निष्पाव (niSpAva)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 निष्पाव mfn.
   (-वः-वा-वं) Certain,  indubitable.
	 m.
  (-वः)
	 1. Winnowing, 
cleaning corn,  &c.
	 2. Wind,  air.
	 3. The wind of the winnowing
sieve or basket.
	 4. Straw,  chaff.  
	 5. A legume,  a pod.
	 6. A sort
of pulse,  (Phaseolus radiatus.)
 E.
  निर् before,  पू to purify, 
aff.
   करणे घञ्.

Yates

English

 नि-ष्पाव (वः) 1.
m.
  Winnowing
wind
 straw
 a pod
 pulse.
a.
Certain,  positive,  indubitable.

Spoken Sanskrit

English

 
   निष्पाव  niSpAva  m.
   cow-peas or a similar species  [ Vigna unguiculata -Bot. ]  
   निष्पाव  niSpAva  m.
   straw   
   निष्पाव  niSpAva  m.
   wind caused by the winnowing sieve  
   निष्पाव  niSpAva  m.
   chaff     
            

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Wilson

English

 निष्पाव
mfn.
   (-वः-वा-वं) Certain,  indubitable.
m.
  (-वः)
1 Winnowing,  cleaning corn,  &c.
2 Wind,  air.
3 The wind of the winnowing sieve or basket.
4 Straw,  chaff.  
5 A legume,  a pod.
6 A sort of pulse,  (Phaseolus radiatus.)
E.
  निर् before पू to purify,  aff.
   घञ्.

Apte

English

निष्पाव [niṣpāva],  a.
  Certain. 

वः Winnowing,  cleaning corn &c.
 

The wind caused by the winnowing sieve or basket.

Wind. 

A legume,  pod.

A kind of pulse.

Apte 1890

English

 निष्पाव a. Certain. 
वः 1 Winnowing,  cleaning corn &c. 
2 The wind caused by the winnowing sieve or basket. 
3 Wind. 
4 A legume,  pod. 
5 A kind of pulse. 

Monier Williams Cologne

English

 निष्-°पाव m.
  id.,  L.
 

 the wind caused by the winnowing sieve,  L.
 

 Dolichos Sinensis or a similar species,  Bhpr.
  

 straw,  chaff,  L.
 

 निष्-°पाव mfn.
   =
  निर्-विकल्प,  L.
 

Monier Williams 1872

English

 निष्-पाव,  अस्,  m. fanning,  winnowing,  cleaning
corn,  &c.
 the wind caused by the winnowing sieve
or basket
 wind,  air
 straw,  chaff (?) = कडङ्गक
or कडङ्ग
 a legume,  a pod
 a species of pulse, 
Phaseolus Radiatus
 Dolichos Sinensis or a similar
kind,  = राज-माष,  = वल्ल,  = सितशिम्बिक,  = शिम्-
बिका,  = श्वेत-शिम्बी,  = बोल,  = शिमी,  i. e. शिम्बी
 (ई
or इस्),  f. a species of pulse,  commonly वाडा,  of which
there are two kinds,  a green and a white one
 (अस्, 
आ,  अम्),  indubitable,  certain.

Benfey

English

 निष्पाव निष्पाव,  i. e. निस्-पू + अ,  m.
 
A sort of pulse,  Dolichos sinensis Lin. 
and pulse in general,  MBh. 13,  5498.

Apte Hindi

Hindi

निष्पावः
पुं*
  - निस्+पू+घञ्
"फटकना,  अनाज साफ करना"

निष्पावः
पुं*
  - निस्+पू+घञ्
छाज से उत्पन्न होने वाली वायु

निष्पावः
पुं*
  - निस्+पू+घञ्
हवा

Shabdartha Kaustubha

Kannada

निष्पाव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮೊರದ ಗಾಳಿ /ಕೊಂಗದ ಗಾಳಿ
निष्पत्तिः - > निस् + पूञ् (पवने) - कर० "घञ्" (३-३-१९)
व्युत्पत्तिः - > निशष्पूयते तुषाद्यपनयेन शोध्यतेऽनेन
निष्पाव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಧಾನ್ಯವನ್ನು ತೂರಿ ಹೊಟ್ಟನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸುವುದು
निष्पत्तिः - > निस् + पूञ् (पवने) - भावे "घञ्" (३-३-१८)
निष्पाव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರಾಜಮಾಷ /ಅವರೆ
निष्पाव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಜಳ್ಳು ತೆನೆ

L R Vaidya

English

 nizpAva {% m. %} 1. Winnowing
 2. the wind produced by the sieve.

