प्रस्रवण (prasravaNa)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 प्रस्रवण n.
  (-णं)
	 1. A pool of water formed by dripping of springs in
the mountains.
	 2. Dripping or fall of water,  cascade,  cataract.
	 3.
Washing away of rocks,  &c. by the dripping of water.
	 4. Oozing, 
leaking,  dripping.
	 m.
  (-णः)
	 1. Sweat,  perspiration. 
	 2. Pissing, 
urining.
	 3. Flowing of milk from a breast or an udder.
	 4. A
range of mountains in the peninsula
 also Malayāvan. 
 E.
  प्र
before,  स्रु to drop,  aff.
   ल्युट्
 also प्रश्रवण ।

Capeller Eng

English

 प्रस्र॑वण n.
  flowing fort,  efflux
 spring (also m.
 ).

Yates

English

 प्र-स्रवण (णं) 1.
m.
  A range of moun-
tains in the peninsula
 sweat
urining.
n.
  Water
 oozing.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   well or spring  
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   milk   
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   streaming or gushing forth  
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   cataract   
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   oozing  
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   sweat   
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   discharge  
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   perspiration   
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   trickling  
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   effusion   
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   projecting mouth of a vessel  
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   voiding urine   
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   flowing of milk from the udder  
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   spout   
   प्रस्रवण  prasravaNa  n.
   cascade     
            

 
   प्रस्रवण  prasravaNa n.
   spout   
   वक्त्र  vaktra n.
   spout    
   उद्गिरति  { उद्- गॄ }  udgirati  { ud- gRR } verb 1  spout   
   अपस्किरते  { अपकॄ }  apaskirate  { apakRR } verb  spout out   
   उदवज्र  udavajra m.
   water-spout   
   निवेष्य  niveSya m.
   water-spout    
   तुण्ड - कूपी  tuNDa - kUpI f.
   spouted bottle  
   स्रोतस्  srotas n.
   spout of a jar   
   स्रुक्प्रणालिका  srukpraNAlikA f.
   spout of a ladle  
   उत्सेक  utseka m.
   spouting out or over   
   प्रसेचनवत्  prasecanavat adj.
   having a bowl or spout   
   मुख  mukha n.
   mouth or spout of a vessel   
   उभयतोमुख  ubhayatomukha adj.
   having a spout on both sides  
   एकतोमुख  ekatomukha adj.
   having a spout only on one side   
   उत्सेचन  utsecana n.
   act of foaming or spouting upwards     
            

Wilson

English

 प्रस्रवण
n.
  (-णं)
1 A pool of water formed by dripping of springs in the mountains.
2 Dripping or fall of water,  cascade,  cataract.
3 Washing away of rocks,  &c. by the dripping of water.
4 Oozing,  leaking,  dripping.
m.
  (-णः)
1 Sweat,  perspiration. 
2 Pissing,  urining.
3 A range of mountains in the peninsula
 also Malayavān. 
E.
  प्र before स्रु to drop,  aff.
   ल्युट्
 also प्रश्रबण.

Apte

English

प्रस्रवणम् [prasravaṇam],  1 Flowing or gushing forth,  trickling,  oozing,  dripping.

Flow or discharge of milk from the breast or udder
 (वृक्षकान्) घटस्तनप्रस्रवणैर्व्यवर्धयत् Ku.*
  5.14.

A fall of water,  cascade,  cataract.

A spring,  fountain
 नानामलप्रस्रवणैः Bhāg.*
  4.6.11
 समाचिता प्रस्रवणैः समन्ततः Ṛs.*
  2.16
 Ms.*
  8.248
 Y.*
  1.159.

A spout.

A pool formed by the mountain streams.

Sweat,  perspiration. 

Voiding urine. -णः N.
  of a mountain
 जनस्थानमध्यगो गिरिः प्रस्रवणो नाम U.*
  1.

