| YouTube Channel

भुजि (bhuji)

 
शब्दसागरः
English
भुजि
m.
 (-जिः) Fire.
E.
 भुज् to eat, इन् Unādi
aff.
Capeller Eng
English
1 भुजि॑
f.
 enclosure.
2 भुजि॑
f.
 protection or protector.
Yates
English
भुजि (जिः) 2.
m.
 Fire.
Spoken Sanskrit
English
भुजि - bhuji -
f.
 - favour
भुजि - bhuji -
f.
 - granting of enjoyment
भुजि - bhuji -
f.
 - one who grants favours
भुजि - bhuji -
f.
 - clasping
भुजि - bhuji -
f.
 - patron
भुजि - bhuji -
f.
 - enfolding
भुजि - bhuji -
f.
 - protector
भुजि - bhuji -
f.
 - enfolding
Wilson
English
भुजि
m.
 (-जिः) Fire.
E.
 भुज to eat, इ Uṇādi
aff.
Apte
English
भुजिः [bhujiḥ], Fire. -(dual)
Ved.
 The two Aśvins, or eaters of oblations.
Apte 1890
English
भुजिः Fire.
(dual) Ved. The two Aśvins, or eaters of oblations.
Monier Williams Cologne
English
1. भुजि॑
f.
 (for 2. See col. 3) clasping, enfolding (others ‘sweeping’),
RV.
 x, 106, 4 (cf. द॑श- and शत॑-भुजि).
2. भुजि॑
f.
 (for 1. See col. 2) the granting of enjoyment, favour,
RV.
one who grants favours, a protector, patron (said of the Aśvins), ib.
भुजि॑
m.
N.
 of Agni,
Uṇ.
 iv, 141, Sch.
Monier Williams 1872
English
1. भुजि, इस्, f., Ved. clasping round, enfolding, fold,
(at the end of a comp., e. g. दश-भ्°, tenfold
cf.
शत-भ्°, त्रि-भुज्।)
2. भुजि, इस्, f., Ved. enjoyment, favour, (Sāy.
= भोग, परि-भोग)
(इस्, इस्, इ), one who causes
enjoyment or grants favours, one who protects
(ई),
m. du. an epithet of the two Aśvins, (Sāy. = हवि-
षाम् भोक्तारौ, eaters of the oblations)
(इस्), m.
fire, (see Uṇādi-s. IV. 141.)
Macdonell
English
भुजि bhuj-í,
f.
 (V.) 〈1.〉 embrace
〈2.〉 granting 🞄of enjoyment
favour
patron.
Benfey
English
भुजि 2. भुज् + इ,
m.
 Fire.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
*भुजि m. Feuer, Manm. IV, 35a.
अभिधानचिन्तामणिपरिशिष्टम्
Sanskrit
--source--
अग्नौ वमिर्दीप्रः समन्तभुक् ॥ १६६ ॥
पर्परीकः पविर्घासिः पृथुर्घघरिराशिरः ।
जुहुराणः पृदाकुश्च जुषाकुर्हवनो हविः ॥ १६७ ॥
p{0007}
घृतार्चिर्नाचिकेतश्च प्रेष्ठो वञ्चतिरञ्चतिः ।
भुजिर्भरथपीथौ च स्वनिः पवनवाहनः ॥ १६८ ॥
-wordlist-
वमि (पुं), दीप्र (पुं), समन्तभुज् (पुं), पर्परीक (पुं), पवि (पुं), घासि (पुं), पृथु (पुं), घसुरि (पुं), आशिर (पुं), जुहुराण (पुं), पृदाकु (पुं), कुषाकु (पुं), हवन (पुं), हविस् (पुं), घृतार्चिस् (पुं), नाचिकेत (पुं), पृष्ठ (पुं), वञ्चति (पुं), अञ्चिति (पुं), भुजि (पुं), भरथ (पुं), पीथ (पुं), स्वनि (पुं), पवनवाहन (पुं)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
भुजिः,
पुं,
 (भुनक्ति भुङ्क्ते वा सर्व्वानिति ।भुज + “भुजेः किच्च ।” उणा० ४ । १४१ । इतिइः । स च कित् । सर्व्वभक्षकत्वादस्य तथा-त्वम् ।) वह्निः । इत्युणादिकोषः ॥
(भुज + भावेइः । भोगः । यथा, ऋग्वेदे । ८ । ९१ । ६ ।“आसवं सवितुर्यथा भगस्येव भुजिं हुवे ।अग्निं समुद्रवाससम् ॥
”“सवितुः प्रेरकस्य देवस्य सवं यथा प्रसवमिवभगस्येव भुजिं भगाख्यस्य देवस्य भोगमिव चसमुद्र वाससमग्निं आहुवे आह्वयामि ।” इतितद्भाष्ये सायनः ॥
* ॥
भोक्तरि, त्रि । यथा, ॠग्वेदे । ८ । ८ । २ ।“भुजी हिरण्यपेशसा कवी गम्भीरचेतसा ॥
”“हे भुजी हविषां भोक्तारौ ।” इति तद्भाष्येसायनः ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
भुजि
पु०
 भुज--धातुनिर्देशे इक् । १ भुजधातौ भुज--इन् किच्च ।२ वह्नौ उणादि० तस्य सर्वभक्षकत्वात् तथात्वम् ।
Capeller
German
1. भुजि॑
f.
 Umschlingung.
भुजि॑
f.
 Gunst, Gönner.
Grassman
German
1. (bhuji), f., Umschliessung, Umfang [von 1. bhuj], enthalten in dáśa-, śatá-bhuji.
2. bhují, f., Gewährung von Genuss, Erfreuung [von 2. bhuj 1]
2〉 concret Erfreuer.
-ím bhágasya‿iva 〰 huve {711, 6}.
-yaí {932, 4} neben puṣṭyaí.
-ī́ [d.] 2〉 kávī (aśvínā) {628, 2}.
Burnouf
French
भुजि भुजि
m.
 le feu [dévorant].