परस्पर (paraspara)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 परस्पर mfn.
   (-रः-रा-रं) Mutual,  interchanging.
 E.
  पर another repeated:
from one to another.

Capeller Eng

English

 परस्पर (only the obl. cases of m.
  sgl.
 ,  n.
  & °—
adv.
 ) each other,  one another,  mutual(ly)

Yates

English

 पर-स्पर (रः-रा-रं)
a. Mutual.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

परस्पर 	-	 paraspara 	-	 adj.
  	-	 mutual
परस्पर 	-	 paraspara 	-	 pron.  	-	 eachother
परस्पर 	-	 paraspara 	-	 adj.
  	-	  reciprocal
परस्पर 	-	 paraspara 	-	 adj.
  	-	  each other's
परस्पर 	-	 paraspara 	-	 adj.
  	-	  like one another
परस्पर 	-	 paraspara 	-	 ind.
 
परस्पर 	-	 paraspara 	-	 ind.
  	-	  not knowing each other
परस्पर 	-	 paraspara 	-	 ind.
  	-	  rarely

परस्पर 	-	  paraspara 	-	 adj.
  	-	  each other's
कचाकचि 	-	  kacAkaci 	-	 ind.
  	-	  pulling each other's hair on
कर्णाकर्णि 	-	  karNAkarNi 	-	 ind.
  	-	  whispering into each other's ear
अन्योन्यधर्मिन् 	-	  anyonyadharmin 	-	 adj.
  	-	  possessing mutually each other's qualities

परस्पर 	-	 paraspara 	-	 adj.
  	-	 mutual
परस्परम् 	-	 parasparam 	-	 indecl.
  	-	 mutual
अन्योन्य 	-	  anyonya 	-	 adj.
  	-	 mutual
उभयाविन् 	-	  ubhayAvin 	-	 adj.
  	-	 mutual
अन्योन्यगत 	-	  anyonyagata 	-	 adj.
  	-	 mutual
इतरेतर 	-	  itaretara 	-	 adj.
  	-	 mutual
परस्पराश्रय 	-	  parasparAzraya 	-	 adj.
  	-	 mutual
इतरेतर 	-	  itaretara 	-	 adv. 	-	 mutually
मिथः 	-	  mithaH 	-	 adverb 	-	 mutually
परस्परम् 	-	  parasparam 	-	 adverb 	-	 mutually
अन्योन्यतस् 	-	  anyonyatas 	-	 ind.
  	-	 mutually
अन्योन्यम् 	-	  anyonyam 	-	 ind.
  	-	 mutually
परम्परतस् 	-	  paramparatas 	-	 ind.
  	-	 mutually
अन्योन्यमिथुन 	-	  anyonyamithuna 	-	 n.
  	-	 mutual union
व्यतिलुनीते  { व्यतिलू } 	-	  vyatilunIte  { vyatilU } 	-	 verb 	-	  cut mutually
सम्प्रिय 	-	  sampriya 	-	 adj.
  	-	 mutually dear
व्यावहारी 	-	  vyAvahArI 	-	 f.
  	-	 mutual taking
दृष्टिसम्भेद 	-	  dRSTisambheda 	-	 m.
  	-	 mutual glance
क्रन्दित 	-	  krandita 	-	 n.
  	-	 mutual daring
अन्योन्यकलह 	-	  anyonyakalaha 	-	 m.
  	-	 mutual quarrel

Wilson

English

 परस्पर
mfn.
   (-रः-रा-रं) Mutual,  interchanging.
E.
  पर another,  repeated
 from one to another.

Apte

English

परस्पर [paraspara],  a.
 

Mutual
 परस्परस्य मर्माणि ये न रक्षन्ति जन्तवः । त एव निधनं यान्ति वल्मीकोदरसर्पवत् ॥ Pt.*
  3.186
 परस्परां विस्मय- वन्ति लक्ष्मीमालोकयांचक्रुरिवादरेण Bk.*
  2.5.

(pl. ) Like one another
 Mb.
 *  12. -pron. ,  a.
  Each other,  one another (used in the sing.
  only
 oft
 en in comp.
 )
 परस्परस्योपरि पर्यचीयत R.*
  3.24
7.38
 अविज्ञातपरस्परैः अपसर्पैः 17.51
 परस्पराक्षिसादृक्ष्यम् 1.4
3.24. Note: The acc.
  and abl.
  singulars are oft
 en used adverbially in the sense of 'mutually',  reciprocally',  'one another',  'by,  from' or 'to one another'. 'against one another' &c.
 
 see परस्परं भावयन्तः श्रेयः परमवाप्स्यथ Bg.*
  3.11
1.9
 R.*
  4. 79
6.46
7.14, 53
12.94. Comp.
   -अदिन् a.
  consuming one another
 परस्परादिनस्स्तेनाः (भवन्ति) Ms.*
  12.59.-ज्ञः a friend. -विलक्षण a.
  mutually opposing
 परस्पर- विलक्षणा गुणविशेषाः Sāṅ. K.*
  36. -व्यावृत्तिः f.
  mutual exclusion.  -स्थित a.
  standing opposite to one another.