Apte 1890

English

 प्रस्रवणं 1 Flowing or gushing forth,  trickling,  oozing,  dripping. 
2 Flow or discharge of milk from the breast or udder
 (वृक्षकान्) घटस्तनप्रस्रवणैर्व्यवर्धयत् Ku. 5. 14. 
3 A. fall of water,  cascade,  cataract. 
4 A spring,  fountain
 समाचिता प्रस्रवणैः समंततः Rs. 2. 16
 Ms. 8. 248
 Y. 1. 159. 
5 A spout. 
6 A pool formed by the mountain streams. 
7 Sweat,  perspiration. 
8 Voiding urine. 
णः N. of a mountain
 जनस्थानमध्यगो गिरिः प्रस्रवणो नाम U. 1. 

Monier Williams Cologne

English

 प्र-°स्र॑वण n.
  (sometimes w.r. °श्रवण) streaming or gushing forth,  trickling,  oozing,  effusion,  discharge,  RV.
   &c.
   &c.
   (often ifc. ,  with f(आ). )

 the flowing of milk from the udder,  Yājñ.
 
 MārkP.

 milk,  Gal.
 

 sweat,  perspiration,  L.
 

 voiding urine,  L.
 

 a well or spring,  Mn.
  
 Yājñ.
 
 Ṛtus.

 a cascade,  cataract,  L.
 

 a spout,  the projecting mouth of a vessel (out of which any fluid is poured),  RV.
  

 (also with प्लाक्ष n.
 ) N.
  of a place where the Sarasvatī takes its rise,  ŚrS.
 
 MBh.
  
 Rājat.
 

 प्र-°स्र॑वण m.
  N.
  of a man,  L.
 

 of a range of mountains on the confines of Malaya,  R.
 

Monier Williams 1872

English

 प्र-स्रवण,  अम्,  n. (often incorrectly written
प्र-श्रवण),  flowing forth,  gushing out,  oozing
out,  trickling,  dripping,  leaking
 dripping or fall of
water,  a cascade,  cataract
 a fountain,  spring,  well
a spout,  the projecting mouth of a vessel (out of
which any fluid is poured)
 streaming forth of the
milk from the breast or udder
 a pool of water
formed by mountain streams
 washing away of
rocks &c. by the dripping of water
 sweat,  perspi-
ration
 voiding urine
 N. of a place where the
Sarasvatī takes its rise,  (also प्लाक्षम् प्रस्रव-
णम्)
 (अस्),  m.,  N. of a man
 of a range of moun-
tains on the confines of Malaya.

Benfey

English

 प्रस्रवण प्रस्रवण,  i. e. प्र-स्रु +
अन, 
 I. n.
 
 1. Washing away of rocks.
 2. Oozing,  Nal. 13,  7.
 3. A cascade
Man.  4,  203 (Kull.)
 spring,  Indr. 1,  25
27.
 4. A pool of water,  formed by
dripping of springs.
 5. A pure stream, 
Johns. Sel. 9,  9.
 6. Sweat,  perspiration. 
 II. m.
  The name of a range of moun-
tains,  Rām.  3,  55,  44.

Apte Hindi

Hindi

प्रस्रवणम्
नपुं*
   - प्र +  स्रु कान् +  ल्युट्
"बह निकलना,  उमड़ना,  टपकना,  झरना,  बूंद-बूंद गिरना"

प्रस्रवणम्
नपुं*
   - प्र +  स्रु कान् +  ल्युट्
स्तन या औड़ी से दूध बहना

प्रस्रवणम्
नपुं*
   - प्र +  स्रु कान् +  ल्युट्
"जलप्रपात,  प्रपातिका,  निर्झर"

प्रस्रवणम्
नपुं*
   - प्र +  स्रु कान् +  ल्युट्
"झरना,  फौवारा"

प्रस्रवणम्
नपुं*
   - प्र +  स्रु कान् +  ल्युट्
"नाली,  टोंटी"

