| YouTube Channel

परिवृत् (parivRt)

 
Apte
English
परिवृत् [parivṛt], 1 Ā.
To turn round, revolve
अधो विवस्वान् परिवर्तमानः
Ku.*
 1.16.
To roam about, move hither and thither.
To change, barter, exchange.
To turn back
गुहाशयानां सिंहानां परिवृत्यावलोकितम्
R.*
 4.72
परिवृत्तार्धमुखी मया$द्य दृष्टा
V.*
 1.19.
To be, fall into
Māl.
 9.8.
To decay, perish, disappear
विधातु- र्वामत्वाद्विपदि परिवर्तामह इमे
Māl.
 1.6.
Apte 1890
English
परिवृत् {c1c} A. 1 To turn round, revolve
Ku. 1. 16.
2 To roam about, move hither and thither.
3 To change, barter, exchange.
4 To turn back
R. 4. 72
V. 1. 17.
5 To be, fall into
Māl. 9. 8.
6 To decay, perish, disappear
Māl. 10. 6.
Monier Williams Cologne
English
परि-√ वृत् Ā. -वर्तते (ep. also °ति
ind.
p.
 -वृत्य, or परी-वर्तम्),
to turn round, revolve, move in a circle or to and fro, roll or wheel or wander about, circumambulate (acc. ),
RV.
&c.
&c.
(with हृदि or हृदये) to run in a person's mind,
MBh.
to return, go or come back to (acc. ), ib.
to be reborn in (loc. ),
VP.
(also with अन्यथा) to change, turn out different,
MBh.
Kāv.
to abide, stay, remain,
Mn.
MBh.
&c.
to act, proceed, behave,
R.
 :
Caus.
 -वर्तयति, to cause to turn or move round or back or to and fro,
MBh.
Kāv.
&c.
(Ā.) to roll or bring near (Subj. -वर्तयाते),
RV.
 v, 37, 3
to overthrow, upset (a carriage),
Hariv.
to invert, put in a reverse order, Mṛcch. v, 9/10 (read -वर्त्य for -वृत्य)
to change, barter, exchange,
MBh.
Hariv.
&c.
to renew (an agreement),
Mn.
 viii, 154
&c.
to understand or explain wrongly (words
&c.
 ),
MBh.
Kāv.
to turn topsy-turvy i.e. search thoroughly,
R.
to destroy, annihilate, ib.
to straiten, contract,
Car.
(Ā.) to cause one's self to be turned round (in having one's head shaved all round),
TBr.
ŚBr.
 (cf. -वर्तन) :
Intens.
 -व॑वर्त्ति, to turn (intrans.) continually,
RV.
 i, 164, 11.
Monier Williams 1872
English
परिवृत् परि-वृत्, cl. 1. A. (also P. in Fut.,
Cond., and Aor.), to turn round, roll or wheel
round, revolve
to be whirled
to hasten to and
fro, roam or wander about
to change (e. g. क्ष-
णेन तत् परिवर्तते ऽन्यथा, that changes or turns
out to be different in a moment)
to interchange
to become, to be: Caus. -वर्तयति, -यितुम्, to
exchange.
Apte Hindi
Hindi
परिवृत्
भ्वा*उभ* परि-वृत् -
"घूमना, चक्कर खाना"
परिवृत्
भ्वा*उभ* परि-वृत् -
"इधर-उधर भ्रमण करना, इधर-उधर आना जाना"
परिवृत्
भ्वा*उभ* परि-वृत् -
"बदलना, विनिमय करना, अदला-बदली करना"
परिवृत्
भ्वा*उभ* परि-वृत् -
पीठ मोड़ना
परिवृत्
भ्वा*उभ* परि-वृत् -
"होना, आ पड़ना "
परिवृत्
भ्वा*उभ* परि-वृत् -
"क्षीण होना, नष्ट होना, लुप्त होना"
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 परिवृत्
verb
सद्यस्थितौ वर्तमानस्य स्थितिव्यत्यासानुकूलः व्यापारः।
"पुस्तकस्य पत्रं परिवर्तते।"
Synonyms:
 प्रतिदा, विमे, निमे, प्रतिपण्, व्यतिवृ, परिवृत्
verb
एकं वस्तु दत्त्वा अन्यस्य वस्तुनः ग्रहणानुकूलः व्यापारः।
"रमा स्वस्य शीतकपाटिकां प्रत्ययच्छत्। /तिलेभ्यः प्रतियच्छति माषान्।"
Synonyms:
 परिवृत्, घुट्, विकृ, विपर्यस्, विमे, विनिमे, परिवृत्
verb
एकस्य स्थाने अपरस्य स्थापना।
"त्वया सप्ताहे एकवारं शयनास्तरणं परिवर्तनीयम्।"
Stchoupak
French
परि-वृत्-
tourner, tourner autour, parcourir un cercle
errer
retourner, revenir à
changer, devenir différent
rester, séjourner
agir,
se conduire (हृदये s'agiter dans l'esprit)
caus. faire tourner, imprimer
un mouvement circulaire
faire errer
renverser, invertir
changer
détruire
°वृत्त- tourné, tourné en rond, révolu
qui reste
nt. roulement.
परिवृत्त-लेजस्- a. qui répand tout autour une splendeur.
°नेत्र- a. qui roule les yeux.
°भाग्य- a. dont la fortune a changé.
परिवृत्तार्ध-मुख- -ई- a. qui a le visage à moitié tourné.