प्रसर (prasara)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
Englishप्रसर (-रः-रा-रं) Who or what proceeds projects, &c.
(-रः)
1.
Spreading, extending.
2. Space, room.
3. Occasion, opportunity.
4. affectionate solicitation.
5. Speed, velocity.
6. Battle, war.
7.
Multitude, assemblage.
8. An iron arrow.
9. A projection, a pro-
cess.
10. Free course, unimpeded motion.
11. Diffusion.
12. A
flow, a stream, a torrent, a flood.
प्र before, सृ to go, अप्
or अच् ।
Capeller Eng
EnglishYates
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
Englishप्रसर - prasara - - courage
प्रसर - prasara - - rising
प्रसर - prasara - - multitude
प्रसर - prasara - - range
प्रसर - prasara - - advance
प्रसर - prasara - - speed
प्रसर - prasara - - stream
प्रसर - prasara - - appearing
प्रसर - prasara - - great quantity
प्रसर - prasara - - prevalence
प्रसर - prasara - - progress
प्रसर - prasara - - affectionate solicitation
प्रसर - prasara - - torrent
प्रसर - prasara - - spreading
प्रसर - prasara - - fight
प्रसर - prasara - - influence
प्रसर - prasara - - free course
प्रसर - prasara - - flood
प्रसर - prasara - - extension
प्रसर - prasara - - war
प्रसर - prasara - - boldness
प्रसर - prasara - - coming forth
प्रसर - prasara - - morbid displacement of the humours of the body
प्रसर - prasara - - diffusion
प्रसर - prasara - - going forwards
प्रसर - prasara - - iron arrow
प्रसर - prasara - - kind of dance
Wilson
EnglishApte
Englishप्रसरः [prasarḥ], 1 Going forward, advancing
सहसा विनयेन वारित- प्रसरः 1.28.
Free or unimpeded motion, free scope
access or course
प्रतिषिद्धप्रसरेषु जाग्रतौ 8.23
16. 2
लब्धप्रसरा 3.5
1.186.
Spreading, diffusion, extension, expansion, dilation
दयितावलोकविकसन्- नयनप्रसरप्रणुन्नमिव वारिरुहम् 9.71.
Extent, dimension, great quantity
त्वष्टुः सदाभ्यासगृहीतशिल्पविज्ञानसंपत्प्रसरस्य सीमा 3.35.
Prevalence, influence
समस्तापः कामं मनसिज- निदाघप्रसरयोः 3.8.
A stream, flow, torrent, flood
पपात स्वेदाम्बुप्रसर इव हर्षाश्रुनिकरः 11
स्नेहप्रसरसम्प्लुतः 3.2.5.
A group, multitude.
War, battle.
An iron arrow.
Speed.
Affectionate solicitation.
(In medicine) Morbid displacement of the humours of the body.
Destruction, ruin.
Opportunity, room (अवकाश)
यो हि विक्लवया बुद्ध्या प्रसरं शत्रवे दिशेत् 7.68.19.
Range (of the eye).-रम् (In music) A kind of dance.
Apte 1890
Englishप्रसरः 1 Going forward, advancing
Ś. 1. 29.
2 Free or unimpeded motion, free scope
access or course
R. 8. 23
16. 20
Mu. 3. 5
H. 1. 186.
3 Spreading, diffusion, extension, expansion, dilation
Śi. 9. 71.
4 Extent, dimension, great quantity
Śi. 3. 35.
5 Prevalence, influence
Ś. 3. 10.
6 A stream, flow, torrent, flood
पपात स्वेदांबुप्रसर इव हर्ष श्रुनिकरः Gīt. 11.
7 A group, multitude.
8 War, battle.
9 An iron arrow.
10 Speed.
11 Affectionate solicitation.
12 (In medicine) Morbid displacement of the humours of the body.
13 Destruction, ruin.
Monier Williams Cologne
EnglishMonier Williams 1872
Englishप्र-सर, अस्, आ, अम्, moving forwards, proceeding,
projecting
(अम्), n. going forwards, unimpeded
motion, free course [cf. विच्छिन्न-धूम-प्°]
spreading, extending, extension, extent, dimension,
diffusion, dispersion
expansion
a stream, flow,
flood, torrent
(in medicine) morbid displacement
of the humors of the body
multitude, assemblage
a fight, combat, battle, war
an iron arrow
speed,
velocity
affectionate solicitation
(आ), f. the plant
Pæderia Fœtida.