प्रस्रवणम्
नपुं*
   - प्र +  स्रु कान् +  ल्युट्
"पहाड़ी सरिताओं से बना पोखर,   पल्वल"

प्रस्रवणम्
नपुं*
   - प्र +  स्रु कान् +  ल्युट्
"स्वेद,  पसीना"

प्रस्रवणम्
नपुं*
   - प्र +  स्रु कान् +  ल्युट्
मूत्रोत्सर्ग

प्रस्रवणः
पुं*
  - प्र +  स्रु कान् +  ल्युट्
एक पहाड़ का नाम

Shabdartha Kaustubha

Kannada

प्रस्रवण
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಾಲ್ಯವತ್ಪರ್ವತ
प्रयोगाः - > "सन्ततमभिष्यन्दमानमेघमेदुरितनीलिमा जनस्थानमध्यतो गिरिः प्रस्रवणो नाम"
उल्लेखाः - > उ० रा० १
प्रस्रवण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸೋರುವುದು /ಸ್ರವಿಸುವುದು /ಜಿನುಗುವುದು
निष्पत्तिः - > प्र + स्रु (गतौ) - भावे "ल्युट्" (३-३-११५)
प्रस्रवण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚಿಲುಮೆ /ನೀರು ಜಿನುಗುವ ಸ್ಥಳ /ಊಟೆ
निष्पत्तिः - > प्र + स्रु (गतौ) - अधि० "ल्युट्" (३-३-११७)
व्युत्पत्तिः - > प्रस्रवति जलमस्मिन्
प्रयोगाः - > "तडाकान्युदपानानि वाप्यः प्रस्रवणानि च"
उल्लेखाः - > मनु० ८-२४८
प्रस्रवण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸ್ತನದಿಂದ ಹೊರಡುವ ಕ್ಷೀರ
प्रयोगाः - > "अतन्द्रिता सा स्वयमेव वृक्षकान् घटस्तनप्रस्रवणैर्व्यवर्धयत्"
उल्लेखाः - > कुमा० ५-१४
प्रस्रवण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬೆವರು /ಸ್ವೇದ

L R Vaidya

English

 prasravaRa {% (I) n. %} 1. Flowing forth,  oozing,  dripping
flowing of milk from a breast or an udder,  वृक्षकान् घटस्तनप्रस्रवणैर्व्यवर्धयत् K.S.v.14
a cascade,  a cataract
a spring,  a fountain,  समाचिताः प्रस्रवणैः समंततः Rt.ii.16
a pool of water formed by streams
sweat,  perspiration
voiding urine.

 prasravaRa {% (II) m. %} Name of a mountain,  जनस्थानमध्ययो गिरिः प्रस्रवणो नाम Ut.i.

Bopp

Latin

 प्रस्रवण n. (r. स्रु praef. प्र s. अन,  v. gr. 94^a).)
1) proflu-
vium,  effluvium. N. 13. 7.
2) flumen,  nisi fortasse rivus.
IN. 1. 25. 27.

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
स्यान्माल्यवान्प्रस्रवणो विन्ध्यस्तु जलबालकः ॥ १०२९ ॥
-wordlist-
 
माल्यवत् (पुं),  प्रस्रवण (पुं),  विन्ध्य (पुं),  जलवालक (पुं)

--source--
 
आधारस्त्वम्भसां बन्धो निर्झरस्तु झरः सरिः ।
उत्सः स्रवः प्रस्रवणं जलाधारा जलाशयाः ॥ १०९६ ॥
-wordlist-
 
आधार (पुं),  निर्झर (पुं),  झर (पुं),  सरि (स्त्री),  उत्स (पुं),  स्रव (पुं),  प्रस्रवण (क्ली),  जलाधार (पुं),  जलाशय (पुं)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

