| YouTube Channel

प्लिहन् (plihan)

 
शब्दसागरः
English
प्लिहन्
m.
(-हा) The spleen: see प्लीहन्
Capeller Eng
English
प्लिहन्
m.
प्लीहा
f.
the spleen.
Yates
English
प्लिहन् (हा) 5.
m.
The spleen.
Spoken Sanskrit
English
प्लिहन् - plihan -
m.
- spleen
Wilson
English
प्लिहन्
m.
(-हा) The spleen: see प्लीहन्.
Monier Williams Cologne
English
प्लिहन्
m.
=
प्लीहन्, the spleen,
Yājñ.
iii, 94.
Monier Williams 1872
English
प्लिहन्, आ, m. the spleen.
Macdonell
English
प्लिहन् plih-an,
m.
spleen.
Benfey
English
प्लिहन् and प्लीहन् प्ली̆हन्,
m.
, and
प्लीहा प्लीहा (ŚKD.),
f.
1. The spleen,
Yājñ. 3, 94 (ई).
2. Its disease. -- Cf.
σπλήν, probably σπλάγχνα
Lat. lien.
Shabdartha Kaustubha
Kannada
प्लि(प्ली)हन्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹೊಟ್ಟೆಯ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಮಾಂಸಗ್ರಂಥಿ
निष्पत्तिः - > प्लिह (गतौ) - "कनिन्" (उ० १-१५७) निपा०
व्युत्पत्तिः - > प्लेहते इति
विस्तारः - > ಇದು ಗುಲ್ಮ ರೋಗ.
L R Vaidya
English
plI(pli)han {% m. %} 1. The spleen
2. enlargement of the spleen.
Bopp
Latin
प्लिहन् m. (ut videtur, a r. प्लिह् s. अन्) lien. (Gr. σπλήν, σπλάγχνον
praefixo σ, nisi प्लिहन् e स्प्लिहन्
lat. lien
abjecto p.)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
प्लि(प्ली)हन्
पु०
प्लि--कनिन् पृषो० वा दीर्घः (पिला)१ वामकुक्षिपार्श्वस्थे मांसखण्डे तद्वृद्धिहेतुके रोगभेदेच तन्निदानादि भावप्र० उक्तं यथा“विदाह्यभिष्यन्दिरसस्य जन्तोः प्रदुष्टमत्यर्थमसृक्कफश्च ।प्लोहाभिवृद्धिं कुरुतः प्रवृद्धौ प्लीहसंज्ञं गदमामनन्ति ।वामे पार्श्वे परिवृद्धिमेति विशेषतः सीदति चातुरो-ऽत्र मन्दज्वराग्निः कफपित्तलिङ्गैरुपद्रुतः क्षीण-बलोऽतिपाण्डु” विदाहि कुलत्थमाषसर्षपशाकादि ।अभिषन्दि माहिषं दध्यादि कफपित्तलिङ्गैरुपद्रुत इ-त्यर्थः प्रदुष्टमत्यर्थमसृक्कफश्चेति संप्राप्तिः असृजः पि-त्तस्य समानधर्मत्वात् रक्तजमाह “क्लमो भ्रमोबिदाहश्च वैवश्र्ण्यं गात्रगौरवम् मोहो रक्तोदरत्वञ्चज्ञेयं रक्तजलक्षणम्” पैतिकस्य लक्षणमाह “सज्वरःसपिपासश्च सदाहो मोहसंयुतः पीतगात्रो विशे-षेण प्लोहा पैत्तिक उच्यते” श्लैष्मिकलक्षणमाह“प्लीहा मन्दव्यथास्थूल कठिनो गौरवान्वितः अरो-चकेन संयुक्तः प्लीहा कफज उच्यते” वातिकमाह“नित्यमानद्धकोष्ठः स्या(न्नित्योदावर्त्तपीडितः वेद-नाभिः परीतश्च प्लीहा वातिक उच्यते” तमसाध्यमाह“दोषत्रितयरूपोऽन्यः प्लीहाऽसाध्यो भवत्यपि” भावप्र० ।तत्रैवान्यत्र तत्स्थानमुक्तं यथा “अथ शरीरावयवविशेषस्थयकृत्प्लीहस्वरूपमाह “अधो दक्षिणतश्चापि हृदयाद्यकृतःस्थितिः तत्तु रञ्जकपित्तस्य स्थानं शोणितजं मतम्”
Capeller
German
प्लिहन् u. प्लीह॑न्
m.
, प्लीहा
f.
Milz.
Burnouf
French
प्लिहन् प्लिहन्
m.
et प्लिहा
f.
rate
gr.
σπλήν, σπλάγχνον
lat. lien
ang. spleen.