ब्रह्मण्य (brahmaNya)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 ब्रह्मण्य mfn.
   (-ण्यः-ण्या-ण्यं) Relating to or connected with BRAHMĀ or a
Brāhman. 
	 m.
  (-ण्यः)
	 1. The mulberry tree,  (Morus Indica.)
	 2. The
planet SATURN.
 E.
  ब्रह्मन् and यत् aff.
  

Capeller Eng

English

 ब्रह्मण्य॑ a.
  devoted to sacred knowledge or friendly to
Brahmans
 religious,  pious i.g.
  

Yates

English

 ब्रह्मण्य (ण्यः) 1.
m.
  The mulberry tree
Saturn.  a. Relating to
Brahmā.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

ब्रह्मण्य 	-	 brahmaNya 	-	 adj.
  	-	  friendly to Brahmans
ब्रह्मण्य 	-	 brahmaNya 	-	 adj.
  	-	  relating to brahma or brahmA
ब्रह्मण्य 	-	 brahmaNya 	-	 adj.
  	-	  devoted to sacred knowledge or friendly to Brahmans
ब्रह्मण्य 	-	 brahmaNya 	-	 adj.
  	-	  religious
ब्रह्मण्य 	-	 brahmaNya 	-	 adj.
  	-	  pious
ब्रह्मण्य 	-	 brahmaNya 	-	 m.
  	-	  planet Saturn
ब्रह्मण्य 	-	 brahmaNya 	-	 m.
  	-	  mulberry tree
ब्रह्मण्य 	-	 brahmaNya 	-	 m.
  	-	  type of grass used for making mats  [ Saccharum Munjia - Bot. ]
ब्रह्मण्य 	-	 brahmaNya 	-	 n.
  	-	  praise or sacrificial food
ब्रह्मण्यति  { ब्रह्मण्य } 	-	 brahmaNyati  { brahmaNya } 	-	 verb 	-	  be devout or religious

Wilson

English

 ब्रह्मण्य
mfn.
   (-ण्यः-ण्या-ण्यं) Relating to or connected with BRAHMĀ, 
or a Brahman. 
m.
  (-ण्यः)
1 The mulberry tree,  (Morus Indica.)
2 The planet SATURN.
E.
  ब्रह्मन्,  and यत् aff.
  

Apte

English

ब्रह्मण्य [brahmaṇya],  a.
  [ब्रह्मणे हितः]

Relating to Brahma. 

Relating to Brahman or the creator.

Relating to the acquisition of sacred knowledge,  holy,  pious.

Fit for a Brāhmaṇa. 

Friendly or hospitable to a Brāhmaṇa. 

ण्यः One well-versed in the Veda
 त्वं ब्रह्मण्यः किल परिणतश्चासि धर्मेण युक्तः Mv.*
  3.26.

The mulberry tree.

The palm tree.

Muñja grass.

The planet Saturn. 

An epithet of Viṣṇu.

Of Kārtikeya.  -ण्या An epithet of Durgā. Comp.
   -देवः an epithet of Viṣṇu
 नमो ब्रह्मण्यदेवाय गोब्राह्मणहिताय च Stotra. 

Apte 1890

English

 ब्रह्मण्य a. [ब्रह्मणे हितः] 1 Relating to Brahma. 
2 Relating to Brahman or the creator. 
3 Relating to the acquisition of sacred knowledge,  holy,  pious. 
4 Fit for a Brāhmaṇa. 
5 Friendly or hospitable to a Brāhmaṇa. 
ण्यः 1 One wellversed in the Veda,  Mv. 3. 26. 
2 The mulberry tree. 
3 The palm tree. 
4 Munja grass. 
5 The planet Saturn. 
6 An epithet of Viṣṇu. 
7 Of Kārtikeya. 
ण्या An epithet of Durgā. 
Comp. 
देवः an epithet of Viṣṇu. 

Monier Williams Cologne

English

 1. ब्रह्मण्य Nom.
   P.
  °य॑ति (only pr.
  p.
  °य॑त्) to pray,  be devout or religious,  RV.
  

 2. ब्रह्मण्य॑ mfn.
   relating to Brahmă or Brahmā,  devoted to sacred knowledge or friendly to Brāhmans,  religious,  pious,  MBh.
  
 Kāv.
  &c.
  

 ब्रह्मण्य॑ m.
  N.
  of Kārttikeya,  MBh.
  

 of the planet Saturn,  W.
 

 the mulberry tree,  L.
 

 Saccharum Munjia,  L.
 

 ब्रह्मण्य॑ (°ण्य॑),  n.
  (pl. ) ‘praise’ or ‘sacrificial food’ (?),  RV.
   viii,  6,  33 (Sāy. )

Monier Williams 1872

English

 1. ब्रह्मण्य (fr. ब्रह्मन्),  Nom. P. ब्रह्म-
ण्यति,  &c.,  Ved. to pray,  be prayerful or devout,  to
be religious.

