| YouTube Channel

महादेवी (mahAdevI)

 
Monier Williams Cologne
English
महा—देवी
f.
N.
of Śiva's wife Pārvatī,
MBh.
Hariv.
&c.
(RTL. 186)
of Lakṣmī,
MBh.
R.
of Dākṣāyaṇī in the Śālagrāma,
Cat.
the chief wife of a king,
MBh.
Kathās.
&c.
(°वी-त्व
n.
the rank of chief wife,
Kathās.
)
a kind of colocynth,
L.
N.
of various women,
Vet.
Cat.
N.
of sev. works.
Apte Hindi
Hindi
महादेवी
स्त्री*
महा-देवी -
पार्वती का नामान्तर
Shabdartha Kaustubha
Kannada
महादेवी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪಾರ್ವತೀದೇವಿ
व्युत्पत्तिः - > महती चासौ देवी
महादेवी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಹಾರಾಣಿ
विस्तारः - > "पूज्यते या सुरैः सर्वैः महांश्चैव प्रमाणतः धातुर्महेति पूजायां महादेवी ततः स्मृता ॥" - देवीपु०
L R Vaidya
English
mahA-devI {% f. %} an epithet of Durgā.
Aufrecht Catalogus Catalogorum
English
महादेवी and C. jy. by Mahādeva. B. 4, 172. Laghu-
mahādevī. B. 4, 192.
C. by Dhanarāja. B. 4, 172.
C. by Mādhava. B. 4, 172.
Mahādevīkoṣṭhaka. B. 4, 172.
Mahādevīsāraṇī, and C. by Dhanarāja. P. 14.
महादेवी astronomical tables for Śāka (1600--1780).
Fl. 268.
महादेवी astronomical tables. Bd. 845. Tod 24. 45.
C. by Dhanarājagaṇi. Bd. 845. Mahādevasāraṇī by
Mahādeva. Peters. 5, 497. 6, 429. The same as
above. C. by Dhanarāja. Peters. 5, 497.
Indian Epigraphical Glossary
English
Mahādevī (IE 8-2
EI 7
CII 3, 4
HD), a queen
often wrongly taken as the first wife of a king or his chief
queen (SITI)
a title of the wives originally of paramount
sovereigns and later also of feudatory rulers
cf. Devī, Agra-
mahādevī, Mahāmahādevī.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
दुर्गा, उमा, कात्यायनी, गौरी, ब्रह्माणी, काली, हैमवती, ईश्वरा, शिवा, भवानी, रुद्राणी, सर्वाणी, सर्वमङ्गला, अपर्णा, पार्वती, मृडानी, लीलावती, चणडिका, अम्बिका, शारदा, चण्डी, चण्डा, चण्डनायिका, गिरिजा, मङ्गला, नारायणी, महामाया, वैष्णवी, महेश्वरी, कोट्टवी, षष्ठी, माधवी, नगनन्दिनी, जयन्ती, भार्गवी, रम्भा, सिंहरथा, सती, भ्रामरी, दक्षकन्या, महिषमर्दिनी, हेरम्बजननी, सावित्री, कृष्णपिङ्गला, वृषाकपायी, लम्बा, हिमशैलजा, कार्त्तिकेयप्रसूः, आद्या, नित्या, विद्या, शुभह्करी, सात्त्विकी, राजसी, तामसी, भीमा, नन्दनन्दिनी, महामायी, शूलधरा, सुनन्दा, शुम्यभघातिनी, ह्री, पर्वतराजतनया, हिमालयसुता, महेश्वरवनिता, सत्या, भगवती, ईशाना, सनातनी, महाकाली, शिवानी, हरवल्लभा, उग्रचण्डा, चामुण्डा, विधात्री, आनन्दा, महामात्रा, महामुद्रा, माकरी, भौमी, कल्याणी, कृष्णा, मानदात्री, मदालसा, मानिनी, चार्वङ्गी, वाणी, ईशा, वलेशी, भ्रमरी, भूष्या, फाल्गुनी, यती, ब्रह्ममयी, भाविनी, देवी, अचिन्ता, त्रिनेत्रा, त्रिशूला, चर्चिका, तीव्रा, नन्दिनी, नन्दा, धरित्रिणी, मातृका, चिदानन्दस्वरूपिणी, मनस्विनी, महादेवी, निद्रारूपा, भवानिका, तारा, नीलसरस्वती, कालिका, उग्रतारा, कामेश्वरी, सुन्दरी, भैरवी, राजराजेश्वरी, भुवनेशी, त्वरिता, महालक्ष्मी, राजीवलोचनी, धनदा, वागीश्वरी, त्रिपुरा, ज्वाल्मुखी, वगलामुखी, सिद्धविद्या, अन्नपूर्णा, विशालाक्षी, सुभगा, सगुणा, निर्गुणा, धवला, गीतिः, गीतवाद्यप्रिया, अट्टालवासिनी, अट्टहासिनी, घोरा, प्रेमा, वटेश्वरी, कीर्तिदा, बुद्धिदा, अवीरा, पण्डितालयवासिनी, मण्डिता, संवत्सरा, कृष्णरूपा, बलिप्रिया, तुमुला, कामिनी, कामरूपा, पुण्यदा, विष्णुचक्रधरा, पञ्चमा, वृन्दावनस्वरूपिणी, अयोध्यारुपिणी, मायावती, जीमूतवसना, जगन्नाथस्वरूपिणी, कृत्तिवसना, त्रियामा, जमलार्जुनी, यामिनी, यशोदा, यादवी, जगती, कृष्णजाया, सत्यभामा, सुभद्रिका, लक्ष्मणा, दिगम्बरी, पृथुका, तीक्ष्णा, आचारा, अक्रूरा, जाह्नवी, गण्डकी, ध्येया, जृम्भणी, मोहिनी, विकारा, अक्षरवासिनी, अंशका, पत्रिका, पवित्रिका, तुलसी, अतुला, जानकी, वन्द्या, कामना, नारसिंही, गिरीशा, साध्वी, कल्याणी, कमला, कान्ता, शान्ता, कुला, वेदमाता, कर्मदा, सन्ध्या, त्रिपुरसुन्दरी, रासेशी, दक्षयज्ञविनाशिनी, अनन्ता, धर्मेश्वरी, चक्रेश्वरी, खञ्जना, विदग्धा, कुञ्जिका, चित्रा, सुलेखा, चतुर्भुजा, राका, प्रज्ञा, ऋद्भिदा, तापिनी, तपा, सुमन्त्रा, दूती, अशनी, कराला, कालकी, कुष्माण्डी, कैटभा, कैटभी, क्षत्रिया, क्षमा, क्षेमा, चण्डालिका, जयन्ती, भेरुण्डा
noun
सा देवी यया नैके दैत्याः हताः तथा या आदिशक्तिः अस्ति इति मन्यते।
"नवरात्रोत्सवे स्थाने स्थाने दुर्गायाः प्रतिष्ठापना क्रियते।"
Synonyms:
पार्वती, अम्बा, उमा, गिरिजा, गौरी, भगवती, भवानी, मङ्गला, महागौरी, महादेवी, रुद्राणी, शिवा, शैलजा, हिमालयजा, अम्बिका, अचलकन्या, अचलजा, शैलसुता, हिमजा, शैलेयी, अपर्णा, शैलकुमारी, शैलकन्या, जगद्जननी, त्रिभुवनसुन्दरी, सुनन्दा, भवभामिनी, भववामा, जगदीश्वरी, भव्या, पञ्चमुखी, पर्वतजा, वृषाकपायी, शम्भुकान्ता, नन्दा, जया, नन्दिनी, शङ्करा, शताक्षी, नित्या, मृड़ानी, हेमसुता, अद्रितनया, हैमवती, आर्या, इला, वारुणी
noun
शिवस्य पत्नी।
"पार्वती गणेशस्य माता अस्ति।"
