| YouTube Channel

नागदमनी (nAgadamanI)

 
Spoken Sanskrit
English
नागदमनी - nAgadamanI -
f.
 - common wormwood [ Artemisia Vulgaris - Bot. ]
ऋषिपुत्रक - RSiputraka -
m.
 - common wormwood [ Artemisia Vulgaris - Bot. ]
गन्धोत्कट - gandhotkaTa -
m.
 - southern wormwood [ Artemisia Abrotanum - Bot. ]
दण्डिन् - daNDin -
m.
 - southern wormwood [ Artemisia Abrotanum - Bot. ]
जाम्बवी - jAmbavI -
f.
 - common wormwood plant [ Artemisia vulgaris - Bot. ]
बलामोटा - balAmoTA -
f.
 - common wormwood or Dwarf cardamom [ Artemisia Vulgaris or Alpinia Nutans - Bot. ]
मलघ्नी - malaghnI -
f.
 - common wormwood or Dwarf cardamom [ Artemisia Vulgaris or Alpinia Nutans - Bot. ]
रक्तपुष्प - raktapuSpa -
m.
 - common wormwood or Dwarf cardamom [ Artemisia Vulgaris or Alpinia Nutans - Bot. ]
नागदमनी nAgadamanI
f.
 serpent-spell
नागदमनी nAgadamanI
f.
 common wormwood [ Artemisia Vulgaris - Bot. ]
Monier Williams Cologne
English
नाग—दमनी
f.
 s°-spell, Artemisia Vulgaris, or Alpinia Nutans,
L.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
नागदमनी Bhaktāmarastotra 37 (Ind. Stud. 14, 374). [Z.]
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
नागदमनी,
स्त्री,
 (नागो दम्यतेऽनयेति । दम +ल्युट् + ङीप् ।) क्षुद्रक्षुपविशेषः । तत्पर्य्यायः ।जम्बूः २ जाम्बवती ३ वृक्का ४ रक्तपुष्पा ५जाम्बवी ६ मलघ्नी ७ दुर्द्धर्षा ८ दुःसहा ९ ।अस्या गुणाः । तिक्तत्वम् । उष्णत्वम् । कटु-त्वम् । त्रिदोषोदराध्मानदोषनाशित्वम् । कोष्ठ-शोधनकारित्वञ्च । इति राजनिर्घण्टः ॥
* ॥
तन्नामगुणाः ।“विज्ञेया नागदमनी बला मोटा विषापहा ।नागपुष्पी नागपत्रा महायोगेश्वरीति च ॥
बला मोटा कटुस्तिक्ता लघुः पित्तकफापहा ।मूत्रकृच्छ्रव्रणान्रक्षो नाशयेज्जालगर्द्दभम् ॥
सर्व्वग्रहप्रशमनी निःशेषविषनाशिनी ।जयं सर्व्वत्र कुरुते धनदा सुमतिप्रदा ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
नागदमनी स्त्री नागो दम्यतेऽनया दम--ल्युट् ङीप् ।१ क्षुपभेदे “विज्ञेया नागदमनी बलामोटा विषापहा ।नागपुष्पी नागपत्रा महायोगेश्वरीति च । बलामोटाकटुस्तिक्ता मघुः पित्तकफापहा । मूत्रकृच्छ्रव्रणान्रक्षोनाशयेज्जालगर्दभम । सर्वग्रहप्रशमनी निःशेषविष-नाशिनी । जयं सर्वत्र कुरुते धनदा सुमतिप्रदा” भावप्र०