परिवेषण (pariveSaNa)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 परिवेषण n.
  (-णं)
	 1. Surrounding,  enclosing.
	 2. Serving up dinner, 
distributing food to guests,  &c.
	 3. A halo round the sun or
moon. 
 E.
  परि round,  वेषण encompassing.

Capeller Eng

English

 परिवे॑षण n.
  = परिवेष॑.

Yates

English

 परि-वेषण (णं) 1.
n.
  Surrounding
serving out a meal to guests.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

परिवेषण 	-	 pariveSaNa 	-	 n.
  	-	  circumference
परिवेषण 	-	 pariveSaNa 	-	 n.
  	-	  surrounding
परिवेषण 	-	 pariveSaNa 	-	 n.
  	-	  distributing food
परिवेषण 	-	 pariveSaNa 	-	 n.
  	-	  waiting
परिवेषण 	-	 pariveSaNa 	-	 n.
  	-	  enclosing
परिवेषण 	-	 pariveSaNa 	-	 n.
  	-	  attendance
परिवेषण 	-	 pariveSaNa 	-	 n.
  	-	  halo round the sun or moon
परिवेषण 	-	 pariveSaNa 	-	 n.
  	-	  circle
परिवेषण 	-	 pariveSaNa 	-	 n.
  	-	  serving up meals
परिवेषण 	 	-	 pariveSaNa 	 	-	 n.
  	-	  serving up meals
परिवेषण 	 	-	 pariveSaNa 	 	-	 n.
  	-	  attendance
परिवेषण 	 	-	 pariveSaNa 	 	-	 n.
  	-	  distributing food

Wilson

English

 परिवेषण
n.
  (-णं)
1 Surrounding,  enclosing.
2 Serving up dinner,  distributing food to guests,  &c.
E.
  परि round,  वेषण encompassing.

Apte

English

परिवेषणम् [parivēṣaṇam] शनम् [śanam],  शनम् 1 Serving up meals,  waiting,  distributing food
 विप्राणां प्रवराः सर्वे चक्रुश्च परिवेषणम् Rām.*
  7.91.28.

Enclosing,  surrounding निवेशपरिवेशनम् Mb.
 *  14.45.1.

A halo round the sun or moon. 

Circumference.

Apte 1890

English

 परिवेषणं 1 Serving up meals,  waiting,  distributing food. 
Enclosing,  surrounding. 
A halo round the sun or moon. 
Circumference. 

Monier Williams Cologne

English

 परि-वे॑षण n.
  (cf.   °वेशन under परि-विश्) attendance,  waiting,  serving up meals,  distributing food,  Br.
 
 Gobh.
 
 KātyŚr.

 a circle,  circumference,  MBh.
  

 a halo round the sun or moon,  ib.

 surrounding,  enclosing,  W.
 

Monier Williams 1872

English

 परि-वेषण,  अम्,  n. attendance,  waiting,  serving
up meals,  distributing food
 surrounding,  enclosing
circumference
 a halo round the sun or moon.

Benfey

English

 परिवेषण परिवेषण (and erro-
neously परिवेशन परिवेशन),  i. e. प-
रि-विष् + अन,  n.
 
 1. Serving up dinner.
 2. Circumference,  MBh. 14,  1234.
 3.
A halo.

Apte Hindi

Hindi

परिवेषणम्
नपुं*
   - परि + विष् + ल्युट्
"भोजन परोसना,  (सेवा के लिए) प्रस्तुत रहना,  भोजन वितरण करना"

परिवेषणम्
नपुं*
   - परि + विष् + ल्युट्
"लपेटना,  घेरना"

परिवेषणम्
नपुं*
   - परि + विष् + ल्युट्
"सूर्यमंडल,  चन्द्रमंडल"

परिवेषणम्
नपुं*
   - परि + विष् + ल्युट्
परिधि

Shabdartha Kaustubha

Kannada

परिवेषण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಊಟ ಬಡಿಸುವುದು
निष्पत्तिः - > परि+विषु (सेचने) "ल्युट्" (३-३-११५)
विस्तारः - > "परिवेषणं वर्धनं च प्रतीच्छा पततो ग्रहः" वैज०
परिवेषण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸುತ್ತುಗಟ್ಟುವುದು
परिवेषण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸೂರ್ಯಚಂದ್ರರ ಸುತ್ತಲೂ ಕಿರಣಗಳು ಹರಡುವುದು
परिवेषण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ಮಂಡಲದ ಸುತ್ತಳತೆ

L R Vaidya

English

 parivezaRa {% n. %} 1. Serving up meals,  distributing food
 2. enclosing,  surrounding
 3. a halo round the sun or moon.