—प्रसर-युत, अस्, आ, अम्, pos-
sessing extension, extensive.
Benfey
EnglishApte Hindi
Hindiप्रसरः
- प्र + सृ + अप्
"आगे जाना, प्रगमन करना "
प्रसरः
- प्र + सृ + अप्
"मुक्त या निर्बाध गति, मुक्त क्षेत्र, पहुँच, गति"
प्रसरः
- प्र + सृ + अप्
"फैलाव, प्रसार, विस्तर, विस्तार, फैलना"
प्रसरः
- प्र + सृ + अप्
"विस्तार, आयाम, बड़ी मात्रा"
प्रसरः
- प्र + सृ + अप्
"प्रचलन, प्रभाव"
प्रसरः
- प्र + सृ + अप्
"सरिता, प्रवाह, धारा, बाढ़"
प्रसरः
- प्र + सृ + अप्
समूह
प्रसरः
- प्र + सृ + अप्
"समुच्चय, युद्ध, लड़ाई"
प्रसरः
- प्र + सृ + अप्
लोहे का बाण
प्रसरः
- प्र + सृ + अप्
चाल
प्रसरः
- प्र + सृ + अप्
विनम्र याचना
प्रसरः
- प्र+सृ+अप्
परास
Shabdartha Kaustubha
Kannadaप्रसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪ್ರಾಬಲ್ಯ /ವೇಗ
निष्पत्तिः - > प्र + सृ (गतौ) - "अप्" बाहु०
प्रयोगाः - > "दिगीशवृन्दांशविभूतिरीशिता दिशां स कामप्रसरावरोधिनीम्"
उल्लेखाः - > नैष० १-६
प्रसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹರಡುವುದು /ಮುಂದಕ್ಕೆ ವ್ಯಾಪಿಸುವುದು
प्रयोगाः - > "दयितावलोकविकसन्नयनप्रसरप्रणुन्नमिव वारिरुहम्"
उल्लेखाः - > माघ० ९-७१
प्रसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಾರ್ಗ /ಪ್ರವೇಶಾವಕಾಶ
प्रयोगाः - > "शूरेभ्योऽप्यधिकं बिभेत्युपहसत्येकान्तभीरुनहो श्रीर्लब्धप्रसरेव वेशवनिता दुःखोपचर्या भृशम्"
उल्लेखाः - > मुद्रा० ३-५
प्रसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅತಿಶಯವಾದ ಪ್ರಮಾಣ /ಆಧಿಕ್ಯ /ಹಿರಿಮೆ /ಗಾತ್ರ /ವಿಸ್ತಾರ
प्रयोगाः - > "त्वष्टुः सदाभ्यासगृहीतशिल्पिविज्ञानसम्पत्प्रसरस्य सीमा"
उल्लेखाः - > माघ० ३-३५
प्रसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪ್ರವಾಹ /ಹೊನಲು /ಹರಿವು
प्रसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಮೂಹ /ಗುಂಪು
प्रसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಯುದ್ಧ
प्रसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಾಣ
प्रसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪ್ರಣಯ /ಪ್ರೀತಿ /ವಿಶ್ವಾಸ
प्रसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವೇಗ
विस्तारः - > "प्रसरङ् प्रणये वेगे" - मेदि० "लोहनालस्तु नाराचः प्रसरः काण्डगोचरः" - त्रिकाण्ड०
L R Vaidya
EnglishSanskrit Tibetan
Tibetandkrigs
१) अपश्लिष्ट २) बिम्बर ३) प्रसर
skabs
१) अधिकार २) अन्तर ३) अवकाश ४) अवतार ५) अवसर ६) आकाश ७) करण ८) काण्ड ९) क्षण १०) दशा ११) परिच्छेद १२) प्रकरण १३) प्रकृत १४) प्रक्रन्त १५) प्रसर १६) प्रस्ताव १७) वार १८) वितानाय १९)
khyab pa
१) अनुयायिन् २) आकुल ३) आक्रामि ४) आशु ५) गत ६) प्रभूत ७) प्रसर ८) प्रसृत ९) विभू १०) विषृत ११) विष्कम्भ १२) विसारिन् १३) व्यापन १४) व्यापिन् १५) व्याप्त १६) व्याप्तत्व १७) व्याप्ति १८) व्याप्तिमत् १९) संकुल २०) स्फरन २१) स्फुट २२) स्फुरण २३) स्फुरत् २४)
