नामलिङ्ग (nAmaliGga)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Spoken Sanskrit
Englishनामलिङ्ग - nAmaliGga - - gender of nouns
Apte Hindi
Hindiनामलिङ्गम्
नामन्-लिङ्गम् -
संज्ञाओं का लिंग
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Shabdartha Kaustubha
Kannadaनामलिङ्ग
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶಬ್ದದ ಲಿಂಗ, ಶಬ್ದದ ಪುಲ್ಲಿಂಗ, ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗ ಅಥವಾ ನಪುಂಸಕಲಿಂಗ, ಪುರುಷ ಸ್ತ್ರೀ ಮತ್ತು ನಪುಂಸಕಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಚಿಹ್ನೆ
व्युत्पत्तिः - > नाम्नो लिङ्गम्
नामलिङ्ग
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಲಿಂಗ
व्युत्पत्तिः - > नाम् च लिङ्गं च
विस्तारः - > "नामलिङ्गानुशासनम्" - अम० "स्त्रीलिङ्गमपि पुल्लिङ्गं क्लीबलिङ्गमिति त्रिधा । शब्दसंस्कारसिद्ध्यर्थं भाषया नाम विद्यते ॥"
वाचस्पत्यम्
Sanskritनामलिङ्ग नाम च लिङ्गं च ते नाम्नो वा लिङ्गम् ।१ शब्दलिङ्गयोः २ शब्दभेदस्य लिङ्गभेदे च “नामलिङ्गानु-शासनम्” अमरः । लिङ्गञ्च शब्दश० प्र० निरूपितं यथा“स्त्रीलिङ्गमपि पुंलिङ्गं क्लीवलिङ्गमिति त्रिधा ।शब्दसंस्कारसिद्ध्यर्थं भाषया नाम भिद्यते” स्त्रीलिङ्गंपुंलिङ्गं नपुंसकलिङ्गमित्यपि त्रिधा नाम भिद्यतेतत्र स्त्रीलिङ्गत्वादिकं न स्त्रीत्वादिवाचकत्वं तटः तटीतटमित्यादौ प्रकृत्यर्थस्य तटादेः स्त्रीत्वाद्यवगतावयोग्य-तापत्तेः । परन्तु स्त्रीलिङ्गत्वादिना परिभाषितत्वमात्रंपरिभाषायाः प्रयोजनञ्चेह पदसंस्कारः सोऽपि तटइत्यादौ पुंस्त्वेन सुबादिसद्भावः । तटीत्यादौ स्त्रीत्वेनङीबादिप्रत्ययः तटमित्यादौ क्लीवत्वेन सुबादेर्लुगादि-रिति दुन्दुभी सुवर्ण इत्यादौ तु शब्दसंस्कारस्यैव फल-मर्षविशेषस्य लाभो न ह्ययं दुन्दुभिरिदं सुवर्णमित्या-दितोऽक्षस्याशीतिरत्तिकापरिमितस्वर्णादेश्चावगमः । यत्रत्र सम्पदादिशब्दे स्त्रीलिङ्गत्वादिषयुक्तो नास्ति संस्कारस्यविशेषस्तत्राप्यभेदेन तत्साकाङ्क्षे शोभनादिपदे एवास्तिविशेषणपदानां विशेष्यपदलिङ्गग्राहित्वस्य विना बाधकंनियमात् । यत्तु तटादिकं द्रव्यमिव तद्वतं स्त्रीत्वादिकंपदार्थान्तरमपि तटादिपदस्यार्थः प्रत्ययानान्तु तद्व्यञ्जक-तामात्रमिति वैयाकरणैरुक्तं तन्न युक्तं तटादिपदेभ्य-स्तटत्वादिनेव धर्मान्तरेण स्त्रीत्वादिना तटादेरननुभवेनतादृशपदार्थान्तरे प्रमाणाभावात् न विप्रा वेदमुच्चरेदि-त्यादौ च टाषादिना प्रत्ययेनैव स्वार्थस्य योन्यादिमत्त्व-लक्षणस्त्रीत्वस्य प्रकृत्यर्थेऽनुभावनात् न प्राणि प्राप्तुया-द्दायं न विप्रोऽध्ययनं त्यजेत्” इत्यादावपि लुप्तालुप्ताभ्यांसुब्भ्यामेवोपस्थितं विलक्षणसंस्थानरूपं नपुंसकत्वं प्रा-णिनि पुंस्त्रञ्च विप्रेऽनुभूयते” ।
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.