द्वैपायन (dvaipAyana)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

Capeller Eng

English

 द्वैपायन m.
  the island-born,  E.
  of Vyāsa. 

Yates

English

 द्वैपायन (नः) 1.
m.
  A name of
Vyāsa.

Spoken Sanskrit

English

 
   द्वैपायन  dvaipAyana m.
   island-born    

 
   द्वैपायन  dvaipAyana  adj.
   relating to dvaipAyana    
   द्वैपायन  dvaipAyana  m.
   island-born    

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Wilson

English

 द्वैपायन
m.
  (-नः) A name of VYĀSA,  the author or compiler of the
Vedas and Purāṇas.
E.
  द्वीप an island,  फक् affix
 the island-born,  the place of his
nativity being a small island in the Ganges.

Apte

English

द्वैपायनः [dvaipāyanḥ],  [द्वीपः अयनं जन्मभूमिर्यस्य स द्वीपायनः,  स्वार्थे-अण्]

'The island-born,  N.
  of Vyāsa
 उदारचेता गिरमित्युदारां द्वैपायनेनाभिदधे नरेन्द्रः Ki.*
  3.1.

N.
  of the sage Durvāsas
 L.
  D. B.

Apte 1890

English

 द्वैपायनः [द्वीपः अयनं जन्मभूमिर्यस्य स द्वीपायनः,  स्वार्थे-अण्] ‘The island-born’,  N. of Vyāsa. 

Monier Williams Cologne

English

 द्वैपायन m.
  (Pāṇ.  iv,  1,  99) ‘island-born’,  N.
  of Vyāsa (author or compiler of the Vedas and Purāṇas,  the place of his nativity being a small island in the Ganges),  MBh.
  
 Hariv.
  &c.
  

 द्वैपायन mf(ई)n.  relating to Dvaipāyana,  MBh.
  

Monier Williams 1872

English

 द्वैपायन,  अस्,  m. (fr. द्वीप),  ‘the island-
born, ’ N. of Vyāsa,  author or compiler of the Vedas
and Purāṇas,  (the place of his nativity being a small
island in the Ganges)
 (अस्,  ई,  अम्),  relating to
Dvaipāyana.

Macdonell

English

 द्वैपायन dvaipāyana,  m.
  Islander,  ep. of 🞄Vyāsa
 a.
  relating to Dvaipāyana. 

Benfey

English

 द्वैपायन द्वैपायन,  i. e.
 1. द्वीप
+ आयन,  m.
  A name of Vyāsa,  MBh.
1,  2416.
 2. द्वैपायन + अ,  adj.
  Re-
ferring to Vyāsa,  MBh. 9,  1743.

Apte Hindi

Hindi

द्वैपायनः
पुं*
  - द्वीपायन +  अण्
"टापू में उत्पन्न,   वेदव्यास"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

द्वैपायन
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವ್ಯಾಸಮಹರ್ಷಿ
निष्पत्तिः - > स्वार्थे "अण्" (५-४-३८)
व्युत्पत्तिः - > द्वीपः अयनं जन्मभूमिरस्य द्वीपायनः
प्रयोगाः - > "उदारचेता गिरिमित्युदारां द्वैपायनेनाभिदधे नरेन्द्रः"
उल्लेखाः - > किरा० ३-१०

L R Vaidya

English

 dvEpAyana {% m. %} (the island-born) An epithet of Vyāsa. See क्रुष्णद्वैपायन.

Aufrecht Catalogus Catalogorum

English

 द्वैपायन poet. Skm.

 द्वैपायन
		Dattakadarpaṇa.

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
प्राचेतसस्तु वाल्मीकिर्वल्मीककुशिनौ कविः ।
मैत्त्रावरुणवाल्मीकौ वेदव्यासस्तु माठरः ॥ ८४६ ॥
द्वैपायनः पाराशर्यः कानीनो बादरायणः ।
व्यासोऽस्याम्बा सत्यवती वासवी गन्धकालिका ॥ ८४७ ॥
योजनगन्धा दाशेयी शालङ्कायनजा च सा ।
-wordlist-
 