उत्स
उत्स,  प्रस्रवण
परीवाहो जलोच्छ्वास उत्सः प्रस्रवणं स्मृतम् ।
verse 3.1.1.677
page 0077

वैजयन्तीकोषः

Sanskrit

Word: प्रस्रवणम्
Root: प्रस्रवण
Gender: नपुं
Number: all
अर्थः ⇒ जलस्रवणस्थानम्
Meaning(s):
⇒ Spring
 Fountain
Shloka(s):
3|2|7|1 ► उत्सः प्रस्रवणं तोयप्रवाहे झरनिर्झरौ। (भूमिकाण्डः/शैलाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|2|7|1 ⇢ प्रस्रवणम् (प्रस्रवण) (नपुं) ⇒ Spring
 Fountain ⇒ जलस्रवणस्थानम्
Related word(s):
    

Vedic Reference

English

 Prasravaṇa. See Plakṣa.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 प्रस्रवणं,  क्ली,
   (प्रस्रवति जलमस्मादस्मिन्नितिवा ।प्र + स्रु + अपादाने अधिकरणे वा ल्युट् ।) यत्रस्थाने स्रुत्वा जलं गलति तत् । इति भरतः ॥
अविच्छेदेन स्रवज्जलं यत्र स्थाने पतति यत्रनिपत्य च बहुलीभवति तत् । इति स्वाम्या-दयः ॥
 गिरेरुपरि निर्झरादिप्रभवजलसंघातः ।इवि साञ्जः ॥
 (यथा,  हरिवंशे । ९ । ५४ । ११ ।“पुण्यं तीर्थवरं दृष्ट्वा विस्मयं परमं गतः ।प्रभावञ्च सरस्वत्याः प्लक्षप्रस्रवणं बलः ॥
”)अजस्रं मन्दवेगेन स्रवज्जलम् । इति कोक्कटः ॥
तत्पर्य्यायः । उत्सः २ । इत्यमरः । २ । ३ । ५ ॥
जलप्रस्रावः ३ । (यथा,  मनुः । ४ । २०३ ।“स्नानं समाचरेन्नित्यं गर्त्तप्रस्रवणेषु च ॥
”)अस्य गुणाः । प्रस्रवणजलं स्वच्छं लघु मधुरंरोचनञ्च दीपनकृत् ॥
 इति राजनिर्घण्टः ॥
(प्र + स्रु + भावे ल्युट् ।) प्रकर्षेण क्षरणम् ॥

 प्रस्रवणः,  पुं,
   (प्रस्रवति जलमस्मादिति । प्र + स्रु +अपादाने ल्युट् ।) माल्यवत्पर्व्वतः । इति हेम-चन्द्रः । ४ । ९५ ॥
 स्वेदः । इति त्रिकाण्डशेषः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 प्रस्रवण न०
  प्र + स्रु--भावे ल्युट् । १ अविच्छेदेन जलादिस्रवणे२ स्वेदे च । आधारे ल्युट् । यत्र स्थाने स्रवज्जलं निपत्यबहुलीभवति तादृशे ३ स्थाने उत्से क्षीरस्वामी । अप् ।प्रस्रव तत्रार्थे हेमच० । माल्यवति पर्वते पु०
  हेमच० ।

Capeller

German

 प्रस्र॑वण n.
  Ausströmung,  Erguss.

Grassman

German

 prasrávaṇa,  n. [von sru mit prá],  1〉 das Strömen
 2〉 der Erguss (mit subjektivem Gen.)
 3〉 das Ausgegossene.
-asya 3〉 sātaú {180, 8}.
-e 1〉 {974, 2}. — 2〉 divás {674, 2}.
-eṣu 2〉 pavítrasya {653, 1}.

Stchoupak

French

 प्र-स्रवण-
 nt. fait de couler,  versement 
 puits,  source 
 endroit où
la Sarasvatī a sa source 
 m.
  chaîne de montagnes à la frontière du
Malaya.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.