निस्तार (nistAra)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 निस्तार m.
  (-रः)
	 1. Getting over or across.
	 2. Getting rid of,  or away
from,  extraction,  escape.
	 3. Acquittance,  requital.
	 4. Means, 
expedient.
	 5. Final liberation. 
 E.
  निर्,  and तॄ to cross,  घञ् aff.
  

Capeller Eng

English

 निस्तार m.
  = prec.
  + payment,  acquittance.

Yates

English

 नि-स्तार (रः) 1.
m.
  Crossing
 escap-
ing
 liberation
 means.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

निस्तार 	-	 nistAra 	-	 m.
  	-	  acquittance
निस्तार 	-	 nistAra 	-	 m.
  	-	  final liberation
निस्तार 	-	 nistAra 	-	 m.
  	-	  rescue
निस्तार 	-	 nistAra 	-	 m.
  	-	  crossing
निस्तार 	-	 nistAra 	-	 m.
  	-	  means
निस्तार 	-	 nistAra 	-	 m.
  	-	  deliverance
निस्तार 	-	 nistAra 	-	 m.
  	-	  passing over
निस्तार 	-	 nistAra 	-	 m.
  	-	  discharge of a debt
निस्तार 	-	 nistAra 	-	 m.
  	-	  payment
निस्तार 	-	 nistAra 	-	 m.
  	-	  expedient
निस्तार 	-	 nistAra 	-	 m.
  	-	  requital

Wilson

English

 निस्तार
m.
  (-रः)
1 Getting over or across.
2 Getting rid of,  or away from,  extraction,  escape.
3 Acquittance,  requital.
4 Means,  expedient.
5 Final liberation. 
E.
  निर्,  and तॄ to cross,  घञ् aff.
  

Apte

English

निस्तारः [nistārḥ],  1 Crossing or passing over
 संसार तव निस्तार- पदवी न दवीयसी Bh.*
  1.69.

Getting rid of,  release,  escape,  rescue.

Final emancipation. 

Discharge or payment of a debt,  acquittance,  requital
 वेतनस्य निस्तारः कृतः H.*
  3.

A means,  expedient.

Apte 1890

English

 निस्तारः 1 Crossing or passing over
 संसार तव निस्तारपदवी न दवीयसी Bh. 1. 69. 
2 Getting rid of,  release,  escape,  rescue. 
3 Final emancipation. 
4 Discharge or payment of a debt,  acquittance,  requital
 वेतनस्य निस्तारः कृतः H. 3. 
5 A means,  expedient. 

Monier Williams Cologne

English

 निस्-°तार m.
  crossing,  passing over,  rescue,  deliverance,  Bhartṛ.
 

 acquittance,  requital,  payment,  discharge of a debt,  Hit.
 

 means,  expedient,  W.
 

 final liberation,  ib.

Monier Williams 1872

English

 निस्-तार,  अस्,  m. crossing or passing over or
across,  getting rid of or away from,  release,  escape, 
rescue,  preservation
 final emancipation,  salvation
means,  expedient
 payment,  discharge of a debt, 
acquittance,  requital.
—निस्तार-वीज,  अम्,  n. a
means of crossing (the ocean of life),  a cause of
final liberation.

Benfey

English

 निस्तार निस्तार,  i. e. निस् तॄ + अ,  m.
 
 1. Crossing,  passing over a sea,  Bhartṛ.
1,  68.
 2. Payment,  Hit. 99,  18.

Apte Hindi

Hindi

निस्तारः
पुं*
  - निस्+तृ+घञ्
पार करना

निस्तारः
पुं*
  - निस्+तृ+घञ्
"छुटकारा पाना,  छुट्टी,  बचाव,  उद्धार"

निस्तारः
पुं*
  - निस्+तृ+घञ्
मोक्ष

निस्तारः
पुं*
  - निस्+तृ+घञ्
"ऋणपरिशोधन,  चुकौती,  अदायगी"

निस्तारः
पुं*
  - निस्+तृ+घञ्
"उपाय,  तरकीब"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

निस्तार
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದಾಟುವುದು /ಆಚೆದಡ ಮುಟ್ಟುವುದು
निष्पत्तिः - > निस् + तॄ (तरणप्लवनयोः) - "घञ्" (३-३-१८)
निस्तार
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪೂರ್ತಿಗೊಳಿಸುವುದು /ಕೊನೆಮುಟ್ಟುವುದು
निस्तार
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಷ್ಟದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು /ಅಪಾಯದಿಂದ ಪಾರಾಗುವುದು
प्रयोगाः - > "निस्तारबीजमिदमेव कृशोदरीणां यन्माधव त्वमसि सम्प्रति कर्णधारः"
उल्लेखाः - > उद्भ०
निस्तार
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಾಲ ತೀರಿಸುವುದು /ಋಣವನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವುದು
प्रयोगाः - > "गृहीतराजवेतनस्य निस्तारः कृतः"
उल्लेखाः - > हितो०
निस्तार
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಉಪಾಯ
निस्तार
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಾಯ್ದು ಹೋಗುವುದು /ಕೊನೆಯನ್ನು ಮುಟ್ಟುವುದು
प्रयोगाः - > "संसार तव निस्तारपदवी न दवीयसी"
उल्लेखाः - > भर्तृ० २-३३
निस्तार
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದುವುದು /ವಿಮೋಚನೆ ಮಾಡುವುದು

L R Vaidya

English

 nistAra {% m. %} 1. Crossing over,  संसार तव निस्तारपदवी न दवीयसी Bhartr.i.69
getting rid of,  release,  escape,  rescue
final emancipation
payment of a debt,  acquittance,  requital.

Bopp

Latin

 निस्तार m. (r. तॄ praef. निस् s. अ) actio gratiam referendi, 
rependendi. HIT. 99. 18.

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 nistāra,  m. (so Mironov with v.l. nistara,  which Kyoto ed. reads with v.l. nistāra
 only the latter recorded in Skt.,  Pali nitthāra,  also ne°,  AMg. ṇitthāra),  finishing,  termination: Mvy 〔7209〕 = Tib. zin pa,  or mthar phyin pa,  or ṅes par brgal ba,  all substantially same mg.

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 निस्तार ° = उद्धार,  Govardh. 532.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 निस्तारः,  पुं,
   (निर् + तॄ + घञ् ।) निस्तरणम् ।उद्धारः । (यथा,  शृङ्गारशतके । ७१ ।“संसार तव निस्तारपदवी न दवीयसी ।अन्तरा दुस्तरा न स्युर्यदि रे मदिरेक्षणाः ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 निस्तार पु०
  निःशेषेण तारः पारगमनम् । १ उद्धारे २ पार-गमने ३ अभीष्टप्राप्तौ च “जीर्णा तरिः सरिदतीवगभीरनीरा बाला वयं सकलमित्थनर्थहेतुः । निस्तारवीजमिद०मेव कृशोदरीणां यन्माधव! त्वमसि सम्प्रति कर्णधारः”उद्भटः । “कलौ पापयुगे घोरे तपोहीनेऽतिदुस्तरे ।निस्तारवीजमेतदु यदुब्रह्ममन्त्रस्य साधनम्” महानि० त० ।

Capeller

German

 निस्तार m.
  dass.,  Bezahlung,  Vergeltung.

Stchoupak

French

 निस्-तार-
 m.
  fait de traverser,  de passer 
 salut,  délivrance 
acquittement (d'une dette),  paiement,  règlement 
 -ण- nt. fait de
traverser,  de surmonter.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.