 2. ब्रह्मण्य,  अस्,  आ,  अम्,  relating or belonging
to Brahma or Brahmā
 devoted to sacred know-
ledge
 fit for a Brāhman
 friendly to Brāhmans
religious,  pious
 (अस्),  m. an epithet of Kārttikeya
the planet Saturn
 the mulberry tree,  Morus Indica
the plant Saccharum Munjia
 (आ),  f. an epithet of
Durgā
 (Ved.) devotion,  (in this sense fr. the Nom.
according to Sāy. n. pl. = ब्रह्माणि स्तोत्राणि हविर्-
लक्षणान्य् अन्नानि वा।)
—ब्रह्मण्य-ता,  f.
friendliness towards Brāhmans,  piety.
—ब्रह्मण्य-
तीर्थ,  अस्,  m.,  N. of a preceptor.
—ब्रह्मण्य-
देव,  अस्,  m. an epithet of Viṣṇu.
—ब्रह्मण्य-
भास्कर,  अस्,  m.,  N. of a man.

Macdonell

English

 ब्रह्मण्य 1. brahmaṇ-ya,  den.  only pr. pt. brahmaṇ-yát,  praying,  devout.

 ब्रह्मण्य 2. brahmaṇ-yá,  a.
  devoted to sacred 🞄knowledge,  religious,  pious
 friendly to Brāhmans: 🞄-tā,  f.
  graciousness to Brāhmans.

Benfey

English

 ब्रह्मण्य ब्रह्मण्य,  i. e. ब्रह्मन् =
य,  adj.
 
 1. Relating or connected with
Brahman or a Brāhmaṇa
 fit for a
Brāhmaṇa.
 2. Pious,  Nal. 1,  3.
 --
 Comp.
 
अ-, 
 I. adj.
  1. not fit for a
Brāhmaṇa. 2. hostile to the Brāh-
maṇas.
 II. n.
  1. wickedness,  a wicked
act,  Pañc. 101,  1. 2. an exclamation
of distress,  alas! woe! Pañc. 82, 
18
 murder,  Kathās. 4,  111.

Apte Hindi

Hindi

ब्रह्मण्य
वि* - ब्रह्मन् + यत्
ब्रह्म से संबद्ध

ब्रह्मण्य
वि* - ब्रह्मन् + यत्
ब्रह्मा या प्रजापति से संबद्ध

ब्रह्मण्य
वि* - ब्रह्मन् + यत्
"पुनीत ज्ञान के ग्रहण से संबद्ध,  पवित्र,  पावन"

ब्रह्मण्य
वि* - ब्रह्मन् + यत्
ब्राह्मण के योग्य

ब्रह्मण्य
वि* - ब्रह्मन् + यत्
ब्राह्मण के लिए सौहार्दपूर्ण या आतिथ्यकारी

ब्रह्मण्यः
पुं*
  - -
वेदों में निष्णात व्यक्ति

ब्रह्मण्यः
पुं*
  - -
शहतूत का वृक्ष

ब्रह्मण्यः
पुं*
  - -
ताड़ का पेड़

ब्रह्मण्यः
पुं*
  - -
मूंज नामक घास

ब्रह्मण्यः
पुं*
  - -
शनिग्रह

ब्रह्मण्यः
पुं*
  - -
विष्णु का विशेषण

ब्रह्मण्यः
पुं*
  - -
कार्तिकेय का विशेषण

Shabdartha Kaustubha

Kannada

ब्रह्मण्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿಷ್ಣು/ನಾರಾಯಣ
निष्पत्तिः - > "यत्" (५-१-७)
व्युत्पत्तिः - > ब्रह्मणे हितः
विस्तारः - > ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಜೀವಾತ್ಮರ ಸರ್ವಾವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲೂ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಭೋಗಾದಿಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಪರಮಾತ್ಮನು ಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ. "जीवात्मा प्रकृतिश्चापि ब्रह्मेति व्यपदिश्यते । ताभ्यां यः स्थितिभोगादेः सर्वावस्थासु कारणम् । ब्रह्मण्यः स च विज्ञेयः सप्तर्णो भगदायकः" इति निरुक्तिः । 
"ब्रह्मण्यः ब्रह्मकृद्ब्रह्मा ब्रह्म ब्रह्मविवर्धनः" वि० स० ।
ब्रह्मण्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವೇದಾಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದವನು
निष्पत्तिः - > "यत्" (४-४-९८)
व्युत्पत्तिः - > ब्रह्मणि साधुः
ब्रह्मण्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮುಂಜತೃಣ
ब्रह्मण्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹತ್ತಿಯಗಿಡ
ब्रह्मण्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹೂವರಿಚಿ ಮರ
विस्तारः - > "तुदस्तु पूगः क्रमुको ब्रह्मण्यो ब्रह्मदारु च" "अम०
ब्रह्मण्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶನೈಶ್ಚರ/ಶನಿಗ್ರಹ
विस्तारः - > "ब्रह्मण्यः स्यात् ब्रह्मसाधुर्ब्रह्मदारुशनैश्चरे" मेदि०
ब्रह्मण्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಿಪ್ಪನೇರಳೆ ಗಿಡ
ब्रह्मण्य
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾದ/ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ಹಿತವಾದ

L R Vaidya

English

 brahmaRya {% (I) a. (f. ण्या) %} 1. Relating to Brahman (n.)
relating to Brahman (m.)
fit for a Brāhmaṇa
favourable to a Brāhmaṇa.

 brahmaRya {% (II) m. %} 1. The mulberry tree
munjā grass
the palm tree
an epithet of Vishṇu
of Kārtikeya
of Saturn.