Apte 1890

English

 परस्पर a. Mutual
 परस्परां विस्मयवंति लक्ष्मीमालोकयांचक्रुरिवादरेण Bk. 2. 5. 
pron. a. Each other,  one another (used in the sing. only
 often in comp.)
 परस्परस्योपरि पर्यचीयत R. 3. 24
 7. 38
 अविज्ञातपरस्परैः अपसर्पैः 17. 51
 परस्पराक्षिसादृक्ष्यं 1. 40,  3. 24. Note. The acc. and abl. singulars are often used adverbially in the sense of ‘mutually, ’ ‘reciprocally’,  ‘one another, ’ ‘by,  from,  or to one another’,  ‘against one another’ &c.
 see Bg. 3. 11,  10. 9
 R. 4. 79
 6. 46
 7. 14,  53
 12. 94. 
Comp. 
ज्ञः a friend. 

Monier Williams Cologne

English

 परस्-पर mf(आ)n.  (fr.  nom.
   sg. m.
  of पर +
  पर
 cf.
   अन्योऽन्य) mutual,  each other's,  Bhaṭṭ.
 

 pl.
  like one another,  MBh.
   xii,  2420

 so also ibc.  (cf.   below)

 परस्-पर rarely ifc. ,  e.g. अविज्ञात-परस्परैः,  ‘not knowing each other’,  Ragh.
  xvii,  51.

Macdonell

English

 परस्पर para-s-para,  a.
 : ac. each other
 in.  🞄by or with each other
 g. of each other
 °—,  🞄-tas,  -m,  ad. each other,  mutually
 -jña,  a.
  🞄knowing one another,  intimate
 -vyāvṛtti,  f.
  🞄mutual exclusion
 -sthita,  pp. standing opposite 🞄each other
 -ādhin,  a.
  devouring one 🞄another
 -amiṣa-tā,  f.
  condition of being 🞄one anotherʼs prey
 -āśraya,  m.
  mutual dependence,  🞄petitio principii
 a.
  mutual
 -upakāra,  m.
  mutual benefit.

Benfey

English

 परस्पर पर + स्-पर, 
 I. adj.
  (sing.
and without nom.  sing.), 
 1. Each other, 
mutual,  Bhag. 3,  11.
 2. One with
another,  MBh. 12,  2420 (nom.  pl.).
 II.
रम्,  adv.
 1. Each other,  mutually, 
Man.  9,  62.
 2. To one after another, 
Bhāg. P. 1,  8,  9.

Hindi

परस्पर

Apte Hindi

Hindi

परस्पर
वि* - परः परः इति विग्रहे समासवद्भावे पूर्वपदस्य सुः
आपस में

Shabdartha Kaustubha

Kannada

परस्पर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅನ್ಯೋನ್ಯವಾದ/ಒಬ್ಬನಿಗೊಬ್ಬನ
प्रयोगाः - > "परस्परप्राप्तिनिराशयोर्वरं शरीरनाशोऽपि समानुरागयोः",  "परस्पराक्षिसादृश्यमदूरोज्झितवर्त्मसु"
उल्लेखाः - > माल० ३-१५,  रघु० १-४०
परस्पर
पदविभागः - > अव्यय
कन्नडार्थः - > ಅನ್ಯೋನ್ಯವಾಗಿ
प्रयोगाः - > "परस्परेण विज्ञातस्तेषूपनयपाणिषु",  "परिफुल्लगण्डपुलकाः परस्परं परिरेभिरे कुकुरकौरवस्त्रियः"
उल्लेखाः - > रघु० ४-७९,  माघ० १३-१६

L R Vaidya

English

 paraspara {% (I) pron. (used in the singular only,  e.g. परस्परस्योपरि पर्यचीयत R.iii.24) %} one another,  each other,  R.iii.79,  vii.14.

 paraspara {% (II) a. %} mutual,  परस्परां विस्मयवंति लक्ष्मीमालोकयांचकुरिवादरेण Bt.ii.5
 (the acc.,  inst.,  and abl. singulars of this word are used as indeclinables in the sense of ‘with one another,  from one another,  to one another &c.’ Bg.iii.11)

Bopp

Latin

 परस्पर (e परस् - nom. sing. masc. hac in compositione
Fem. et Neut. vice etiam fungente,  servato स् ante प्
secundum r. 79. - et पर,  quod hac in compositione in
obliquis sing. casibus solnm usurpatur) i. q. अन्योन्य
q. v. H. 4. 36. SU. 4. 15. N. 13. 14. BH. 3. 11. 10. 9. M. 35.

