| YouTube Channel

परिणत (pariNata)

 
शब्दसागरः
English
परिणत
mfn.
(-तः-ता-तं)
1. Ripe, mature.
2. Bowed, bent.
3. Aimed at,
directed to, inclined to.
4. Changed or transformed into.
5. Di-
gested.
6. Full grown.
7. Advanced, come to a close, ended.
m.
(-तः) An elephant stooping to strike with his tusks.
n.
(-तं)
Capital, stock, wealth accumulated for the sake of profit.
E.
परि before, णम् to bend or bow,
aff.
क्त.
Capeller Eng
English
परिणत
a.
bent outwards or aside, altered, changed into
(instr. or —°), developed, ripe, mature, abundant, advanced (age), full
(moon), setting (sun), digested (food), faded, passed.
Yates
English
परि-णत (तः-ता-तं)
a. Bent
ripe
aimed at
inclined to.
m.
Ele-
phant stooping to strike with
his tusks.
n.
Capital, stock.
Spoken Sanskrit
English
परिणत - pariNata -
adj.
- mature
परिणत - pariNata -
adj.
- bent down
परिणत - pariNata -
adj.
- digested
परिणत - pariNata -
adj.
- perfect
परिणत - pariNata -
adj.
- bent down or inclined by
परिणत - pariNata -
adj.
- elapsed
परिणत - pariNata -
adj.
- ripened
परिणत - pariNata -
adj.
- full
परिणत - pariNata -
adj.
- old
परिणत - pariNata -
adj.
- set
परिणत - pariNata -
adj.
- changed or transformed into
परिणत - pariNata -
adj.
- full-grown
परिणत - pariNata -
adj.
- advanced
परिणत - pariNata -
adj.
- developed
परिणत - pariNata -
n.
- capital
परिणत - pariNata -
n.
- wealth accumulated for the sake of profit
परिणत - pariNata -
adj.
- advanced
उदग्र - udagra -
adj.
- advanced
उपोढ - upoDha -
adj.
- advanced
ऊढ - UDha -
adj.
- advanced
कृतागम - kRtAgama -
adj.
- advanced
पराक्रान्त - parAkrAnta -
adj.
- advanced
प्रयात - prayAta -
adj.
- advanced
महत् - mahat -
adj.
- advanced
विगाढ - vigADha -
adj.
- advanced
प्रगाढ - pragADha -
adj.
- advanced
प्रणीत - praNIta -
adj.
ppp. - advanced
वार्द्धकभाव - vArddhakabhAva -
m.
- advanced age
वयोगत - vayogata -
n.
- advanced age
सम्प्रविद्ध - sampraviddha -
adj.
- well advanced
अधिकवयस् - adhikavayas -
adj.
- advanced in age
परिणतवयस् - pariNatavayas -
adj.
- advanced in age
प्रवयस् - pravayas -
adj.
- advanced in age
प्रवृद्ध - pravRddha -
adj.
- advanced in age
वयोतात - vayotAta -
adj.
- advanced in age
वयोतिग - vayotiga -
adj.
- advanced in age
Wilson
English
परिणत
mfn.
(-तः-ता-तं)
1 Ripe, mature.
2 Bowed, bent.
3 Aimed at, directed to, inclined to.
m.
(-तः) An elephant stooping to
strike with his tusks.
n.
(-तं) Capital, stock, wealth accumulated for the
sake of profit.
E.
परि before नम to bend or bow,
aff.
क्त.
Apte
English
परिणत [pariṇata], p. p.
Bent or bowed down, stooping
वप्रक्रीडापरिणतगजप्रेक्षणीयं ददर्श
Me.*
2
Declining, old (as age)
परिणते वयसि
K.*
35, 62, 63.
Ripe, matured, ripened, fully developed or formed
शब्द- ब्रह्मविदः कवेः परिणतप्रज्ञस्य वाणीमिमाम्
U.*
7.21
1.39
6. 13
Me.*
23
परिणतमकरन्दमार्मिकास्ते
Bv.*
1.8
Śi.*
11.39.
Full-grown, advanced, perfected
परिणतशरच्चन्द्रकिरणैः
Bh.*
3.49
Me.*
112
परिच्छिन्नामेवं त्वयि परिणता बिभ्रतु गिरम् Mahimna 26.
Digested (as food).
Transformed or changed into (with
instr.
)
V.*
4.28.
Ended, come to a close, terminated
संप्रति परिणतमहः Nāg.3.
Set (as the sun)
पतति परिणतारुणप्रकाशः
Ś.*
1.32.-तः An elephant stooping to strike with his tusks, or giving a side-blow with his tusks
(तिर्यग्दन्तप्रहारश्च गजः परिणतो मतः Halāy.)
परिणतदिक्करिकास्तटीर्बिभर्ति
Śi.*
4.29
Ki.*
6.7. -तम् Capital, wealth accumulated.
