मन्थन (manthana)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 मन्थन n.
  (-नं)
	 1. Agitating,  stirr ing,  churning.
	 2. Killing,  injuring.
	 3.
Kindling fire by friction. 
	 f.
  (-नी) A churn. 
	 m.
  (-नः) A churning-
stick.
 E.
  मन्थ् to agitate,  &c. aff.
   ल्युट् ।

Capeller Eng

English

 मन्थन a.
  & n.
  kindling fire by friction,  n.
  also
stirring,  shaking i.g.
  

Yates

English

 मन्थन (नं) 1.
n.
  Agitating,  churn-
ing
 killing.
f.
  (नी) A churn. 

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   मन्थन  manthana  n.
    agitating    
   प्रमाथिन्  pramAthin adj.
   agitating    
   ईरण  IraNa adj.
   agitating   
   उत्कम्पिन्  utkampin adj.
   agitating    
   उद्वेजक  udvejaka adj.
   agitating   
   उन्मन्थक  unmanthaka adj.
   agitating    
   उन्माथिन्  unmAthin adj.
   agitating   
   क्षोभण  kSobhaNa adj.
   agitating    
   गाहितृ  gAhitR adj.
   agitating   
   धुनान  dhunAna adj.
   agitating    
   धृतिमुष्  dhRtimuS adj.
   agitating   
   नाडिन्धम  nADindhama adj.
   agitating    
   मन्थिन्  manthin adj.
   agitating   
   विद्रावण  vidrAvaNa adj.
   agitating    
   विक्षोभिन्  vikSobhin adj.
   agitating   
   व्यथक  vyathaka adj.
   agitating    
   विधुति  vidhuti f.
   agitating   
   खज  khaja m.
   agitating    
   प्रमथन  pramathana m.
   agitating   
   मन्थ  mantha m.
   agitating    
   उन्मन्थन  unmanthana n.
   agitating   
   आलोडन  AloDana n.
   agitating    
   प्रक्षोभण  prakSobhaNa n.
   agitating   
   विलोडन  viloDana n.
   agitating    
   विलोलोलन  vilololana n.
   agitating   
   अनुद्वेगकर  anudvegakara adj.
   not agitating    
   अधून्वत्  adhUnvat adj.
   not agitating   
   पवनोद्भ्रान्त  pavanodbhrAnta adj.
   agitating the air   
   चित्तप्रमाथिन्  cittapramAthin adj.
   agitating the mind  
   हृदयकम्पन  hRdayakampana adj.
   emotionally agitating    
   जनार्दन  janArdana m.
   exciting or agitating men  
   लोडन  loDana n.
   act of agitating or disturbing   
   अनुप्रकम्पते  { अनुप्रकम्प् }  anuprakampate  { anuprakamp } verb caus.  follow in shaking or agitating   
   हृदयकम्पन  hRdayakampana adj.
   stirring or agitating the heart   
   हृदयप्रमाथिन्  hRdayapramAthin adj.
   agitating or disturbing the heart  
   हृदयप्रमाथिन्  hRdayapramAthin adj.
   agitating or disturbing emotionally   
   रक्षोविक्षोभिणी  rakSovikSobhiNI f.
   rAkSasas-agitating name of a goddess  
   मन्मथमन्मथ  manmathamanmatha m.
   god of love agitating the god of love   
   संलोडन  saMloDana n.
   act of disturbing or agitating or confusing     
            

Wilson

English

 मन्थन
n.
  (-नं)
1 Agitating,  stirr ing,  churning.
2 Killing,  injuring.
f.
  (-नी) A churn. 
E.
  मन्थ to agitate,  &c. aff.
   ल्युट्.

Apte

English

मन्थनः [manthanḥ],  [मन्यते$नेन करणे ल्युट् भावे ल्युट् वा] A churning-stick.

नम् Churning,  agitating,  stirring or shaking about.

Kindling fire by attrition.  -नी A churningvessel. Comp.
   -घटी a churning-vessel.

Apte 1890

English

 मंथनः [मथ्यतेऽनेन करणे ल्युट् भावे ल्युट् वा] A churning-stick. 
न 1 Churning,  agitating,  stirring or shaking about 
2 Kindling fire by attrition. 
नी A churning-vessel. 
Comp. 
घटी a churning vessel. 

Monier Williams Cologne

English

 मन्थन mfn.
   kindling fire by friction,  Nir.
  iii,  14

 मन्थन m.
  a churning-stick,  Hariv.
 

 मन्थन n.
  the act of kindling fire by rubbing pieces of wood together,  ChUp.
   
 ŚrS.
 

 the act of shaking,  shaking about,  agitating,  churning (milk into butter),  MBh.
  
 Kāv.
 
 Suśr.

 churning out (of Amṛta),  MBh.
   (cf.   अमृत-म्°).

Monier Williams 1872

English

 मन्थन,  अस्,  ई,  अम्,  kindling fire by friction
(अस्),  m. a churning-stick
 (m. or n.?),  an instru-
ment for kindling fire by friction
 (ई),  f. a churn,  a
vessel for butter
 (अम्),  n. the act of kindling fire
by rubbing pieces of wood together
 the act of shak-
ing,  shaking about,  agitating,  churning (milk into
butter)
 churning out (of A-mṛta).
—मन्थन-
घटी,  f. a churning-vessel (for butter),  churn,  a com-
mon earthen pot used for churning.

