तिग्म (tigma)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 तिग्म mfn.
   (-ग्मः-ग्मा-ग्मं)
	 1. Hot.
	 2. Pungent,  acrid.
	 3. Sharp,  (as a weap-
on. )
	 4. Passionate,  hasty.
	 n.
  (-ग्मं) Heat
 also the heat of spices, 
or pungency.
 E.
  तिज् to sharpen,  Unadi affix मक्.

Capeller Eng

English

 तिग्म॑ a.
  = prec.
  + poignant,  hot
 abstr.
   °ता f.
 

Yates

English

 तिग्म (ग्मं) 1.
n.
  Heat,  pungency.
a.
Pungent,  hot,  acrid,  sharp.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

तिग्म 	-	  tigma 	-	 adj.
  	-	 intense
प्रवृद्ध 	-	  pravRddha 	-	 adj.
  	-	 intense
तीव्र 	-	  tIvra 	-	 adj.
  	-	 intense
सङ्कुल 	-	  saGkula 	-	 adj.
  	-	 intense
बलवत् 	-	  balavat 	-	 adj.
  	-	 intense
प्रसृत 	-	  prasRta 	-	 adj.
  	-	 intense
अनिभृत 	-	  anibhRta 	-	 adj.
  	-	 intense
अलघु 	-	  alaghu 	-	 adj.
  	-	 intense
उच्च 	-	  ucca 	-	 adj.
  	-	 intense
उदग्र 	-	  udagra 	-	 adj.
  	-	 intense
उद्धत 	-	  uddhata 	-	 adj.
  	-	 intense
पटु 	-	  paTu 	-	 adj.
  	-	 intense
बहल 	-	  bahala 	-	 adj.
  	-	 intense
प्रांशु 	-	  prAMzu 	-	 adj.
  	-	 intense
व्यायत 	-	  vyAyata 	-	 adj.
  	-	 intense
समधिक 	-	  samadhika 	-	 adj.
  	-	 intense
समागाढ 	-	  samAgADha 	-	 adj.
  	-	 intense
समुद्धत 	-	  samuddhata 	-	 adj.
  	-	 intense
दारुण 	-	  dAruNa 	-	 adj.
  	-	 intense
दृढ 	-	  dRDha 	-	 adj.
  	-	 intense

तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  pointed
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  severe
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  keen
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  sharp
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  violent
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  acrid
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  pungent
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  hasty
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  hot
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  intense
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  passionate
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  austere
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  fiery
तिग्म 	-	 tigma 	-	 adj.
  	-	  scorching
तिग्म 	-	 tigma 	-	 m.
  	-	  indra's thunderbolt
तिग्म 	-	 tigma 	-	 n.
  	-	  pungency

 
   तिग्म  tigma adj.
   fiery   
   उद्दाम  uddAma adj.
   fiery    
   अग्निमय  agnimaya adj.
   fiery   
   अग्निवर्ण  agnivarNa adj.
   fiery    
   कार्शानव  kArzAnava adj.
   fiery   
   तीक्ष्ण  tIkSNa adj.
   fiery    
   पावकीय  pAvakIya adj.
   fiery   
   शूरण  zUraNa adj.
   fiery    
   शुष्मवत्  zuSmavat adj.
   fiery   
   शुष्मिन्  zuSmin adj.
   fiery    
   हरस्विन्  harasvin adj.
   fiery   
   हराशय  harAzaya adj.
   fiery    
   हेषस्वत्  heSasvat adj.
   fiery   
   सुवर्चस्  suvarcas adj.
   fiery    
   सुवर्चस  suvarcasa adj.
   fiery   
   अथर्वी  atharvI f.
   fiery    
   हर्म्य  harmya n.
   fiery pit  
   ज्वलितचक्षुस्  jvalitacakSus adj.
   fiery-eyed   
   अग्निदाह  agnidAha m.
   fiery glow  
   अग्निलोचन  agnilocana m.
   fiery-eyed       

Wilson

English

 तिग्म
mfn.
   (-ग्मः-ग्मा-ग्मं)
1 Hot.
2 Pungent,  acrid.
3 Sharp,  (as a weapon. )
4 Passionate,  hasty.
n.
  (-ग्मं) Heat
 also the heat of spices,  or
pungency.
E.
  तिज to sharpen,  Uṇādi affix मक्.