Sanskrit Tibetan

Tibetan

khyim pa
परिवेषण

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 परिवेषणं,  क्ली,
   (परि + विष् + णिच् + ल्युट् ।) वेष्ट-नम् । भोजनार्थं भोजनपात्रे अन्नादेर्दानम् ।अथ श्राद्धे परिवेषणं मनुः ।“पाणिभ्यान्तूपसंगृह्य स्वयमन्नस्य वर्द्धितम् ।विप्रान्तिके पितॄन् ध्यायन् शनकैरुपनिक्षिपेत् ॥
अन्नस्येति तृतीयार्थे षष्ठी वर्द्धितं पूरितं पात्र-मिति शेषः । उपनिक्षिपेत् परिवेषणार्थम् ।तथा च पाकस्थाल्या आकृष्य प्रथमं भोजन-पात्रे न देयं किन्तु स्थाल्यादिकं पाणिभ्यां पात्र-समीपे भूमौ संस्थाप्य पश्चात् पाणिभ्यां पात्रा-न्तरिताभ्यां श्राद्धे परिवेषयेत् । उभाभ्यामपिहस्ताभ्यामाकृष्य परिवेषयेदिति मत्स्यपुरा-णात् । यत्तु श्राद्धे परिवेषणन्तु दक्षिणपाणि-मात्रेणैवाङ्गानभिधानादिति मैथिलोक्तं तन्न ।एकेन पाणिना दत्तं शूद्रादत्तं न भक्षयेदित्यादिपुराणीयेन एकपाणिदत्तशूद्रादत्तभक्षणनिषेधेनतन्मात्रपरिवेषणस्यापि निषिद्धत्वात् पाणिभ्या-मपि पात्रान्तरितं कृत्वा देयम् ।हस्तदत्ताश्च ये स्नेहा लवणं व्यञ्जनानि च ।दातारं नोपतिष्ठन्ते भोक्ता भुङ्क्ते च किल्विषम् ॥
तस्मादन्तरितं देयं पर्णेनाथ तृणेन वा ।प्रदद्यान्न तु हस्तेन नायसेन कदाचन ॥
इति वशिष्ठवचनेन सामान्यतोऽभिधानात् । पितृ-भक्तितरङ्गिण्यामप्येवम् । मनुः ।गुणांश्च सूपशाकाद्यान् पयो दधि घृतं मधु ।विन्यसेद्यत्नतः सम्यग्भूमावेव समाहितः ॥
आमिषं पानपात्रञ्च भोक्तुर्दक्षिणतो न्यसेत् ।भक्ष्यं भोज्यञ्च विविधं मूलानि च फलानि च ॥
हृद्यानि चैव मांसानि पानानि सुरभीणि च ।उपनीय च तत् सर्व्वं शनकैः सुसमाहितः ॥
परिवेषयेत् प्रयतो गुणान् सर्व्वान् प्रचोदयन् ।गुणान् उपकरणानि भूमावेव न तु व्यञ्जनादि-पात्राणि अन्नादि पात्रोपरि निक्षिपेत् ।” इतिश्राद्धतत्त्वम् ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 परिवेषण न०
  परि + विष ल्युट् । १ परितो वेष्टने णिच्-ल्युट् । २ भोजनार्द्यं परितो भक्ष्यादेरर्पणे य । तत्रश्राद्धे परिवेषणप्रकारादि श्रा० त० उक्तं यथामनुः “पाणिभ्यां तूपसंगृह्य स्वयमन्नस्य वर्द्धितम् । वि-प्रान्तिके पितॄन्ध्यायन् शनकैरुपनिःक्षिशेत्” । अन्नस्येत्रिचष्ठी तृतीयार्थे वर्द्धितं पूरियं पात्रमिति शेषः । उप-निःक्षिपेत् परिवेषणार्थं समीपे धारयेत् तत्रा च पाक-स्थाल्या आकृष्य प्रथमं भोजनपात्रे न देयं किन्तुस्याल्यादिकं पाणिभ्यां पात्रसमीपे भूमौ संस्थाप्य बसा-दुभाभ्यां पाणिभ्यां पात्रान्तरिताभ्यां आद्धे परिवेषणंकुर्य्यात् । “उभाभ्यामपि पाणिभ्यामाहृत्य परिवेषयेत्”इति मत्स्यपुराणात् । यत्तु श्राद्धे परिवेषणञ्च दक्षिण-पाणिमात्रेणैवान्यानभिधानादिति मैथिलोक्तं तन्न“एकेन पाणिना दत्तं शूद्दत्तं न भक्षयेत्” इत्यादि-पुराणीयेनैकपाणिदत्तशूद्रदत्तभक्षणनिषेधेन तन्मात्र-परिवेषणस्यापि निषिद्धत्वात् । पाणिभ्यामपि पात्रान्त-रितं कृत्वा देयम् । “हस्तदत्ताश्च ये स्नेहा लवणंव्यञ्जनानि च । दातारं नोपतिष्ठन्ते मोक्ता भुङ्क्तेतु किल्विषम् । तस्मादन्तरितं देयं पर्णेनाथ तृणेन वा ।प्रदद्यात् न तु हस्तेन नायसेन कदाचन” इति वशि-ष्ठेन सामान्यतोऽभिधानात् पितृभक्तितरङ्गिण्यामप्येवम् ।मनुः “गुणांश्च सूपशाकाद्यान् पयोदधि वृतं मधु ।विन्यसेत् यत्नतः सम्यक् भूमावेव समाहितः । भक्ष्यंभोज्यञ्च विविधं मूलानि च फलानि च मद्यानिचैव मांसानि पानानि सुरभीणि च । उपनीय तु तत्-सर्वं शनकैः सुसमाहितः । आमिषं पानपात्रञ्चभोक्तुर्दक्षिणतो न्यसेत् । परिवेषथेच्च प्रयतो गुणान्सर्वान् प्रचोदयन्” । गुणान् उपकरणानि । भूमावेवन तु व्यञ्जनादिपात्राद्यन्नपात्रोपरि निःक्षिपेत् पात्रासत्त्वे भोजनपात्रेऽपि” ।

Capeller

German

 परिवे॑षण n.
  = परिवेष.

Stchoupak

French

 परि-वेषण-
 nt. fait de servir (not. à table) 
 fait de donner de la
nourriture 
 cercle,  circonférence,  halo.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.