Lanman

English

 paras-para,  one another
 parasparam
and parasparatas,  adv. with one another
mutually. [an agglomeration (1314c) of
paras (nom. s. m. of para) and para: the
syntactical forms sometimes correspond to
the logical relation of the two parts--so, 
e. g.,  in parasparaṃ nindanti,  ‘they scold, 
the one the other’--but have come to
be stereotyped and used often where the
logical relation would require other case forms:
cf. anyonya.]

Sanskrit Tibetan

Tibetan

gcig gis gcig
१) अन्योन्य २) परस्पर

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
परस्परं स्यादन्योन्यमितरेतरमित्यपि ।
-wordlist-
 
परस्पर (क्ली),  अन्योन्य (क्ली),  इतरेतर (क्ली)

--source--
 
प्राक्पुरा प्रथमे संवद्वर्षे परस्परं मिथः ॥ १५३५ ॥
-wordlist-
 
प्राञ्च् (अ),  पुरा (अ),  प्रथम (क्ली),  संवत् (अ),  वर्ष (क्ली),  परस्पर (क्ली),  मिथस् (अ)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

परस्पर
परस्पर,  मिथ,  अन्योन्य,  इतरेतर
परस्परं मिथः प्रोक्तमन्योन्यमितरेतरम् ।
verse 4.1.1.720
page 0083

Tamil

பரஸ்பர : ஒருவரோடு ஒருவர் இணைந்து,  ஒத்துழைப்புடன்,  மற்றொருவர் உதவியுடன்.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 परस्परं,  त्रि,  (“सर्व्वनाम्ने द्बे वाच्ये समासवच्चबहुलम् ।” वार्त्तिं असमासवद्भावे पूर्व्वपदस्यसुपः सुर्व्वक्तव्यः । कस्कादित्वात् विसर्जनीयस्यसः ।) अन्योन्यम् । इतरेतरम् । यथा,  --“वनानि तोयानि च नेत्रकल्पैःपुष्पैः सरोजैश्च निलीनभृङ्गैः ।परस्परां विस्मयवन्ति लक्ष्मी-मालोकयाञ्चक्रुरिवादरेण ॥
”इति भट्टिः । २ । ५ ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 परस्पर त्रि०
  “सर्वनाम्नो द्वे वाच्ये समासवच्च बहुलम्”वार्त्ति० “समासवद्भावे पूर्वपदस्य सुर्वक्तव्यः” वार्त्ति०सुः । इतरेतरशब्दार्थे अत्र स्त्रीक्लीवयोस्तु “स्त्रीनपुं-सकयोरुत्तरपदस्थाया विभक्तेराम्भावो वक्तव्यः” वार्त्ति०आम् परस्परामित्येव । भट्टिः २ सर्गे उदा० ।

Capeller

German

 परस्पर (meist nur Cas. obl. im Sgl. m.
 )
einander,  wechselseitig
 °— dass. adv.
(vgl. अन्योऽन्य).

Stchoupak

French

 परस्-पर-
 a. mutuel,  réciproque 
 pron.  l'un l'autre (sg. ou iic.) 
-अम् -एण -आत् -स्य mutuellement,  réciproquement.
°प्रीति- f.
  joie réciproque.
°विरुद्ध- a. v. opposé l'un à l'autre.
°विवाद- m.
  fait de se quereller.
°सख्य- nt. amitié réciproque.
°समागम- m.
  fait de se rencontrer.
°स्थीत- a. v. se tenant l'un contre l'autre.
°हित- nt. bien réciproque.
परस्पराक्रन्दिन्- a. s'appelant l'un l'autre.
परस्परादिन्- a. se mangeant l'un l'autre.
परस्परामिषता- f.
  fait d'être proie l'un de l'autre.
परस्पराश्रय- a. mutuel 
 réciproque.
परस्परोत्पीडन- nt. écrasement mutuel.
परस्परोपकार- m.
  assistance mutuelle.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.