| YouTube Channel

प्रशम (prazama)

 
शब्दसागरः
English
प्रशम
m.
 (-मः)
1. Calmness, tranquillity, composure.
2. Assuagement,
appeasement.
3. Abatement, extinction.
E.
 प्र, शम् to pacify, अच् or
घञ् affix.
Capeller Eng
English
प्रशम
m.
 calmness, tranquillity (esp. of the mind),
ceasing, disappearance, extinction (of fire).
Spoken Sanskrit
English
प्रशम - prazama -
m.
 - rest
प्रशम - prazama -
m.
 - calmness
प्रशम - prazama -
m.
 - tranquillity
प्रशम - prazama -
m.
 - cessation
प्रशम - prazama -
m.
 - extinction
प्रशम - prazama -
m.
 - quiet
प्रशम - prazama -
m.
 - abatement
Apte
English
प्रशमः [praśamḥ], 1 Calmness, tranquillity, composure
प्रशम- स्थितपूर्वपार्थिवम्
R.*
 8.15
Ki.*
 2.32.
Peace, rest.
Extinction, abatement
प्रशमादर्चिषामेतत्
Ku.*
 2.2.
Cessation, end, destruction
निर्वाणवैरदहनाः प्रशमादरीणां
Ve.*
 1.7
प्रयतः प्रशमं हुताशनस्य
Śi.*
 2.73.
Pacification, appeasement
प्रशमोपन्यसनं वृथा मम
Śi.*
 16.51.
Apte 1890
English
प्रशमः 1 Calmness, tranquillity, composure
प्रशमस्थित पूर्वपार्थिवं R. 8. 15
Ki. 2. 32.
2 Peace, rest.
3 Extinction, abatement
Ku. 2. 20.
4 Cessation, end, destruction
Śi. 20. 73.
5 Pacification, appeasement
Śi. 16. 51.
Monier Williams Cologne
English
प्र-°शम
m.
 calmness, tranquillity (esp. of mind), quiet, rest, cessation, extinction, abatement,
MBh.
Kāv.
&c.
प्र-°शम
m.
N.
 of a son of Ānaka-dundubhi and Śānti-deva,
BhP.
Monier Williams 1872
English
प्र-शम, अस्, m. becoming calm or tranquil,
rest, quiet, quiescence, calmness, tranquillity, peace,
composure (e. g. प्रशमम् उपैहि, go to com-
posure, i. e. compose yourself)
assuagement, ap-
peasement, tranquillizing, removing
becoming ex-
tinguished, extinction (of flames &c.), abatement
N. of a son of Ānaka-dundubhi and Śānti-devā
(ई), f., N. of an Apsaras.
—प्रशमङ्-कर, अस्, ई,
अम्, causing the cessation of.
—प्रशम-स्थित, अस्,
आ, अम्, being in a state of quiescence.
—प्रशमायन
(°म-अय्°), अस्, आ, अम्, walking in tranquillity.
Benfey
English
प्रशम प्र-शम् + अ,
m.
1. Quiet,
end, Pañc. iii. d. 3, 21.
2. Tranquillis-
ing, removing, Śiś. 9, 87.
Apte Hindi
Hindi
प्रशमः
पुं*
 - प्र + शम् + घञ्
"शमन, शान्ति, स्वस्थचित्तता"
प्रशमः
पुं*
 - प्र + शम् + घञ्
"शान्ति, विश्राम"
प्रशमः
पुं*
 - प्र + शम् + घञ्
"बुझाना, उपशमन"
प्रशमः
पुं*
 - प्र + शम् + घञ्
"विराम, अन्त, विनाश"
प्रशमः
पुं*
 - प्र + शम् + घञ्
"सान्त्वना, तुष्टीकरण"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
प्रशम
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶಾಂತತೆ /ಸಹನೆ /ತಾಳ್ಮೆ
निष्पत्तिः - > प्र + शमु (उपशमे) - भावे "घञ्" (३-३-१८)
प्रयोगाः - > "प्रशमाभरणं पराक्रमः स नयापादितसिद्धिभूषणः"
उल्लेखाः - > किरा० २-३२
प्रशम
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಡಿನೆಯಾಗುವುದು /ತಗ್ಗುವುದು /ನಂದಿಹೋಗುವುದು
प्रयोगाः - > "प्रशमादर्चिषामेतदनुद्गीर्णसुरायुधम्"
उल्लेखाः - > कुमा० २-२०
प्रशम
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುವುದು /ತಣಿಸುವುದು /ಶಾಂತಗೊಳಿಸುವುದು /ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸುವುದು
प्रयोगाः - > "क्षुभितस्य महीभृतस्त्वयि प्रशमोपन्यसनं वृथा मम"
उल्लेखाः - > माघ० १६-५१
L R Vaidya
English
praSama {% m. %} 1. Calmness, tranquility, composure, R.viii.15, Kir.ii.32
2. assuagement, appeasement
3. abatement, extinction.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
प्रशमः,
पुं,
 (प्रशमनमिति । प्र + शम् + भावेघञ् ।) शमता । उपशमः । यथा, --“एतानि दशपापानि प्रशमं यान्तु जाह्नवि ! ॥
”इति तिथ्यादितत्त्वम् ॥
(यथा च हरिवंशे । ९८ । ८१ ।“स तेन वारिणा वह्निस्तत्क्षणात्प्रशमं ययौ ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
प्रशम
पु०
 प्र + शम--घञ् न वृद्धिः । १ शान्तौ २ निवृत्तौ च ।प्रशाम्यति प्र + शम--अच् गौरा० ङीष् । ३ अप्सरोभेदे स्त्रीमा० अनु० १९ अ० । ४ रन्तिदेबस्य पुत्रेपु० भान० ९ । २४ । २५
Capeller
German
प्रशम
m.
 Ruhe
das Aufhören, Erlöschen.
Stchoupak
French
प्र-शम-
m.
 calme, tranquillité, apaisement, cessation, extinction (du
feu)
fils d'Ānakadundubhi
-ई-
f.
n.
 d'une Apsaras.
°स्थित- a. v. qui se trouve dans un état de calme.
प्रशमायन- a. qui marche tranquillement.
प्रशमं-कर- a. qui fait cesser, qui interrompt (gén. ).