| YouTube Channel

प्रभावः (prabhAvaH)

 
Apte
English
प्रभावः [prabhāvḥ], 1 Lustre, splendour, brilliance.
Dignity, glory, majesty, grandeur, majestic lustre
प्रभाववानिव लक्ष्यते Ś1
अहो प्रभावो महात्मनाम् K.
Strength, valour, power, efficacy
पूज्यते यदपूज्योपि यदगम्योपि गम्यते । वन्द्यते यदवन्द्योपि स प्रभावो धनस्य च ॥
Pt.*
 1.7
जानपदः प्रतिपत्तिमानुत्साह- प्रभावयुक्तः Kau.
A.
 1.9.
Regal power (one of the three Śaktis, q. v. ).
A superhuman power of faculty, miraculous power
अनुभावांश्च जानासि ब्राह्मणानां न संशयः । प्रभावांश्चैव वेत्थ त्वं सर्वेषामेव पार्थिव ॥
Mb.
 * 3.24.8 ('अनुभावो निश्चये स्यात् प्रभावः शक्तितेजसोः' Viśva. )
प्रत्याहतास्त्रो गिरिश- प्रभावात्
R.*
 2.41, 62
3.4.
Magnanimity.
Extension, circumference.
Comp.
 -ज
a.
 Proceeding from majesty or regal power.
Apte 1890
English
प्रभावः 1 Lustre, splendour, brilliance.
2 Dignity, glory, majesty grandeur, majestic lustre
प्रभाववानिव लक्ष्यते Ś. 1.
3 Strength, valour, power, efficacy
Pt. 1. 7.
4 Regal power (one of the three Śaktis q. v.).
5 A superhuman power or faculty, miraculous power
R. 2. 41, 62
3. 40, V. 1, 2, 5.
6 Magnanimity.
7 Extension, circumference.
Comp.
ज a. proceeding from majesty or regal power.
Hindi
Hindi
प्रभाव
Apte Hindi
Hindi
प्रभावः
पुं*
 - प्र+भू+घञ्
"कान्ति, दीप्ति, उजाला"
प्रभावः
पुं*
 - प्र+भू+घञ्
"गरिमा, यश, महिमा, तेज, भव्य कान्ति"
प्रभावः
पुं*
 - प्र+भू+घञ्
"सामर्थ्य, शौर्य, शक्ति, अव्यर्थता "
प्रभावः
पुं*
 - प्र+भू+घञ्
राजोचित शक्ति (तीन शक्तियों में से एक)
प्रभावः
पुं*
 - प्र+भू+घञ्
"अतिमानव शक्ति, अलौकिकशक्ति, महानुभावता"
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 प्रभावः
noun
सूर्यदेवस्य पुत्रः।
"प्रभावस्य वर्णनं पुराणेषु प्राप्यते।"
Synonyms:
 प्रभावः
noun
सुग्रीवस्य मन्त्री।
"प्रभावस्य वर्णनं रामायणे प्राप्यते।"
Synonyms:
 वैभवम्, तेजः, विभूतिः, प्रतापः, शोभा, उज्ज्वलता, प्रभावः, ऐश्वर्यम्, संपद्
noun
भव्यतायाः अवस्था भावः वा।
"तस्य राजप्रासादस्य वैभवं सर्वान् आकर्षयति।"
Synonyms:
 प्रभावः
noun
सम्मानेन भयशक्त्यादिना वा प्राप्ता ख्यातिः।
"अस्मिन् क्षेत्रे ठाकूररणवीरस्य प्रभावः अस्ति।"
Synonyms:
 सामर्थ्यम्, शक्तिः, बलम्, प्रभावः, वीर्यम्, ऊर्जः, सहः, ओजः, विभवः, तेजः, विक्रमः, पराक्रमः, शौर्यम्, द्रविणम्, तरः, सहः, स्थामः, शुष्मम्, प्राणः, शक्तिता, वया, ईशा, आयत्तिः, आस्पदम्, उत्साहः, ऐधम्, ऐश्यम्, तवः, प्रतापः, प्रबलता, प्रबलता, सबलता, प्रबलत्वम्, प्रासहः, धिष्ण्यम्, वैभवम्, शम्बरः
noun
शारिरिकी क्षमता यया मनुष्यः कार्यं कर्तुं शक्यते।
"भरतस्य सामर्थ्यं केन अपि न ज्ञायते।"
Synonyms:
 प्रभावः
noun
कस्यापि क्रियायाः कस्मिन् अपि वस्तुनि पदार्थे वा जातः परिणामः।
"अद्य युवसु पाश्चात्त्यानां प्रभावः लक्ष्यते।"
Synonyms:
 सम्मानम्, प्रभावः, माहात्म्यम्, प्रतापः, प्रतिष्ठा, अनुभावः, अनुभूतिः, आयत्तिः, आयतिः, आस्पदम्, इन्द्रता, इन्द्रत्वम्, गरिमान्, गुरुता, गुरुत्त्वम्, तेजस्विता, पक्तिः, भगः
noun
लोके प्रसिद्धिः।
"जनः तस्य सम्मानं करोति।"
अमरकोशः
Sanskrit
Word: प्रभावः
Root: प्रभावः
Gender: undefined
Number: undefined
Meaning(s):
⇒ son
⇒ hope
⇒ future
⇒ length
⇒ majesty
⇒ dignity
⇒ lineage
⇒ long run
⇒ extending
⇒ posterity
⇒ extension
⇒ descendant
⇒ stretching
⇒ expectation
⇒ restraint of mind
⇒ following or future time
Shloka(s):
3|3|72|1 ► पङ्क्तिश्छन्दोऽपि दशमं स्यात्प्रभावेऽपि चायतिः। (नानार्थवर्गः)
