| YouTube Channel

मङ्गल्या (maGgalyA)

 
Monier Williams Cologne
English
मङ्गल्या
f.
(only
L.
) a species of fragrant sandal
Anethum Sowa
Mimosa Suma
Terminalia Chebula
Andropogon Aciculatus
Curcuma Longa
a partic. bulb (ऋद्धि)
Dūrvā grass
=
अधः-पुष्पी
=
जीवन्ती
=
प्रियङ्गु
=
माथ-पर्णी
Acorus Calamus
N.
of a partic. yellow pigment (= गो-रोचना),
Bhpr.
a partic. resin,
L.
N.
of Durgā, DevīP.
Apte Hindi
Hindi
मङ्गल्या
स्त्री*
- -
सुगन्धित चन्दन का भेद
मङ्गल्या
स्त्री*
- -
दुर्गा का नाम
मङ्गल्या
स्त्री*
- -
अगर की लकडी
मङ्गल्या
स्त्री*
-
एक विशेष सुगंध द्रव्य
मङ्गल्या
स्त्री*
- -
एक प्रकार का पीला रंग
Shabdartha Kaustubha
Kannada
मङ्गल्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶಮೀವೃಕ್ಷ /ಬನ್ನಿಮರ
मङ्गल्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಾಡು ಸಬ್ಬಸಿಗೆ
मङ्गल्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬೆಂಡೆಗಿಡ
मङ्गल्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಿಳಿ ಬಜೆ
मङ्गल्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಲ್ಲಿಗೆ ಹೂವಿನ ವಾಸನೆ
विस्तारः - > "मल्लिकायां स्थितो गन्धः मङ्गल्या मङ्गलश्च सः" - वैज०
मङ्गल्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶಂಖಪುಷ್ಪದ ಗಿಡ
मङ्गल्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪ್ರೇಂಕಣ ಗಿಡ /ಪ್ರಿಯಂಗು ಲತೆ
मङ्गल्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಪಿತ್ಥ ವೃಕ್ಷ
मङ्गल्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗೋರೋಚನ
विस्तारः - > "मङ्गल्यः स्यात् त्रायमाणाश्वत्थबिल्वमसूरके स्त्रियां शम्यामधः पुष्पीमिसीशुक्लवचासु रोचनायामथो दध्नि क्लीबं शिवकरे त्रिषु" - मेदि०
L R Vaidya
English
maMgalyA {% f. %} 1. An epithet of Durgā
2. a species of sandal
3. a kind of aloe-wood
4. a particular yellow pigment.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
माषपर्णी, हयपुच्छी, काम्बोजी, महासहा, सिंहपुच्छी, ऋषिप्रोक्ता, कृष्णवृन्ता, पाण्डुलोमशपर्णिनी, आर्द्रमाषा, मांसमाषा, मङ्गल्या, हयपुच्छिका, हंसमाषा, अश्वपुच्छा, पाण्डुरा, माषपर्णिका, कल्याणी, वज्रमूली, शालिपर्णी, विसारिणी, आत्मोद्भवा, बहुफला, स्वयम्भूः सुलभा, घना, सिंहविन्ना, विशाचिका
noun
वनमाषः।
"माषपर्ण्याः उपयोगः भेषजरूपेण भवति।"
Synonyms:
शङ्खपुष्पी, शङ्खाह्वा, शङ्खमालिनि, शङ्खनाम्नी, शङ्खपुष्पिका, शङ्खिका, सुपुष्पी, शतपुष्पः, शङ्खकुसुमम्, कम्बुपुष्पी, किरीटी, क्षीरपुष्पी, जलजसुमना, भूलग्ना, मङ्गल्यकुसुमा, मङ्गल्या, वनविलासिनी
noun
शङ्खाकारकं पुष्पं यस्याः सा तथोक्ता लताविशेषः या भारते सर्वत्र दृश्यते ओषध्यां प्रयुज्यते।
"शङ्खपुष्पी भूमौ प्रसरति लघु तृणम् इव दृश्यते।"
Synonyms:
जीवन्ती, जीवनी, जीवा, जीवनीया, मधुस्रवा, मधुः, स्रवा, पयस्विनी, जीव्या, जीवदा, जीवदात्री, शाकश्रेष्ठा, जीवभद्रा, भद्रा, मङ्गल्या, क्षुद्रजीवा, यशस्या, शृङ्गाटी, जीवदृष्टा, काञ्जिका, शशशिम्बिका, सुपिङ्गला, मधुश्वासा, जीववृषा, सुखङ्करी, मृगराटिका, जीवपत्री, जीवपुष्पा, जीवनी
noun
लताविशेषः।
"जीवन्ती औषधरूपेण उपयुज्यते।"
Synonyms:
शमी, सक्तुफला, शिवा, शक्तुफला, शक्तुफली, शान्ता, तुङ्गा, कचरिपुफला, केशमथनी, ईशानी, लक्ष्मीः, तपनतनया, इष्टा, शुभकरी, हविर्गन्धा, मेध्या, दुरितदमनी, शक्तुफलिका, समुद्रा, मङ्गल्या, सुरभिः, पापशमनी, भद्रा, शङ्करी, केशहन्त्री, शिवाफला, सुपत्रा, सुखदा, जीवः
noun
वृक्षविशेषः।
"शम्याः काष्ठस्य उपयोगः पूजाकार्येषु भवति।"
Synonyms:
हरिद्रा, हरित्, सुवर्णा, काञ्चनी, पीता, गौरी, स्वर्णवर्णा, कावेरी, उमा, शिवा, दीर्घरागा, हलद्दी, पौञ्जा, पीतवालुका, हेमनाशा, रञ्जनी, भङ्गवासा, घर्षिणी, पीतिका, रजनी, मेहघ्नी, बहुला, वर्णिनी, रात्रिनामिका, निशाह्वा, निशा, शर्वरी, वरवर्णिनी, वर्णदाता, मङ्गलप्रदा, हेमरागिणी, घर्षणी, जनेष्टा, कृमघ्नी, लसा, यामिनी, वराङ्गी, वरा, वर्णदात्री, पवित्रा, हरिता, विषघ्नी, पिङ्गा, मङ्गल्या, मङ्गला, लक्ष्मीः, भद्रा, शिफा, शोभा, शोभना, सुभगाह्वया, श्यामा, जयन्तिका
noun
ओषधिमूलविशेषः। हरिद्रा नाम ओषधेः पीतवर्णीयानि मूलानि ये जनैः पाकादिषु व्यञ्जनत्वेन उपयुज्यन्ते। रक्तशुद्धिकरत्वात् ते भेषजे तथा देहवर्णविधायित्वात् प्रसाधकेषु उपयुज्यन्ते।
"हरिद्रायाः लेपेन त्वक्शुद्धिः भवति।"
Synonyms:
दारुगन्धा, गन्धबधू, गन्धमादनी, तरुणी, तारा, भूतमारी, मङ्गल्या, कपटिनी, ग्रहभीतिजित्
noun
चीडवृक्षात् प्राप्तः लशः।
"दारुगन्धा मानवार्थे उपयुक्ता।"
Synonyms:
हरिद्रा, हरित्, सुवर्णा, काञ्चनी, पीता, गौरी, स्वर्णवर्णा, कावेरी, उमा, शिवा, दीर्घरागा, हलद्दी, पौञ्जा, पीतवालुका, हेमनाशा, रञ्जनी, भङ्गवासा, घर्षिणी, पीतिका, रजनी, मेहघ्नी, बहुला, वर्णिनी, रात्रिनामिका, निशाह्वा, निशा, शर्वरी, वरवर्णिनी, वर्णदाता, मङ्गलप्रदा, हेमरागिणी, घर्षणी, जनेष्टा, कृमघ्नी, लसा, यामिनी, वराङ्गी, वरा, वर्णदात्री, पवित्रा, हरिता, विषघ्नी, पिङ्गा, मङ्गल्या, मङ्गला, लक्ष्मीः, भद्रा, शिफा, शोभा, शोभना, सुभगाह्वया, श्यामा, जयन्तिका
noun
ओषधिविशेषः अस्य पीतवर्णीयानि मूलानि पाकादिषु व्यञ्जनत्वेन उपयुज्यन्ते रक्तशुद्धिकरत्वात् ते भेषजे तथा देहवर्णविधायित्वात् प्रसाधकेषु अपि उपयुज्यन्ते।
"समये अकृतेन सिंचनेन हरिद्रा शुष्का जाता। / हरिद्रा कफ-पित्तास्त्रशोथ-कण्डुव्रणापहा।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
अगुर्वगरु राजार्हं लोहं कृमिजवंशिके
अनार्यजं जोङ्गिकं मङ्गल्या मल्लिगन्धि यत् ६४०
कालागुरुः कालतुण्डः श्रीखण्डो रोहणद्रुमः
गन्धसारो मलयजश्चन्दने हरिचन्दने ६४१
तैलपर्णिकगोशीर्षौ पत्त्राङ्गं रक्तचन्दनम्
कुचन्दनं ताम्रसारं रञ्जनं तिलपर्णिका ६४२
-wordlist-
अगुरु (पुंक्ली), अगरु (पुंक्ली), राजार्ह (क्ली), लोह (क्ली), कृमिज (क्ली), वंशिक (स्त्रीक्ली), अनार्यज (क्ली), जोङ्गक (क्ली), मङ्गल्या (स्त्री), कालागुरु (पुं), काकतुण्ड (पुं), श्रीखण्ड (क्ली), रोहणद्रुम (पुं), गन्धसार (पुं), मलयज (पुंक्ली), चन्दन (पुंक्ली), हरिचन्दन (पुंक्ली), तैलपर्णिक (पुं), गोशीर्ष (पुं), पत्त्राङ्ग (क्ली), रक्तचन्दन (क्ली), कुचन्दन (क्ली), ताम्रसार (क्ली), रञ्जन (क्ली), तिलपर्णिका (स्त्री)
अमरकोशः
Sanskrit
Word: मङ्गल्या
Root: मङ्गल्या
Gender: undefined
Number: undefined
Meaning(s):
jasmine [Jasminum sambac - Bot.]