प्राचेतस (पुं),  वाल्मीकि (पुं),  वल्मीक (पुं),  कुशिन् (पुं),  कवि (पुं),  मैत्रावरुण (पुं),  वाल्मीक (पुं),  वेदव्यास (पुं),  माठर (पुं),  द्वैपायन (पुं),  पाराशर्य (पुं),  कानीन (पुं),  बादरायण (पुं),  व्यास (पुं),  सत्यवती (स्त्री),  वासवी (स्त्री),  गन्धकालिका (स्त्री),  योजनगन्धा (स्त्री),  दाशेयी (स्त्री),  शालङ्कायनजा (स्त्री)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

सात्यवतेय
सात्यवतेय,  पाराशर्य,  द्वैपायन,  व्यास
सात्यवतेयः पाराशर्यो द्वैपायनो व्यासः ॥ ४१३ ॥
verse 2.1.1.413
page 0048

Mahabharata

English

Dvaipāyana^1 = Vyāsa,  q.v.

Dvaipāyana^2,  a lake. § 612 (Hradapraveśap.): IX,  30,  1721 (hradaṃ,  there Duryodhana concealed himself when he had been defeated)
 31,  1743 (do.).--§ 615 (Baladevatīrthayātrāp.): IX,  54,  3065 (hradaṃ Dºaṃ nāma,  do.).--§ 785 (Anugītāp.): XIV,  60,  1799 (hrade,  do.). Cf. next.

पुराणम्

English

द्वैपायन / DVAIPĀYANA. A synonym of vyāsa. He who is born in an island,  i.e. vyāsa. (See under vyāsa).

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 द्वैपायनः,  पुं,
   (द्वीपं अयनं उत्पत्तिस्थानं यस्य ।स एव । स्वार्थे प्रज्ञादित्वात् वा अण् ।) व्यासः ।इति हेमचन्द्रः । ३ । ५११ ॥
 (सनिरुक्तिरस्यजन्मकथा यथा महाभारते । १ । ६३ । ८३ -- ८५ ।“इति सत्यवती हृष्टा लब्ध्वा वरमनुत्तम् ।पराशरेण संयुक्ता सद्यो गर्भं सुषाव सा ॥
जज्ञे च यमुनाद्वीपे पाराशर्य्यः स वीर्य्यवान् ।स मातरमनुज्ञाप्य तपस्येव मनो दधे ॥
स्मृतोऽहं दर्शयिष्यामि कृत्येष्विति च सोऽब्रवीत् ॥
एवं द्वैपायनो जज्ञे सत्यवत्यां पराशरात् ।न्यस्तो द्वीपे स यद्बालस्तस्माद्द्वैपायनः स्मृतः ॥
”ह्रदविशेषः । अत्र दुर्य्योधनः पाण्डवभयात्आत्मानं स्तम्भयित्वा स्थितः । यथा,  महा-भारते । ९ । ३१ । २ ।“आसाद्य च कुरुश्रेष्ठ ! तदा द्वैपायनं ह्रदम् ।स्तम्भितं धार्त्तराष्ट्रेण दृष्ट्वा तं सलिलाशयम् ।वासुदेवमिदं वाक्यमब्रवीत् कुरुनन्दनः ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 द्वैपायन पु०
  स्त्री द्वीपस्य गोत्रापत्यम् नडा० फक् । १ द्वीपर्षेःगोत्रापत्ये । द्वीपः अयनं जन्मभूमिर्यस्य स्वार्थे प्रज्ञा० वाअण् । २ व्यासे “इति सत्यवती हृष्टा लब्ध्वा वरमनुत्तमम् ।पराशरेण संयुक्ता सद्यो गर्भं सुषाव सा । जज्ञे चयमुनाद्वीपे पाराशर्य्यः स वीर्य्यवान् । स मातरमनु-ज्ञाप्य तपस्येव मनो दधे । स्मृतोऽहं दर्शयिष्यामिकृत्येष्विति च सोऽब्रवीत् । एवं द्वैपायनो जज्ञे सत्य-वत्यां पराशरात् । न्यस्तो द्वीपे स यद्बालस्तस्माद् द्वैपायनःस्मृतः” भा० आ० ६० अ० । “द्वैपायनो विरहकातरआजुहाव” भाग० १ । १ “तमहमरागमतृष्णं कृष्ण-द्वैपायनं वन्दे” वेणीसं० ।

Capeller

German

 द्वैपायन m.
  der Inselgeborene (Bein.  Vyäsa's)
Adj. zu Dv. gehörig.

Burnouf

French

 द्वैपायन द्वैपायन m.
  np. du Vyāsa qui passe pour avoir
compilé les Vedas et les Purāṇas.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.