3|3|124|1 ► गृहदेहत्विट्प्रभावा धामान्यथ चतुष्पथे। (नानार्थवर्गः)
3|3|126|1 ► अधिष्ठानं चक्रपुरप्रभावाध्यासनेष्वपि। (नानार्थवर्गः)
3|3|155|1 ► वीर्यं बले प्रभावे च द्रव्यं भव्ये गुणाश्रये। (नानार्थवर्गः)
3|3|210|1 ► अनुभावः प्रभावे च सतां च मतिनिश्चये। (नानार्थवर्गः)
3|3|235|1 ► तेजः प्रभावे दीप्तौ च बले शुक्रेऽप्यतस्त्रिषु। (नानार्थवर्गः)
Synonym(s):
➠ 3|3|72|1 ⇢ आयतिः (आयति) (स्त्री) ⇒ son, hope, future, length, majesty, dignity, lineage, long run, extending, posterity, extension, descendant, stretching, expectation, restraint of mind, following or future time
➠ 3|3|124|1 ⇢ धाम (धामन्) (नपुं) ⇒ glory, abode, house, domain, radiance, dwelling place
➠ 3|3|126|1 ⇢ अधिष्ठानम् (अधिष्ठान) (नपुं) ⇒ site, rule, base, seat, town, basis, power, place, abode, dwelling, approach, position, residence, authority, occupying, inherence, precedent, government, inhabiting, settlement, benediction, standing by, resting upon, king's court, being at hand, standing over, sitting place, base of support, steadfast resolution, standing or resting upon, standing-place of the warrior upon the car
➠ 3|3|155|1 ⇢ वीर्यम् (वीर्य) (नपुं) ⇒ power, poison, energy, lustre, valour, courage, dignity, bravery, heroism, efficacy, strength, virility, manliness, splendour, robustness, consequence, heroic deed, manly vigour, semen virile
➠ 3|3|210|1 ⇢ अनुभावः (अनुभाव) (पुं) ⇒ belief, dignity, authority, firm opinion, ascertainment, determination, good resolution, consequence [of a person], indication of a feeling [by gesture], sign or indication of a feeling by look or gesture
➠ 3|3|235|1 ⇢ तेजः (तेजस्) (नपुं) ⇒ fire, bile, gold, glow, aura, glare, glory, flame, light, brain, spirit, ardour, marrow, beauty, lustre, essence, majesty, dignity, prestige, efficacy, splendor, radiance, splendour, authority, sharp edge, fierceness, impatience, brilliance, brightness, vital power, tip of flame, fiery energy, fresh butter, semen virile, energetic opposition, person of consequence, clearness of the eyes, venerable or dignified person, point or top of a flame or ray, bright appearance of the human body, spiritual or moral or magical power or influence, heating and strengthening faculty of the human frame seated in the bile
Related word(s):
जातिः ➡ तेजः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
प्रभावः,
पुं,
 (प्र + भू + घञ् ।) कोषदण्डजतेजः ।तत्पर्य्यायः । प्रतापः २ । इत्यमरः । २ । ८ । २० ॥
“कोषो धनं दण्डो दमः तद्धेतुत्वात् सैन्यमपिदण्डः ताभ्यां यत्तेजो जायते स प्रतापः प्रभा-वश्च कथ्यते ।” इति भरतः ॥
शक्तिः । (यथा, --“प्रभावतो यथा धात्री लकुचस्य रसादिभिः ।समापि कुरुते दोषत्रितयस्य विनाशनम् ॥
क्वचित्तु केवलं द्रव्यं कर्म्म कुर्य्यात् प्रभावतः ।ज्वरं हन्ति शिरोबद्धा सहदेवी जटा यथा ॥
”इति भावप्रकाशस्य पूर्व्वखण्डे प्रथमे भागे ॥
)तेजः । इति हेमचन्द्रः । ३ । ४०४ ॥
(यथा, रामायणे । २ । २३ । ३८ ।“अद्य मेऽस्त्रप्रभावस्य प्रभावः प्रभविष्यति ।राज्ञश्चाप्रभुतां कर्त्तुं प्रभुत्वञ्च तव प्रभो ! ॥
”)शान्तिः । इति मेदिनी । वे, ४० ॥
(प्रभागर्भ-जातः सूर्य्यपुत्त्रः । इति मात्स्ये । ११ । ३ ॥
कलावत्यां जातः स्वरोचिषो मनोः पुत्त्रविशेषः ।यथा, मार्कण्डेये । ६६ । ५ ।“ततश्च जज्ञिरे तस्य त्रयः पुत्त्राः स्वरोचिषः ।विजयो मेरुनन्दश्च प्रभावश्च महाबलः ॥
”)