kind of Agallochum or agarwood [aromatic resin embedded wood]
Shloka(s):
2|6|127|1 कालागुर्वगुरु स्यात्तु मङ्गल्या मल्लिगन्धि यत्। (मनुष्यवर्गः)
Synonym(s):
2|6|127|1 (मङ्गल्या) (नपुं)
2|6|127|1 मल्लिगन्धि (मल्लिगन्धि) (नपुं) jasmine [Jasminum sambac - Bot.], kind of Agallochum or agarwood [aromatic resin embedded wood]
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः सुगन्धद्रव्यभेदः
जातिः वृक्षः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
मङ्गल्या,
स्त्री,
(मङ्गलाय साधुरिति यत् टाप् ।)मल्लिकागन्धयुक्तागुरु इत्यमरः १२७
शमी अधःपुष्पी मिसी शुक्लवचा ।रोचना इति मेदिनी ये, १००
प्रियङ्गुः ।शङ्खपुष्पी इति हेमचन्द्रः
माषपर्णी ।जीवन्ती ऋद्धिः वचा हरिद्रा चीडा ।इति राजनिर्घण्टः
दूर्व्वा इति रत्नमाला
दुर्गा यथा, --“शोभनानि श्रेष्ठानि या देवी ददते हरे ।भक्तानामार्त्तिहरणी मङ्गल्या तेन सा स्मृता
”इति देवीपुराणे ४४ अध्यायः
(वचार्थे पर्य्यायो यथा, --“तीक्ष्णोग्रगन्धा जटिला मङ्गल्या विजया वचा ।षड्ग्रन्थोग्रा रक्षोघ्नी सिता हैमवती तु सा
”मिस्यर्थे यथा, --“अवाक्पुष्पी छत्रा स्यान्मङ्गल्या मधुरा मिसी
”हेमपुष्पी तत्पर्य्यायो यथा, --“अवाक्पुष्पी त्वधःपुष्पी मङ्गल्यामरपुष्पिका
”इति वैद्यकरत्नमालायाम्
रोचनार्थे पर्य्यायो यथा, --“गोरोचना तु मङ्गल्या वन्द्या गौरी रोचना ।”शम्यर्थे पर्य्यायो यथा, --“शमी शक्तुफला तुङ्गा केशहन्त्री फला शिवा ।मङ्गल्या तथा लक्ष्मीः शमीरः साल्पिकास्मृता
”मसूरः तत्पर्य्यायो यथा, --“मङ्गल्यको मसूरः स्यान्मङ्गल्या मसूरिका ।”इति भावप्रकाशस्य पूर्व्वखण्डे प्रथमे भागे
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
मङ्गल्या स्त्री मङ्गलाय हिता यत् मल्लिकागन्धयुक्ता-गुरुणि अमरः रोचनायाम् अवाक्पुष्प्याम् शम्यां२ शुक्लवचायां मेदि० प्रियङ्गौ माषपर्ण्यां हेमच०८ शतपुष्प्याम् जीवन्त्याम् १० ऋद्धिनामौषधौ ११ हरिद्रायां१२ दूर्वायां राजनि० १३ दुर्गायाञ्च स्त्री रत्नमा० ।“मङ्गल्याऽगुरुशिशिरा गन्धाणा दोषवाहिका” राजनि०