Bopp

Latin

 ब्रह्मण्य (a ब्रह्मन् s. य) Brahmae deo addictus,  Brahmae
cultor,  pius. SA. 1. 2. N. 1. 3.

Indian Epigraphical Glossary

English

 brahmaṇya (EI 22) ‘hospitable to the Brāhmaṇas’
 see
Paramabrahmaṇya,  Atibrahmaṇya.

Lanman

English

 brahmaṇyà,  a. pertaining or attached
to the holy life and study (bráhman),  i. e.
pious
 attached or friendly to Brahmans
(brahmán). [1212d 1.]

अभिधानचिन्तामणिपरिशिष्टम्

Sanskrit

--source--
 
शुक्रे भृगुः शनौ पङ्गुः श्रुतकर्मा महाग्रहः ॥ १४ ॥
श्रुतश्रवोऽनुजः कालो ब्रह्मण्यश्च यमः स्थिरः ।
क्रूरात्मा चाथ राहौ स्यादुपराग उपप्लवः ॥ १५ ॥
-wordlist-
 
भृगु (पुं),  पङ्गु (पुं),  श्रुतकर्मन् (पुं),  महाग्रह (पुं),  श्रुतश्रवस् (पुं),  अनुज (पुं),  काल (पुं),  ब्रह्मण्य (पुं),  यम (पुं),  स्थिर (पुं),  क्रूरात्मन् (पुं),  उपराग (पुं),  उपप्लव (पुं)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

ब्रह्मण्य
ब्रह्मण्य
अब्रह्मण्यमवध्यं स्याद् ब्रह्मण्यं ब्रह्मणे हितम् ॥ ४०६ ॥
verse 2.1.1.406
page 0047

Mahabharata

English

Brahmaṇya^1 = Skanda: III,  14638
 IX,  2670.

Brahmaṇya^2 = Vishṇu (1000 names).

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 ब्रह्मण्यः,  पुं,
   (ब्रह्मणे हितः । ब्रह्मन् + “खलयव-माषतिलवृषब्रह्मणश्च ।” ५ । १ । ७ । इति यत् ।“येचाभावकर्म्मणोः ।” ६ । ४ । १६८ । इत्यन्-प्रकृत्या ।) विष्णुः । यथा,  महाभारते १३ ।१४९ । ८४ ।“ब्रह्मण्यो ब्रह्मकृद्ब्रह्मा ब्रह्म ब्रह्मविवर्द्धनः ।ब्रह्मविद्ब्राह्मणो ब्रह्मी ब्रह्मज्ञो ब्राह्मणप्रियः ॥
”अपि च ।“ब्रह्मण्यो देवकीपुत्त्रो ब्रह्मण्यो मधुसूदनः ।ब्रह्मण्यः पुण्डरीकाक्षो ब्रह्मण्यो विष्णुरच्युतः ॥
”इत्याह्निकचन्द्रिका ॥
ब्रह्मदारुवृक्षः । इत्यमरः । २ । ४ । ४१ ॥
 मुञ्ज-तृणम् । तूलवृक्षः । इति राजनिर्घण्टः ॥
शनैश्चरः । (स्त्री । दुर्गा । यथा महाभा-रते ६ । २२ । २६ ।“वेदश्रुतिमहापुण्ये ब्रह्मण्ये जातवेदसि ।जम्बूकटकचैत्येषु नित्यं सन्निहितालये ॥
”)ब्रह्मणि साधौ त्रि । इति मेदिनी । ये,  ९६ ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 ब्र(व्र)ह्मण्य पु०
  ब्रह्मणे हितः । १ विष्णौ “ब्रह्मण्यो देवकीपुत्रः” विष्णु सं० । २ ब्राह्मणहितमात्रे त्रि०
  ३ ब्रह्मदारु-वृक्षे पु०
  अमरः । ४ सुञ्जतृणे ५ तालवृक्षे राजनि० ।६ शनैश्चरे ७ ब्रह्मणि तपसि साधौ त्रि०
  मेदि० ।

Capeller

German

 ब्रह्मण्य,  Partic. ब्रह्मण्य॑न्त् betend,  fromm. 

 ब्रह्मण्य॑ fromm o. brahmanenfreundlich.

Stchoupak

French

 ब्रह्मण्य-
 a. relatif au Brahman ou à Brahma 
 voué à l'étude du
Veda 
 bienveillant à l'égard des Brâhmanes,  pieux 
 m.
  Kārttikeya 
-ता- f.
  piété,  bienveillance à l'égard des B.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.