| YouTube Channel

पुष्पवती (puSpavatI)

 
Monier Williams Cologne
English
पु॑ष्प—वती (ई),
f.
 (a woman) having the menses,
L.
(a cow) longing for the bull,
BhP.
 , Sch.
N.
 of a sacred bathing place,
MBh.
Apte Hindi
Hindi
पुष्पवती
स्त्री*
 - -
रजस्वला स्त्री
Shabdartha Kaustubha
Kannada
पुष्पवती
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪುಷ್ಪವತಿಯಾದ ಹೆಂಗಸು /ಋತುಮತಿಯಾದ ಕನ್ಯೆ
निष्पत्तिः - > "मतुप्" (५-२-९४) । "ङीप्" (४-१-६)
व्युत्पत्तिः - > पुष्पं रजोऽस्त्यस्याः
L R Vaidya
English
puzpa-vatI {% f. %} a woman in her courses.
Bopp
Latin
पुष्पवती f. (fem. praec.) mulier menstrualis. AM.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 रजस्वला, ऋतुमती, पुष्पिता, ऋतुमती, कुसुमवती, उदक्या, मध्यमिका, पुष्पवती, पुष्पहासा, अवि, दृष्टपुष्पा, ब्रह्मघातिनी, म्लानाङ्गी
noun
सा स्त्री यस्याः रजं प्रवहति।
"गर्भस्य धारणाय अक्षमा रजस्वला जनैः पीडिता।"
Synonyms:
 रजस्वला, ऋतुमती, ऋतुमति, रजवती, पुष्पवती
adjective
यस्या रजः प्रवहति।
"रजस्वला स्त्री गर्भं धारणं कर्तुं शक्यते।"
Synonyms:
 पुष्पवती
noun
स्नानार्थे वर्तमानं पुण्यस्थानम् ।
"पुष्पवत्याः उल्लेखः महाभारते वर्तते"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
नग्ना तु कोटवी वृद्धा पलिक्न्यथ रजस्वला ॥ ५३४ ॥
पुष्पवत्यधिरात्रेयी स्त्रीधर्मिणी मलिन्यवीः ।
उदक्या ऋतुमती च पुष्पहीना तु निष्कला ॥ ५३५ ॥
-wordlist-
नग्ना (स्त्री), कोटवी (स्त्री), वृद्धा (स्त्री), पलिक्नी (स्त्री), रजस्वला (स्त्री), पुष्पवती (स्त्री), अधि (स्त्री), आत्रेयी (स्त्री), स्त्रीधर्मिणी (स्त्री), मलिनी (स्त्री), अवी (स्त्री), उदक्या (स्त्री), ऋतुमती (स्त्री), पुष्पहीना (स्त्री), निष्कला (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
अवी
अवी, उदक्या, रजस्वला, आत्रेयिका, पुष्पवती
अवीरुदक्या च रजस्वला स्यात्,
आत्रेयिका पुष्पवती च नारी ।
verse 2.1.1.488
page 0056
Mahabharata
English
Pushpavatī, a tīrtha. § 370 (Tīrthayātrāp.): III, 85, 8154.
पुराणम्
English
पुष्पवती / PUṢPAVATĪ. A sacred place. If one stays here for three nights fasting and bathes in the holy pond there one would get the benefit of making a thousand godānas (cow-gifts) and his family will be absolved of all sins. (Śloka 12, Chapter 85, Vana Parva).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
पुष्पवती,
स्त्री,
 (पुष्पमस्त्यस्या इति । पुष्प +मतुप् । मस्य वः । ततो ङीप् ।) रजस्वला ।इत्यमरः । २ । ६ । २० ॥
(यदुक्तं, --“कालमेही भवेत् सोऽपि पुष्पवत्याश्च धर्षणात् ॥
”तीर्थविशेषः । यथा, महाभारते । ३ । ८५ । १२ ।“पुष्पवत्यामुपस्पृश्य त्रिरात्रोपषितो नरः ।गोसहस्रफलं लब्ध्वा पुनाति स्वकुलं नृप ! ॥
”)पुष्पविशिष्टे, त्रि ॥
(यथा, रामायणे । २ । ९४ । १० ।“पुष्पवद्भिः फलोपेतैश्छायावद्भिर्मनोरमैः ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
पुष्पवती स्त्री पुष्पं स्त्रीरजः अस्त्यस्य मतुप मस्य वः । ऋतुमत्यां स्त्रियाम् अमरः ।