khye pa
प्रसर
khyed pa
प्रसर
go
१) ऋषभ २) पुंगव ३) प्रसर ४) वृष ५) ६)
ched pa
प्रसर
khyab pa
प्रसर
jam klas
ऋजु / प्रसर
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritजङ्घालोऽतिजवो जङ्घाकरिको जाङ्घिको जवी ।
जवनस्त्वरिते वेगे रयो रंहस्तरः स्यदः ॥ ४९४ ॥
जवो वाजः प्रसरश्च मन्दगामी तु मन्थरः ।
जङ्घाल (पुं), अतिजव (पुं), जङ्घाकरिक (पुं), जाङ्घिक (पुं), जविन् (पुं), जवन (पुं), त्वरित (पुं), वेग (पुं), रय (पुं), रंहस् (क्ली), तरस् (क्ली), स्यद (पुं), जव (पुं), वाज (पुं), प्रसर (पुं), मन्दगामिन् (पुं), मन्थर (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritप्रसर
प्रसर, प्रणय
चौर्यादावपि हिंसा प्रसरः प्रणयेऽपि निर्दिष्टः ॥ ८१० ॥
verse 5.1.1.810
page 0093
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritप्रसरः, (प्र + सृ + भावादौ यथायथं अप् ।)तन्तुव्रणविटपादेर्व्विसर्पणम् । प्रकर्षेण निकटेसरणं सर्पणम् । तत्पर्य्यायः । विसर्पः २ । इत्य-मरभरतौ । ३ । २ । २३ ॥
(यथा, रघुः । १६ । २० ।“तिरस्क्रियन्ते कृमितन्तुजालै-र्विच्छिन्नधूमप्रसरा गवाक्षाः ॥
”)प्रणयः । वेगः । इति मेदिनी । रे, १८२ ॥
(यथा, कलाविलासे । १ । २१ ।“इति विनयनम्रशिरसा तेन घचो युक्तमुक्त-मवधार्य्य ।तमुवाच मूलदेवः प्रीतिप्रसरैः प्रसारितौ-ष्ठाग्रः ॥
”)समूहः । इति शब्दरत्नावली ॥
(यथा, आर्य्या-सप्तशत्याम् । ५८९ ।“स्तननूतननखलेखालम्बी तव घर्म्मविन्दु-सन्दोहः ।आभाति पट्टसूत्रे प्रविशन्निव मौक्तिकप्रसरः ॥
”प्रकृष्टसञ्चरणम् । यथा, --“अत ऊर्द्ध्वं प्रसरं वक्ष्यामः । तेषामेभिरातङ्क-विशेषैः प्रकुपितानां पर्य्युषितकिण्वोदकपिष्ट-समवाय इवोद्रिक्तानां प्रसरो भवति तेषां वायु-र्गतिमत्त्वात् प्रसरणहेतुः सत्यप्यचैतन्ये स हिरजोभूयिष्ठो रजश्च प्रवर्त्तकं सर्व्वभावानाम् ।यथा महानुदकसञ्चयोऽतिवृद्धः सेतुमवदार्य्या-परेणोदकेन व्यामिश्रः सर्व्वतः प्रधावत्येवं दोषाःकदाचिदेकशो द्विशः समस्ताः शोणितसहितावानेकधा प्रसरन्ति ।” इति सुश्रुते सूत्रस्थाने२१ अध्यायः ॥
) युद्धम् । इति विश्वः । नाराचः ।इति भूरिप्रयोगः ॥
वाचस्पत्यम्
SanskritBurnouf
Frenchप्रसर प्रसर (सृ) action de s'avancer
de
s'étendre en avant
accès, abord. Au fig. sollicitation amoureuse.
Qqf. assaut
invasion
marche d'une armée.
Multitude,
assemblage.
Flèche de fer.
प्रसरण (sfx. अन) assaut, invasion, marche en avant.
प्रसरणी mms.
प्रसरामि (सृ) s'avancer
s'étendre en avant.
Couler.
Au fig. émaner: यतः प्रवृत्तिः प्रसृता
पुराणी d'où est issue l'émanation primordiale du monde.
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.