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
गोधूमे सुमनो वल्ले निष्पावः सितशिम्बिकः ॥ ११७४ ॥
-wordlist-
 
गोधूम (पुं),  सुमन (पुं),  वल्ल (पुं),  निष्पाव (पुं),  सितशिम्बिक (पुं)

--source--
 
लवोऽभिलावो लवनं निष्पावः पवनं पवः ।
-wordlist-
 
लव (पुं),  अभिलाव (पुं),  लवन (क्ली),  निष्पाव (पुं),  पवन (क्ली),  पव (पुं)

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 निष्पावः,  पुं,
   (निष्पूयते तुषाद्यपनयनेन शोध्यतेइति । निर् + पू + णिच् + घञ् ।) धान्यादीनांनिस्तुषीकरणम् । बहुलीकरणम् । तत्पर्य्यायः ।पवनम् २ पवः ३ । इत्यमरः । ३ । २ । २४ ॥
पूतीकरणम् ४ । यथा,  --“धान्यादिनिस्तुषीकार्य्यबहुलीकरणादिषु ।तथा च पूतीकरणे निष्पावः पवनं पवः ॥
”इति शब्दरत्नावली ॥
राजशिम्बीबीजम् । भटवासु इति भृष्टवांसुइति वा हिन्दीभाषा ॥
 तत्पर्य्यायगुणाः ।“निष्पावो राजशिम्बी स्याद्बल्लकः श्वेतशिम्बिकः ।निष्पावो मधुरो रूक्षो विपाकेऽम्लो गुरुः सरः ॥
कषायस्तन्यपित्तास्रमूतवातविबन्धकृत् ।विदाह्युष्मो विषश्लेष्मशोथहृच्छुक्रनाशनः ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
(निष्पूयतेऽनेनेति । करणे घञ् ।) सूर्पवायुः ।राजमाषः । (यथा,  मार्कण्डेयपुराणे । १५ । २४ ।“मधु हृत्वा नरो दंशः पूपं हृत्वा पिपीलिकः ।चोरयित्वा तु निष्पावान् जायते गृहगोलकः ॥
”)कडङ्गरः । समीरणः । शिम्बिका । निर्व्विकल्पे, त्रि । इति मेदिनी । वे,  ३८ ॥
 श्वेतशिम्बी ।इति रत्नमाला ॥
 (यथा,  --“क्षारातितीक्ष्णोष्णविदाहितैल-निष्पावपिण्याककुलत्थयूषैः ॥
”इति माधवकृतरुग्विनिश्चये शूलाधिकारे ॥
)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 निष्पाव पु०
  निष्पूयते तुषाद्यपनयनेन शोध्यतेऽनेन निर् +पू--करणे घञ् षत्वम् । १ सूर्पादिवायौ तेन हि खलस्थ-धान्यादिकं कडङ्गरादिशून्यं करोति । कर्मणि घञ् ।२ कडङ्गरे (आगडा) ३ राजमाषे (वरवटी) ४ श्वेतशि-म्बीधान्ये ५ निर्विकल्पे त्रि०
  मेदि० । भावे घञ् ।६ धान्यादीनां वितुषीकरणे अमरः । “चौरयित्वा तुनिष्पावान् जायते गृहगोलकः” मार्क० पु०
  १५ अ०संज्ञायां कन् । श्वेतशिम्ब्यां राजनि० “निष्पावो मधुरोरूक्षो बिपाकेऽम्लो गुरुः सरः । कषायस्त्वल्यपित्ता-अमूत्रवातविबन्धकृत् । विदाह्युष्मविषश्लेष्मशोधहृत् शत्रु-गाशनः” भावप्र० । ततः सिष्मा० अस्त्यर्थे लच् ।निष्पावल वितुषीकरणयुक्ते धान्यादौ त्रि०
  गौरा०ङीष् । निष्पावी शिम्बीभेदे स्त्री राजनि० ।

Burnouf

French

 निष्पाव निष्पाव a. (पू) purifié,  pur
		 au fig.
clair,  net,  certain.  -- S. m.
  purification,  nettoyage
		 vannage.
Air,  vent
 cf.  पावक।
		 Paille
		 cosse de légume
phaseolus radiatus,  bot.

Stchoupak

French

 निष्पाव-
 m.
  sorte de fruit,  Dolichos sinensis.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.