| YouTube Channel

दृग्लम्बन (dRglambana)

 
Monier Williams Cologne
English
दृग्—लम्बन
n.
 vertical parallax,
Sūryas.
 , Sch.
Apte Hindi
Hindi
दृग्लम्बनम्
नपुं*
 दृश्- लम्बनम् -
ऊर्ध्वाधर दिग्भेद
Shabdartha Kaustubha
Kannada
दृग्लम्बन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನೆತ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ದೃಷ್ಟಿ ಸ್ಥಾನದ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದ ವಸ್ತುಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿಯೂ ಆದಂತೆ ತೋರುವ ಬದಲಾವಣೆ
L R Vaidya
English
dfglaMbana {% n. %} vertical parallax.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
दृग्लम्बन
न०
 सि० शि० उक्ते ग्रहणदर्शनोपयोगिनि दृक्-क्षेत्रस्थलम्बभेदे यथा“इष्टापवर्त्तितां पृथ्वीं कक्षे च शशिसूंर्ययोः । भित्तौविलिख्य तन्मध्ये तिर्यग्रेखां तथोर्द्ध्वगाम् । १ तिर्यग्रेखा-युतौ कल्प्यं कक्षार्या क्षितिजं तथा । ऊर्द्ध्वरेखायुतौखार्धं दृगूज्याचापांशकैर्नतौ । कृत्वार्केन्दू समुत्पत्तिंलम्बनस्य प्रदर्शयेत् । एक भूमध्यतः सूत्रं नयेच्चण्डांशु-मण्डलम् । द्रष्टुर्भूपृष्ठगादन्यद्दृष्टिसूत्रं तदुच्यते ।कक्षायां सूत्रयोर्मध्ये यास्ता लम्बनलिप्तिकाः । गर्भसूत्रेसदा स्यातां चर्न्द्रार्कौ समलिप्तिकौ । दृक्सूत्राल्लम्बितश्च-न्द्रस्तेन तल्लम्बनं स्मृतम् । दृग्गर्भसूत्रयोरैक्यात् खमध्येनास्ति लम्बनम्” । “यत्र तत्र नतादर्कादधश्चन्द्रावलम्ब-नम् । तद्दृग्वृत्तेऽन्तरं चन्द्रभान्वोः पूर्वापरं च तत् ।पूर्वापरं च याम्यीदग्जातं तेनान्तरद्वयम् । अत्रापमण्डलंप्राची तत्तिर्यग्दक्षिणोत्तरा । यत् पूर्वापरभावेन लम्ब-नाख्यं तदन्तरम् । यदान्योत्तरभावेन नतिसंज्ञं तदु-च्यते । नतिलिप्ता भुजः कर्णो दृग्लम्बनकलास्तयोः ।कृत्यन्तरपदं कोटिः स्फुटलम्बनलिप्तिकाः । परलम्बन-लिप्ताघ्नी त्रिज्याप्ता रविदृग्ज्यका । दृग्लम्बनकलास्ताःस्युरेवं दृक्क्षेपतो नतिः । गत्यन्तरस्य तिथ्यंशः परल-म्बनलिप्तिका । गतियोजनतिथ्यशः कुदलस्य यतोमितिः । स्युर्लम्बनकला नाड्यो गत्यन्तरलवोद्धृताः ।प्रागग्रतो रवेश्चन्द्रः पश्चात् पृष्ठेऽवलम्बितः” सि० शि० ।