| YouTube Channel

पलायनम् (palAyanam)

 
Apte
English
पलायनम् [palāyanam], 1 Running away, retreat, flight, escape
युद्धे चाप्यपलायनम् (क्षत्रकर्म स्वभावजम्)
Bg.*
 18.43
R.*
 19.31.
A saddle.
Apte Hindi
Hindi
पलायनम्
नपुं*
 - परा + अय् + ल्युट् रस्य लः
"भागना, लौटना, उड़ान, बच निकलना"
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 पलायनम्, अपगमनम्
noun
धावनस्य क्रिया।
"आरक्षिकाणां आगमनाद् प्राग् एव चोरः पलायितवान्।"
अमरकोशः
Sanskrit
Word: पलायनम्
Root: पलायनम्
Gender: undefined
Number: undefined
Meaning(s):
⇒ flight
⇒ running away
⇒ going quick or well
Shloka(s):
2|8|111|1 ► प्रद्रावोद्द्रावसंद्रावसंदावा विद्रवो द्रवः। (क्षत्रियवर्गः)
2|8|111|2 ► अपक्रमोऽपयानं च रणे भङ्गः पराजयः॥ (क्षत्रियवर्गः)
Synonym(s):
➠ 2|8|111|1 ⇢ प्रद्रावः (प्रद्राव) (पुं)
➠ 2|8|111|1 ⇢ उद्द्रावः (उद्द्राव) (पुं) ⇒ flight, retreat, running away, going upwards
➠ 2|8|111|1 ⇢ सन्द्रावः (सन्द्राव) (पुं) ⇒ gait, flight, running together, manner of walking, place where people run together on
➠ 2|8|111|1 ⇢ सन्दावः (सन्दाव) (पुं)
➠ 2|8|111|1 ⇢ विद्रवः (विद्रव) (पुं) ⇒ panic, flight, oozing, censure, melting, reproach, agitation, intellect, flowing out, liquefaction, understanding, running asunder or away
➠ 2|8|111|1 ⇢ द्रवः (द्रव) (पुं) ⇒ wet, play, fused, sport, going, fluid, juice, orgasm, flight, liquid, melted, flowing, essence, running, dripping, fluidity, dropping, decoction, trickling, liquefied, distilling, quick motion, stream or gush of, trickling or overflowing with, flying out against one's superior
➠ 2|8|111|2 ⇢ अपक्रमः (अपक्रम) (पुं) ⇒ flight, retreat, going away, Esc key [computer], not being in the regular order
➠ 2|8|111|2 ⇢ अपयानम् (अपयान) (नपुं) ⇒ flight, declination, retreat [e.g. in a battle]
Related word(s):
अवयव_अवयवीसंबन्धः ➡ युद्धम्
जातिः ➡ क्रिया
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“अय गतौ”@} 2 आयकः-यिका, आयकः-यिका, अयियिषकः-षिका
अयिता-त्री, आययिता-त्री, अयियिषिता-त्री
-- आययन्-न्ती, आययिष्यन्-न्ती-ती
प्लायमानः, 3 पलायमानः, अयमानः, आययमानः, अयियिषमाणः
4 अत्, अतौ, अतः
अयितम्-तः-तवान्, आयितम्-तः, अयियिषितम्-तः-तवान्
अयः, आयः, अयियिषुः, आयिययिषुः
अयितव्यम्, आययितव्यम्, अयियिषितव्यम्
अयनीयम्, आयनीयम्, अयियिषणीयम्
आय्यम्, आय्यम्, अयियिष्यम्
ईषदयः, दुरयः, स्वयः
अय्यमानः, आय्यमानः, अयियिष्यमाणः
आयः, आयः, अयियिषः
अयितुम्, आययितुम्, अयियिषितुम्
5 अतिः, आयना, अयियिषा, आयिययिषा
अयनम्, 6 प्लायनम्-दुलयनम्, पलायनम्, आयनम्, अयियिषणम्
शोभनं अन्त 7 रयणं, 8 अन्तरयनः-देशः, अयित्वा, आययित्वा, अयियिषित्वा
समय्य, समाय्य, समयियिष्य
आयम् २, अयित्वा २, आयम् २, आययित्वा २, अयियिषम् २
अयियिषित्वा २
9
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (३४)
02
=>
 (१-भ्वादिः-४७४। सक। से। आ।)
03
=>
 [[१। ‘उपसर्गस्यायतौ’ (८-२-१९) इति लत्वम्।]]
04
=>
 [[२। वलि लोपे तुक्।]]
05
=>
 [[३। वलि लोपः।]]
06
=>
 [[१। ‘उपसर्गस्यायतौ’ (८-२-१९) इति लत्वम्।]]
07
=>
 [[४। ‘अयनं च’ (८-४-२५) इति णत्वम्।]]
08
=>
 (देशादन्यत्र)
09
=>
 [पृष्ठम्००३३+ ३४]