Comp.
-प्रज्ञ
a.
of mature understanding. -प्रत्यय whose results are matured (an action).
Apte 1890
English
परिणत p. p. 1 Bent or bowed down, stooping
Me. 2.
2 Declining, old (as age)
परिणते वयसि K. 35, 62, 63.
3 Ripe, matured, ripened, fully developed or formed
ब्दब्रह्मविदः कवेः परिणतप्रज्ञस्य वाणीमिमां U. 7. 21
1. 39, 6. 13
Me. 23
परिणतमकरंदमार्मिकास्ते Bv. 1. 8
Śi. 11. 49.
4 Full-grown, advanced, perfected
परिणतशरच्चद्रंक्रिरणैः Bh. 3. 49
Me. 110.
5 Digested (as food).
6 Transformed or changed into (with instr.)
V. 4. 28.
7 Ended, come to a close, terminated.
8 Set (as the sun)
Ś. 1. 32.
तः An elephant stooping to strike with his tusks, or giving a side-blow with his tusks
(तिर्यग्दंतप्रहारश्च गजः परिणतो मतः Halāy.)
Śi. 4. 29
Ki. 6. 7.
Monier Williams Cologne
English
परि-णत
mfn.
bent down (is an elephant stooping to strike with its tusks),
Megh.
bent down or inclined by (comp. ),
Bhartṛ.
changed or transformed into (instr. or comp. ),
Kālid.
Kād.
Sāh.
developed, ripened, mature, full-grown, perfect
full (as the moon)
set (as the sun),
MBh.
Kāv.
&c.
advanced (वयसा, in age,
R.
also
impers.
°तं वयसा, ‘life is advanced, old age has come’,
Kathās.
)
digested (as food),
Suśr.
elapsed (as time),
BhP.
परि-णत
n.
capital, wealth accumulated for the sake of profit (?),
W.
Monier Williams 1872
English
परि-णत, अस्, आ, अम्, bent down, bowed down,
curved, deflected
stooping
changed or transformed
into (with inst.)
ripened, ripe, mature
digested
full grown, advanced in age, perfected
set (as the
sun)
elapsed
(अस्), m. an elephant stooping to
strike with his tusks or that gives a side blow with
the tusks
(अम्), n. capital, wealth accumulated for
the sake of profit (?).
—परिणत-शरद्, त्, f. the
latter part of the autumn.
Apte Hindi
Hindi
परिणत
"वि*, भू* क* कृ*" - परि + नम् + क्त
"झुका हुआ, विनत, ढलता हुआ"
परिणत
"वि*, भू* क* कृ*" - परि + नम् + क्त
"वृद्ध, ढलता हुआ"
परिणत
"वि*, भू* क* कृ*" - परि + नम् + क्त
"पक्का, परिपक्व, पका हुआ, पूर्णविकसित"
परिणत
"वि*, भू* क* कृ*" - परि + नम् + क्त
(भोजन आदि) पचा हुआ
परिणत
"वि*, भू* क* कृ*" - परि + नम् + क्त
रूपान्तरित या परिवर्तित
परिणत
"वि*, भू* क* कृ*" - परि + नम् + क्त
"समाप्त, पर्यवसित, अवसायी"
परिणत
"वि*, भू* क* कृ*" - परि + नम् + क्त
(सूर्य आदि) अस्त
परिणतः
पुं*
- परि + नम् + क्त
अपने दांत से प्रहार करने के लिए झुका हुआ या पार्श्वाघात देने वाला हाथी
Shabdartha Kaustubha
Kannada
परिणत
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಡ್ದಲಾಗಿ ಕೊಂಬುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆಯುವ ಆನೆ
निष्पत्तिः - > परि+णम (प्रह्वत्वे) "क्तः" (३-४-७२)
प्रयोगाः - > "सततमसुमतामगम्यरूपाः परिणतदिक्करिकास्तटीबिभर्ति"
उल्लेखाः - > माघ० ४-२९
विस्तारः - > "तिर्यग्दन्तप्रहारस्तु गजः परिणतो मतः"
परिणत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಪಕ್ವವಾಗಿರುವ/ಹಣ್ಣಾಗಿರುವ
प्रयोगाः - > "त्वय्यासन्ने परिणतफलश्यामजम्बूवनान्ताः सम्पत्स्यन्ते कतिपयदिनस्थायिहंसा दशार्णाः"
उल्लेखाः - > मेघ० १-२३
परिणत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಚೆನ್ನಾಗಿ ವಿಕಾಸಹೊಂದಿದ/ಪರಿಪಕ್ವವಾದ/ಸಂಪೂರ್ಣತೆ ಪಡೆದ
प्रयोगाः - > "शब्दब्रह्मविदः कवेः परिणतप्रज्ञस्य वाणीमिमाम्"
उल्लेखाः - > उ० रा० ७-२१
