| YouTube Channel

निर्झरिणी (nirjhariNI)

 
Capeller Eng
English
निर्झरिणी
f.
torrent, river.
Spoken Sanskrit
English
निर्झरिणी nirjhariNI
f.
torrent
निर्झरिणी nirjhariNI
f.
river
Apte
English
निर्झरिणी [nirjhariṇī] निर्झरी [nirjharī], निर्झरी A river, mountain-torrent
स्खलन- मुखरभूरिस्रोतसो निर्झरिण्यः
U.*
2.2
Mv.*
5.4
जटाकटाह- संभ्रमन्निलिम्पनिर्झरीविलोलवीचिवल्लरीविराजमानमूर्धनि Śivatāndavastotra.
Apte 1890
English
निर्झरिणी, निर्झरी A river, mountaintorrent
स्खलनमुखरभूरिस्रोतसो निर्झरिण्यः U. 2. 20
Mv. 5. 40.
Monier Williams Cologne
English
निर्-झ°रिणी
f.
a torrent, river,
Kād.
Kathās.
Benfey
English
निर्झरिणी निर्झरिणी, i. e. निर्झर
+ इन् + ई,
f.
A torrent, Kathās. 17, 7.
Apte Hindi
Hindi
निर्झरिणी
स्त्री*
- निर्झरिन्+ङीष्
"नदी, पहाड़ी झरना"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
निर्झरिणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನದಿ/ಹೊಳೆ
निष्पत्तिः - > "इनिः" (५-२-११५)। "ङीप्" (४-१-५)
व्युत्पत्तिः - > निर्झरः कारणत्वेनास्त्यस्याः
प्रयोगाः - > "फलभरपरिणामश्यामजम्बूनिकुञ्जस्खलनमुखरभूरिस्रोतसो निर्झरिण्यः"
उल्लेखाः - > म०वी० ५-४०
विस्तारः - > ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಹರಿದುಬಂದು ಮುಂದೆ ನದಿಯಾಗಿ ಪ್ರವಹಿಸುವುದರಿಂದ ಹೆಸರು.
L R Vaidya
English
nirJariRI {% f. %} A river, a torrent, ˚स्खलनमुखरभूरिस्रोतसो निर्झरिण्यः Mv.v.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
निर्झरिणी auch H 18, 22.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
नदी, सरित्, तरङ्गिणी, शैवलिनी, तटिनी, धुनी, स्रोतस्वती, द्वीपवती, स्रवन्ती, निम्नगा, आपगा, स्रोतस्विनी, स्रोतोवहा, सागरगामिनी, अपगा, निर्झरिणी, सरस्वती, समुद्रगा, कूलङ्कषा, कूलवती, शैवालिनी, समुद्रकान्ता, सागरगा, रोधोवती, वाहिनी
noun
जलस्य सः प्रवाहः यः पर्वतात् आरभ्य विशिष्टमार्गेण सागरं प्रति गच्छति।
"पर्वतप्रदेशे पाषाणसिकतादिषु नदी मार्गम् आक्रमति ।/ पाणिनेः नदी गङ्गा यमुना नदी स्थली।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
नदी हिरण्यवर्णा स्याद्रोधोवक्रा तरङ्गिणी १०७९
सिन्धुः शैवलिनी वहा ह्रदिनी स्रोतस्विनी निम्नगा
स्रोतो निर्झरिणी सरिच्च तटिनी कूलंकषा वाहिनी
कर्बुर्द्वीपवती समुद्रदयिताधुन्यौ स्रवन्तीसर-
स्वत्यौ पर्वतजापगा जलधिगा कुल्या जम्बालिनी १०८०
-wordlist-
नदी (स्त्री), हिरण्यवर्णा (स्त्री), रोधोवक्रा (स्त्री), तरङ्गिणी (स्त्री), सिन्धु (पुंस्त्री), शैवलिनी (स्त्री), वहा (स्त्री), ह्रदिनी (स्त्री), स्रोतस्विनी (स्त्री), निम्नगा (स्त्री), स्रोतस् (क्ली), निर्झरिणी (स्त्री), सरित् (स्त्री), तटिनी (स्त्री), कूलङ्कषा (स्त्री), वाहिनी (स्त्री), कर्षू (स्त्री), द्वीपवती (स्त्री), समुद्रदयिता (स्त्री), धुनी (स्त्री), स्रवन्ती (स्त्री), सरस्वती (स्त्री), पर्वतजा (स्त्री), जलधिगा (स्त्री), कुल्या (स्त्री), जम्बालिनी (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
सिन्धु
सिन्धु, स्रवन्ती, तटिनी, तरङ्गिणी, नदी, धुनी, निर्झरिणी, निम्नगा, कूलङ्कषा, शैवलिनी, सरस्वती, समुद्रकान्ता, ह्रदिनी, आपगा, स्रोतस्, स्रोतस्विनी, कर्षू, कुल्या, द्वीपवती, सरित्, रोधस्, वप्र, भिद्य, उद्ध्य, नद
सिन्धुः स्रवन्ती तटिनी तरङ्गिणी,
नदी धुनी निर्झरिणी निम्नगा
कूलङ्कषा शैवलिनी सरस्वती,
समुद्रकान्ता ह्रदिनी तथापगा ६६५
स्रोतः स्रोतस्विनी कर्षूः कुल्या द्वीपवती सरित्
रोधो वप्रस्तु विज्ञेयो भिद्य उद्ध्यो नदः स्मृतः ६६६
verse 3.1.1.665
page 0076
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
निर्झरिणी,
स्त्री,
(निर्झर उत्पत्तिकारणत्वेना-स्त्यस्या इति इनिः ङीप् ।) नदी इतित्रिकाण्डशेषः
(यथा, कथासरित्सागरे ।१७ ।“सोऽपि तां वीक्ष्य लावण्यरसनिर्झरिणीं नृपः ।यद्र प्राप परिष्वङ्गं तृषाक्रान्तो मुमूर्च्छ तत्
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
निर्झरिणी स्त्री निर्झरः पर्वतान्निःसृतजलप्रवाहः कारण-त्वेनाख्यस्या इनि ङीप् नद्याम् त्रिका० “स्स्वल-नमुखरभूरिस्वोतसो निर्झरिण्यः” महावीरचरितम्
Capeller
German
निर्झरिणी
f.
Gießbach.