| YouTube Channel

तूर्ण (tUrNa)

 
शब्दसागरः
English
तूर्ण
mfn.
(-र्णः-र्णा-र्णं) Quick, expeditious
n.
adv. (-र्णं) Quick, swift,
quickly.
E.
त्वर् to go swiftly, affix कर्त्तरि भावे वा क्त
Capeller Eng
English
तूर्ण
a.
quick, swift
n.
adv.
Yates
English
तूर्ण (र्णः-र्णा-र्णं)
a. Quick.
n.
Quickly.
Wilson
English
तूर्ण
mfn.
(-र्णः-र्णा-र्णं) Quick, expeditious.
n.
adv.
(-र्णं) Quick, swift, quickly.
E.
त्वर to go swiftly, affix क्त.
Apte
English
तूर्ण [tūrṇa] तूर्णि [tūrṇi], तूर्णि
&c.
See under त्वर्.
तूर्ण [tūrṇa], p. p. [त्वर्-भावे-क्त]
Quick, speedy, rapid.
Fleet. -र्णम् Rapidity, quickness. -र्णम्
ind.
Quickly, speedily
चूर्णमानीयतां तूर्णं पूर्णचन्द्रनिभानने Subhās.
Apte 1890
English
तूर्ण, तूर्णि &c. See under त्वर्.
तूर्ण p. p. [त्वर्-भावेक्त] 1 Quick, speedy, rapid.
2 Fleet.
र्णं Rapidity, quickness.
र्णं ind. Quickly, speedily
चूर्णमानीयतां तूर्णं पूर्णचंद्रनिभानने Subhāṣ.
Monier Williams Cologne
English
तूर्ण
mfn.
(√ तुर्व्,
Pāṇ.
vi, 4, 21,
Kāś.
त्वर्, 20
vii, 2, 28)
=
°र्त॑,
KātyŚr.
x, 1, 9
Monier Williams 1872
English
तूर्ण तूर्ण, अस्, आ, अम् (fr. rt. तुर्व् and त्वर्),
quick, expeditious
fleet
(अम्), n. rapidity, quickness
(अम्), ind. quick, swift, quickly, speedily, in haste
[cf. Hib. tonn, ‘quick.’]
—तूर्ण-वनि, quickly
honouring or serving, (a word made by Yāska to
explain the etymology of तुर्वणि, q. v.)
—तूर्णो-
दित (°ण-उद्°), अस्, आ, अम्, spoken quickly, uttered
rapidly.
तूर्ण = त्वरित। See p. 381, col. 2.
Macdonell
English
तूर्ण tūrṇa, pp. of tvar.
Apte Hindi
Hindi
तूर्ण
वि* - "त्वर् + क्त, ऊठ, तस्य नत्वम्"
"फुर्तीला, तेज, शीघ्रकारी"
तूर्ण
वि* - -
"द्रुतगामी, बेड़ा"
तूर्णः
पुं*
- -
"फुर्ती, शीघ्रता"
तूर्णम्
अव्य* - -
"फुर्ती से, जल्दी से"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
तूर्ण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವೇಗ /ತ್ವರೆ
निष्पत्तिः - > ञित्वरा (सम्भ्रमे) - भावे "क्तः"(३-३-११४)
तूर्ण
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ವೇಗವಾದ
तूर्ण
पदविभागः - > अव्ययम्
कन्नडार्थः - > ವೇಗವಾಗಿ /ಜಾಗ್ರತೆಯಾಗಿ
प्रयोगाः - > "तूर्णं प्रणेत्रा कृतनादमुच्चकैः प्रणोदितं वेसरयुग्यमध्वनि"
उल्लेखाः - > माघ० १२-१९
L R Vaidya
English
tUrRa {% (I) a. (f. र्णा) %} Quick, rapid, fleet.
tUrRa {% (II) n. %} Rapidity, quickness.(तूर्णम् is used as an indeclinable in the sense of ‘quickly, speedily, चूर्णमानीयतां तूर्णं पूर्णचंद्रनिभानने Ud.)
Bopp
Latin
तूर्ण v. तूर्.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
[tūrṇa, (m. or) nt., a high number: Gv 〔105.26〕, read vitūrṇa, q.v., with 〔133.9〕.]