परिणत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಹಳೆಯದಾದ/ಇಳಿಮುಖವಾದ
विस्तारः - > "परिणतं वयः"
परिणत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಬದಲಾವಣೆ ಹೊಂದಿದ/ಬೇರೆ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದ
प्रयोगाः - > "प्रवेशानन्तरं काननोपान्तवर्तिलताभावेन परिणतमस्या रूपम्"
उल्लेखाः - > विक्र०
परिणत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಪರಿಪೂರ್ಣವಾದ/ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ
प्रयोगाः - > "निर्वेक्ष्यावः परिणतशरच्चन्द्रिकासु क्षपासु"
उल्लेखाः - > मेघ० २-४७
परिणत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸಮಾಪ್ತಿ ಹೊಂದಿದ/ಕೊನೆ ಮುಟ್ಟಿದ
परिणत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಜೀರ್ಣವಾದ/ಅರಗಿದ
परिणत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನಿಪುಣ/ನಿಷ್ಣಾತ/ಸಂಪೂರ್ಣ ಜ್ಞಾನ ಪಡೆದವನು
परिणत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಗ್ಗಿರುವ/ಕೆಳಮುಖವಾಗಿರುವ
परिणत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಲಿತಿರುವ/ಎಳೆಯದಲ್ಲದ
प्रयोगाः - > "परिणतशरकाण्डा पाण्डुभिर्गण्डभागैः"
उल्लेखाः - > माघ० ११-३०
L R Vaidya
English
pariRata {% (I) a. (f. ता) %} 1. Ripe, ripened, matured, Megh.i.23, कवेः परिणतप्रज्ञस्य वाणीं Ut.i.
2. bent down, old
3. changed or transformed into
4. digested
5. full grown, perfected, advanced, e.g. परिणतशरच्चंद्रिकासु क्षपासु Megh.ii.47
6. ended, come to a close, e.g. परिणतो दिवसः.
pariRata {% (II) m. %} An elephant that gives a side-blow with the tusks, (तिर्यग्दंतप्रहारश्च गजः परिणतो मतः Halāyudha).
Bopp
Latin
परिणत v. नम् praef. परि.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
अपनत, नत, नामित, आनत, अवनत, परिणत, प्रणत, अवनत, नम्र, अञ्चित, अवनम्र, अवभुग्न, न्यक्र, न्यञ्चित, वक्र, प्रव्ह
adjective
यः अञ्चति।
"फलैः वृक्षः नतः।"
Synonyms:
पक्व, परिणत, परिपक्व, सुपक्व, पक्त्रिम, पक्वतापन्न, पक्वदशापन्न, पक्वदशाप्राप्त
adjective
रसपूर्णं मृदु तथा परिणतं फलम्/ कठीनस्य अन्नस्य मृदुभूतम् अन्नम्।
"सः पक्वम् आम्रं खादति।"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
yongs su bsgyur ba
परिणत
cha nyams
कलाहीन / परिणत
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
सज्जितः कल्पितस्तिर्यग्घाती परिणतो गजः १२२१
-wordlist-
सज्जित (पुं), कल्पित (पुं), तिर्यग्घातिन् (पुं), परिणत (पुं)
--source--
पक्वे परिणतं पाके क्षीराज्यहविषां शृतम् १४८५
-wordlist-
पक्व (क्ली), परिणत (क्ली), शृत (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
परिणत
परिणत
तिर्यग्दन्तप्रहारस्तु गजः परिणतो मतः २२०
verse 2.1.1.220
page 0027
जठर
जठर, कठिन, परिणत
जठरः कठिनेऽप्युक्तः प्राज्ञैः परिणतेऽपि ८२५
verse 5.1.1.825
page 0095
Tamil
Tamil
பரிணத : வளைந்த, பழுத்த, பக்குவமடைந்த, வினயமுள்ள, வணக்கத்துடன் கூடிய, கிழமான.
பரிணத : வளைந்த, பழுத்த, பக்குவமடைந்த, வினயமுள்ள, வணக்கத்துடன் கூடிய, கிழமான.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
परिणतं, त्रि, (परिणमति स्म परि + नम् +क्तः ।) पक्वम् इत्यमरः ९६
तिर्य्यग्घातिगजः इति हेमचन्द्रः
(यथा, माघे २९ ।“सततमसुमतामगम्यरूपाःपरिणतदिक्करिकास्तटीर्बिभर्त्ति
”)सर्व्वतोभावेन नतञ्च
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
परिणत
त्रि०
परि + णम--क्त परिपक्वे अमरः परि-णामयुक्ते “तिर्य्ग्दन्तप्रहारश्च गजः परिणतोमतः”हलायुधोक्ते ३गजभेदे माघः ४।२९ ११।३५ सर्वतोनतेच शेषयुते च।
Capeller
German
परिणत s. नम्.