| YouTube Channel

प्रतीवाप (pratIvApa)

 
शब्दसागरः
English
प्रतीवाप
m.
 (-पः)
1. Calcining or fluxing metals.
2. Throwing one sub-
stance into another to alter its form or state.
3. Adding any
thing to a medicine during or after decoction.
4. Mixing whey
with milk.
5. A public danger or calamity, as a plague, &c.
E.
प्रति before, वप् to spread,
aff.
 घञ्, whence the vowel of the
prefix is lengthened.
Yates
English
प्रती-वाप (पः) 1.
m.
 Calcining or flux-
ing metals
a public calamity.
Wilson
English
प्रतीवाप
m.
 (-पः)
1 Calcining or fluxing metals.
2 Throwing one substance into another to alter its form or state.
3 Adding any thing to a medicine during or after decoction.
4 A public danger or calamity, as a plague, &c.
E.
 प्रति before वप to spread,
aff.
 घञ्, whence the vowel of the
prefix is lengthened.
Apte
English
प्रतीवापः [pratīvāpḥ], 1 Adding to, inserting (as an ingredient)
तत्र वीरतर्वादिसिद्धं जलमूषकादि प्रतीवापं पाययेत् Suśr.
Calcining or fluxing metals.
An epidemic disease, a plague.
Apte 1890
English
प्रतीवापः 1 Adding to, inserting (as an ingredient).
2 Calcining or fluxing metals.
3 An epidemic disease, a plague.
Monier Williams Cologne
English
प्रती—वाप
m.
=
 प्रति-व्°,
Suśr.
a disease, pestilence,
L.
Monier Williams 1872
English
प्रतीवाप प्रती-वाप, अस्, m. (fr. प्रति-वप्),
inserting (as an ingredient)
adding to (especially
in mixing medicines)
throwing into
calcining or
fluxing metals
an epidemic disease, pestilence,
plague.
Apte Hindi
Hindi
प्रतीवापः
पुं*
 - "प्र+वप्+घञ्, उपसर्गस्य दीर्घः"
जोड़ी जाय या मिलायी जाय
प्रतीवापः
पुं*
 - "प्र+वप्+घञ्, उपसर्गस्य दीर्घः"
धातु को भस्म करना या पिघलाना
प्रतीवापः
पुं*
 - "प्र+वप्+घञ्, उपसर्गस्य दीर्घः"
"छूत की बीमारी, महामारी"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
प्रतीवाप
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಾಲಿಗೆ ಹೆಪ್ಪು ಹಾಕುವುದು
निष्पत्तिः - > प्रति + डुवप् (बीजसन्ताने) - "घञ्" (३-३-१८) । दीर्घः (६-३-१२२)
व्युत्पत्तिः - > प्रत्युप्यते इति
विस्तारः - > "आतञ्चनं सञ्जवनं प्रतीवापश्च मूतकम्" - वैज०
प्रतीवाप
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ವಿಧ ರೋಗ
L R Vaidya
English
pratIvApa {% m. %} 1. Fluxing metals
2. mixing whey with milk
3. an epidemic disease, a plague.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
प्रतीवापः,
पुं,
 (प्रत्युप्यते प्रक्षिप्यते अथवा निषि-च्यतेऽस्मिन्निति । प्रति + वप निषेकादौ + घञ् ।)गलितस्य स्वर्णादेर्द्रव्यान्तरेणावचूर्णनम् । इतिस्वामी ॥
न्यसनम् । निःक्षेपणमिति यावत् ।इति सुभूतिः ॥
उपद्रवः । इति मुकुटः ॥
“आवापस्तु प्रतीवापो मारीरीतिरुपद्रवः ॥
”इति राजनिर्घण्टः ॥
इत्यातञ्चनशब्दटीकायां भरतः ॥
पानीयौषध-विशेषः । यथा, --“उषकादि प्रतीवापं पिबेत् संशमनाय वै ॥
”इति विद्रधिचिकित्सायां चक्रपाणिदत्तः ॥
(यथा च सुश्रुते सूत्रस्थाने । ४३ अध्याये ।“मदनफलमज्जक्वाथं वा पिप्पल्यादि प्रतीवापंतच्चूर्णं वा निम्बरूपिका कषाययोरन्यतरेण सन्त-र्पणं कफजव्याधिहरम् ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
प्रतीवाप
पु०
 प्रति + वप--घञ् दीर्घः । १ गलितस्वर्णादेरवचू-र्णने अमरः । २ पेयोषधिभेदे औषधविशेषसंयोगभेदे च“तत्र वीरतर्वादिसिद्धं जलमूषकादि प्रतीवापं पाययेत्”सुश्रुतः ।
Burnouf
French
प्रतीवाप प्रतीवाप
m.
 (वप्) fonte, alliage ou
calcination [des métaux etc.].
Au fig. calamité publique.