Kridanta Forms
Sanskrit
तूर् (तू꣡रीँ॒ गतित्वरणहिंसनयोः - दिवादिः - सेट्)
ल्युट् = तूरणम्
अनीयर् = तूरणीयः - तूरणीया
ण्वुल् = तूरकः - तूरिका
तुमुँन् = तूरितुम्
तव्य = तूरितव्यः - तूरितव्या
तृच् = तूरिता - तूरित्री
क्त्वा = तूरित्वा
ल्यप् = प्रतूर्य
क्तवतुँ = तूर्णवान् - तूर्णवती
क्त = तूर्णः - तूर्णा
शानच् = तूर्यमाणः - तूर्यमाणा
Sanskrit Tibetan
Tibetan
mgyogs pa
१) आशु २) क्षिप्र ३) जव ४) जवन ५) तूर्ण ६) वेग ७) शीघ्र ८) सपदि
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
त्वरितं सत्वरं तूर्णं शीघ्रं क्षिप्रं द्रुतं लघु
चपलाविलम्बिते झम्पा संपातपाटवम् १४७०
-wordlist-
त्वरित (क्ली), सत्वर (क्ली), तूर्ण (क्ली), शीघ्र (क्ली), क्षिप्र (क्ली), द्रुत (क्ली), लघु (क्ली), चपल (क्ली), अविलम्बित (क्ली), झम्पा (स्त्री), सम्पातपाटव (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
प्रतूर्ण
प्रतूर्ण, त्वरित, तूर्ण
प्रतूर्णस्त्वरितस्तूर्ण उत्सुकः प्रसृतः स्मृतः ३५३
verse 2.1.1.353
page 0042
द्राक्
द्राक्, चपल, लघु, मङ्क्षु, स्राक्, तूर्ण, त्वरित, आशु, शीघ्र, अरम्, अह्नाय, सत्वर, क्षिप्र, द्रुत, अञ्जसा, झटिति
द्राक् चपलं लघु मङ्क्षु स्राक् तूर्णं त्वरितमाशु शीघ्रमरम्
अह्नाय सत्वरं क्षिप्रं द्रुतमञ्जसा झटिति ६९७
verse 4.1.1.697
page 0081
नाममाला
Sanskrit
क्षिप्र, आशु, मङ्क्षु, अरम्, शीघ्र, सहसा, झटिति, द्रुत, तूर्ण, जव, स्यद, रंहस्, रयस्, वेग, तरस्, लघु
क्षिप्राशुमङ्क्ष्वरं शीघ्रं सहसा झटिति द्रुतम्
तूर्णं जवः स्यदो रंहो रयो वेगस्तरो लघुः १७२
verse 0.1.1.172
page 0083
Tamil
Tamil
தூர்ண : வேகமான, துரிதமான, விரைந்து செல்லும்.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
तूर्णं,
क्ली,
(त्वर सम्भ्रमे + क्तः पक्षे इडभावः“ज्वरत्वरेति ।” २० इत्यूट् “रदाभ्यांनिष्ठातो नः पूर्व्वस्य दः ।” ४२ ।इति तस्य नः ।) शीघ्रम् (यथा, देवीभाग-वते १० ३१ ।“तां दृष्ट्वा चपलापाङ्गीं समीपस्थां वराप्सराम् ।पञ्चबाणपरीताङ्गस्तूर्णमासीद्धृतव्रतः
”)तद्बति, त्रि इत्यमरः ६८
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
तूर्ण्ण
न०
त्वर--संभ्रमे भावे क्त पक्षे इडभावः ऊठ् तस्य नः ।१ शीघ्रे कर्त्तरि क्त त्वरायुक्ते
त्रि०
अमरः “अभ्या-जतोऽभ्यागततूर्णतर्णकान्” माघः “चूर्णमानीयतांतूर्णं पूर्णचन्द्रनिभानने!” पर्णानि स्वर्णवर्णानि सीद-न्त्याकर्णलोचने!” उद्भटः
Capeller
German
तूर्ण s. त्वर्.
Burnouf
French
तूर्ण तूर्ण pp. de तूर्। -- S.
n.
rapidité,
promptitude.
तूर्ण तूर्ण pp. de तुर्व्।
Stchoupak
French
तूर्ण-
(तॄ- et cf. त्वर्-) a. v. = {%tīrṇa-
%} a. rapide
-अम् rapidement, précipitamment
-तरम् compar. plus vite, très vite.
°ग- a. qui court vite.