| YouTube Channel

नर्त्तक (narttaka)

 
शब्दसागरः
English
नर्त्तक
m.
(-कः)
1. An actor, a mime.
2. A juggler, a dancer, a player of
any description.
3. A bard, a herald.
4. An elephant.
5. A reed,
(Arundo karka, Rox.)
6. A peacock.
f.
(-की)
1. An actress, female
dancer or singing girl.
2. A female elephant.
3. A peahen.
E.
नृत्
to dance or act, ष्वुन्
aff.
Yates
English
नर्त्तक (कः) 1.
m.
An actor, juggler
bard
elephant
reed
peacock.
(की)
f.
Actresss, &c.
Wilson
English
नर्त्तक
m.
(-कः)
1 An actor, a mime.
2 A juggler, a dancer, a player of any description.
3 A bard, a herald.
4 An elephant.
5 A reed, (Arundo karka, Rox.)
5 A peacock.
f.
(-की)
1 An actress, female dancer or singing girl.
2 A female elephant.
3 A peahen.
E.
नृत to dance or act, ष्वुन्
aff.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
नर्त्तक
त्रि०
नृत्यति नृत--गात्रविक्षेपे “शिल्पिनि ष्वुन्” पा०कर्त्तरिष्वुन् जीविकार्थं गात्रविक्षेपभेदनृत्यकारके “भ्रु-कुंसश्च भ्रूकुंसश्च भ्रकुंसश्चेति नर्त्तकः” अमरः स्त्रियांवित्त्वात् ङीष् “रङ्गाय दर्शयित्वा निवर्त्तते नर्त्तकी यथानृथात्” सा० का० “नर्त्तकीवत् प्रवृत्तस्य निवृत्तिश्चारिता-र्थ्यात्” सा० सू० शिवे
पु०
नर्त्तशब्दे दृश्यम् सङ्कीर्णजातिमात्रे पुंस्त्री० “वेश्यायां रञ्जकाज्जातो नर्त्तकोगायको भवेत्” उशनाः नर्त्तयति नृत--णिच् ण्वुल् ।४ अङ्गुल्यादेश्चालके “तर्कोविचारः सन्देहात् भ्रूशिरो-ऽङ्गुलिनर्त्तकः” सा० द० नृत--पचा० अच् संज्ञायां कन् ।५ नलतृणे पोटगले चारणे केलके शब्दरत्ना०८ गजे नृपे हेम० १० करेणौ हस्तिन्यां स्त्री मेदि०११ नलिकानामगन्धद्रव्ये स्त्री राजनि० नृत्यकर्त्तुर्लक्षणंसङ्गीतशास्त्रोक्तं यथा “यादृशं नृत्यपात्रं स्याद्गीतंयोज्यञ्च तादृशम् नृत्यस्य धारणात् पात्रं नर्त्तकःपरिकीर्त्तितः” “असम्बद्धप्रलापी सदा भ्रुकुटित-त्परः हासप्रहासचतुरो वाचालो नृत्यकोविदः”