Synonyms:
महादेवी
noun
स्त्रीनामविशेषः
"नैकासां स्त्रीणां नाम महादेवी वर्तते"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
lha mo chen mo
महादेवी
lha mo chen mo
महादेवी
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
गौरी काली पार्वती मातृमातापर्णा रुद्राण्यम्बिका त्र्यम्बकोमा
दुर्गा चण्डी सिंहयाना मृडानीकात्यायन्यौ दक्षजार्या कुमारी २०३
सती शिवा महादेवी शर्वाणी सर्वमङ्गला
भवानी कृष्णमैनाकस्वसा मेनाद्रिजेश्वरा २०४
निशुम्भशुम्भमहिषमर्दिनी भूतनायिका
-wordlist-
गौरी (स्त्री), काली (स्त्री), पार्वती (स्त्री), मातृमातृ (स्त्री), अपर्णा (स्त्री), रुद्राणी (स्त्री), अम्बिका (स्त्री), त्र्यम्बका (स्त्री), उमा (स्त्री), दुर्गा (स्त्री), चण्डी (स्त्री), सिंहयाना (स्त्री), मृडानी (स्त्री), कात्यायनी (स्त्री), दक्षजा (स्त्री), आर्या (स्त्री), कुमारी (स्त्री), सती (स्त्री), शिवा (स्त्री), महादेवी (स्त्री), शर्वाणी (स्त्री), सर्वमङ्गला (स्त्री), भवानी (स्त्री), कृष्णस्वसृ (स्त्री), मैनाकस्वसृ (स्त्री), मेनाजा (स्त्री), अद्रिजा (स्त्री), ईश्वरा (स्त्री), निशुम्भमथनी (स्त्री), शुम्भमथनी (स्त्री), महिषमथनी (स्त्री), भूतनायिका (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
रुद्राणी
रुद्राणी, शर्वाणी, काली, कात्यायनी, भवानी, आर्या, अम्बिका, मृडानी, हैमवती, पार्वती, गौरी, उमा, भगवती, दुर्गा, चण्डी, दाक्षायणी, शिवा, अपर्णा, महादेवी, गिरिजा, मेनकात्मजा
रुद्राणी शर्वाणी काली कात्यायनी भवानी
आर्याम्बिका मृडानी हैमवती पार्वती गौरी १५
उमा भगवती दुर्गा चण्डी दाक्षायणी शिवा
अपर्णा स्यान्महादेवी गिरिजा मेनकात्मजा १६
verse 1.1.1.15
page 0003
Mahabharata
English
Mahādevī^1 (“the great goddess”) = Aditi: XIII, 3905.
Mahādevī^2 (do.) = Umā: III, 8129 (Gauryāḥ)
IV, 200
VI, 805
XII, 10333
XIII, 4069
XIV, 1184 (Pārvatī). Cf. Devī.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
महादेवी,
स्त्री,
(महादेवस्य पत्नीति पत्न्यर्थे ङीष् ।यद्वा, महती चासौ देवी चेति ।) दुर्गा यथा, “अपर्णा स्यान्महादेवी गिरिजा मेनकात्मजा
”इति हलायुधः
तस्या व्युत्पत्तिर्यथा, --“पूज्यते या सुरैः सर्व्वैर्महांश्चैव प्रमाणतः ।धातुर्महेति पूजायां महादेवी ततः स्मृता
”इति देवीपुराणे ४५ अध्यायः
राज्ञी पाटराणी इति भाषा तत्पर्य्यायः ।महिषी पट्टार्हा पट्टदेवी इति राज-निर्घण्टः
(यथा, कथासरित्सागरे २९ ।“अलिखत् महादेवीं योगनन्दञ्च तं पटे ।सजीवमिव तच्चित्रं वाक्चेष्टारहितं त्वभूत्
”)