं अण् अल्पार्थे णत्वम् । १ अल्पवयस्केमनुष्ये शब्दच० । स्वार्थे क । तत्रार्थे हारभेदे च हेम० ।
Capeller
German
माणव
m.
 Junge, Bube, bes. Brahmanenknabe.
Burnouf
French
माणव माणव
m.
 cf. मानव।
माणवक
m.
 (sfx. क) enfant [au-dessous de 16 ans]
étudiant, novice
homme ignorant et ridicule.
Collier de 20
rangs.
माणवीन a. (sfx. ईन) d'enfant, enfantin.
माणव्य
n.
 réunion d'enfants.
Enfance.