Macdonell

English

 मन्थन manth-ana,  a.
  producing fire by attrition 🞄(—°)
 m.
  churning-stick
 n.
  kindling 🞄of fire by the attrition of sticks
 shaking or 🞄stirring about
 churning
 churning out (—°)
 🞄m.  (?) instrument for kindling fire by attrition: 🞄-daṇḍa,  m.
  churning-stick.

Benfey

English

 मन्थन मन्थ् + अन, 
 I. n.
 
 1. Churn-
ing,  MBh. 1,  1141. Agitating.
 II. f.
  नी, 
A churn. 
 -- Comp.
 
अमृत-,  n.
  pro-
duction of the Amṛta,  the beverage
of the gods,  by churning,  MBh. vol. i.
p. 41,  1. 2.

Apte Hindi

Hindi

मन्थनः
पुं*
  - मन्थ् + ल्युट्
रई का डंडा

मन्थनम्
नपुं*
   - मन्थ् + ल्युट्
"बिलोना,  क्षुब्ध करना,  बिलोडित करना,  इधर उधर हिलाना"

मन्थनम्
नपुं*
   - मन्थ् + ल्युट्
घर्षण द्वारा आग सुलगाना

Shabdartha Kaustubha

Kannada

मन्थन
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಂತು /ಕಡಗೋಲು
निष्पत्तिः - > मन्थ (विलोडने) - कर० "ल्युट्" (३-३-११७)
व्युत्पत्तिः - > मथ्नात्यनेन
मन्थन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಡೆಯುವುದು /ಕಲಕುವುದು
निष्पत्तिः - > मन्थ (विलोडने) - भावे "ल्युट्" (३-३-११५)

L R Vaidya

English

 maMTana {% (I) m. %} A churning-stick.

 maMTana {% (II) n. %} 1. Churning,  agitating,  shaking about
 2. kindling fire by friction.

Kridanta Forms

Sanskrit

मन्थ् (म꣡थिँ꣡ हिंसासङ्क्लेशनयोः - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् =  मन्थनम्
अनीयर् =  मन्थनीयः - मन्थनीया
ण्वुल् =  मन्थकः - मन्थिका
तुमुँन् =  मन्थितुम्
तव्य =  मन्थितव्यः - मन्थितव्या
तृच् =  मन्थिता - मन्थित्री
क्त्वा =  मन्थित्वा
ल्यप् =  प्रमन्थ्य
क्तवतुँ =  मन्थितवान् - मन्थितवती
क्त =  मन्थितः - मन्थिता
शतृँ =  मन्थन् - मन्थन्ती

मन्थ् (म꣡न्थँ꣡ विलोडने - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् =  मन्थनम्
अनीयर् =  मन्थनीयः - मन्थनीया
ण्वुल् =  मन्थकः - मन्थिका
तुमुँन् =  मन्थितुम्
तव्य =  मन्थितव्यः - मन्थितव्या
तृच् =  मन्थिता - मन्थित्री
क्त्वा =  मन्थित्वा / मथित्वा
ल्यप् =  प्रमथ्य
क्तवतुँ =  मथितवान् - मथितवती
क्त =  मथितः - मथिता
शतृँ =  मन्थन् - मन्थन्ती

मन्थ् (म꣡न्थँ꣡ विलोडने - क्र्यादिः - सेट्)
ल्युट् =  मन्थनम्
अनीयर् =  मन्थनीयः - मन्थनीया
ण्वुल् =  मन्थकः - मन्थिका
तुमुँन् =  मन्थितुम्
तव्य =  मन्थितव्यः - मन्थितव्या
तृच् =  मन्थिता - मन्थित्री
क्त्वा =  मन्थित्वा / मथित्वा
ल्यप् =  प्रमथ्य
क्तवतुँ =  मथितवान् - मथितवती
क्त =  मथितः - मथिता
शतृँ =  मथ्नन् - मथ्नती

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 मन्थन n. °eine Art Coitus,  V 162
 E 568 (K).

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 मन्थनं,  क्ली,
   (मन्थ + ल्युट् ।) विलोडनम् । कुन्थ-नम् । इति मन्थधातोर्भावे अनट्प्रत्ययेननिष्पन्नम् ॥
 (यथा,  महाभारते । १ । १८ । ३० ।“चिरारब्धमिदञ्चापि सागरस्यापि मन्थ-नम् ॥
”)

 मन्थनः,  पुं,
   (मथ्नात्यनेनेति । मन्थ + करणे ल्युट् ।यद्वा,  मथ्नातीति । मन्थ + ल्युः ।) मन्थानदण्डः ।इति शब्दरत्नावली ॥
 (यथा,  हरिवंशे । ८२ । ३६ ।“गोभिश्च समकीर्णासु व्रजनिर्य्याणभूमिषु ।मन्थनावर्त्तपूर्णेषु गर्गरेषु नदत्सु च ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 मन्थन पु०
  मथ्यतेऽनेन करणे ल्युट् । १ मन्थानदण्डे शब्दर० ।भावे ल्युट् । २ विलोडनादौ न०
  ।

Capeller

German

 मन्थन ausreibend (Feuer). m.
  das Ausreiben
(des Feuers)
 das Umschütteln,  Quirlen. 

Grassman

German

 (manthana),  n.,  siehe adhi-mánthana.

Stchoupak

French

 मन्थन-
 nt. fait de frotter (pour le feu),  d'agiter 
 barattement.
°दण्ड- m.
  pilon de baratte.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.