Apte

English

तिग्म [tigma],  a.
  [तिज्-मक् जस्य गः U.*
  1.45]

Sharp,  pointed (as a weapon)
 Av.*
  4.27.7.

Violent.

Hot,  scorching.

Pungent,  acrid.

Fiery,  passionate.

Austere
 ततस्ते तिग्मतप संकृशं धर्मनिसंततम् Mb.
 *  3.158.13.

ग्मम् Heat.

Pungency.

Comp.
  अंशुः the sun
 तिग्मांशुरस्तं गतः Gīt.*
  5.

fire.

N.
  of Śiva.  -करः,  -दीधितिः,  -द्युतिः,  -भास्,  -रश्मिः,  -रुच् m.
  the sun
 Śi.*
  2.28, 45.

The number '12' (esp. तिग्मकर-दीधिति). -तेजस् a.
  Ved.
 

sharp-pointed.

penetrating.

of a violent nature
 Vāj.1.24.

of resplendent Iustre. m.
   the sun
 ततो निशायां याताया- मुदिते तिग्मतेजसि Ks.*
  29.121. -नेमि a.
  having a sharpedged felly
 पदातेर्भगवांस्तस्य पदास्तिग्मनेमिना । चक्रेण शिर उत्कृत्य ...Bhāg.*  1.57.21. -यातना acute or violent pain
 cf.
   Bhāg.*
  6.1.7.

Apte 1890

English

 तिग्म a. [तिज्-मक् जस्य गः Uṇ. 1. 45] 1 Sharp,  pointed (as a weapon). 
2 Violent. 
3 Hot,  scorching. 
4 Pungent,  acrid. 
5 Fiery,  passionate. 
ग्मं 1 Heat. 
2 Pungency. 
Comp. 
अंशुः {1} the sun
 तिग्मांशुरस्तं गतः Gīt. 5. {2} fire. {3} N. of Śiva. 
करः,  
दीधितिः,  
रश्मिः,  
रुच् m. the sun. 
तेजस् a. Ved. {1} sharp-pointed. {2} penetrating. {3} of a violent nature. {4} of resplendent lustre. 
यातना acute or violent pain. 

Monier Williams Cologne

English

 तिग्म॑ mfn.
   sharp,  pointed (a weapon,  flame,  ray of light),  RV.
  
 AV.
   iv,  27,  7,  xiii
 ŚāṅkhGṛ.
  &c.
  

 pungent,  acrid,  hot,  scorching,  RV.
   &c.
  

 violent,  intense,  fiery,  passionate,  hasty,  ib.

 तिग्म॑ m.
  Indra's thunderbolt,  W.
 

 =
  °ग्मात्मन्,  VP.
   iv,  21,  3

 pl.
  N.
  of the Śūdras in Krauñca-dvīpa,  ii,  4,  53 (v.l. तिष्य)

 तिग्म॑ n.
  pungency,  L.
 

Monier Williams 1872

English

 तिग्म तिग्म। See next page,  col. 2.

 तिग्म,  अस्,  आ,  अम्,  sharp,  pointed (as a weapon
or as flame or a ray of light)
 violent
 hot
pungent,  acrid
 scorching
 fiery,  passionate,  hasty
(अस्),  m.,  N. of a prince
 (अम्),  n. heat
 a pungent
or hot flavour,  the heat of spices,  pungency
[cf. तीक्ष्ण
 cf. also Hib. time,  ‘heat,  warmth.’]
—तिग्म-कर,  अस्,  m. ‘hot-rayed, ’ the sun
 [cf.
तिग्म-दीधिति,  तिग्म-रश्मि,  तिग्मांशु।]
—तिग्-
म-केतु,  उस्,  m.,  N. of a son of Svar-vīthi and
Vatsara.
—तिग्म-ग,  अस्,  आ,  अम्,  going or flying
swiftly.
—तिग्म-जम्भ,  अस्,  आ,  अम्,  Ved. having
sharp teeth,  an epithet of Agni.
—तिग्म-ता,  f. or
तिग्म-त्व,  अम्,  n. sharpness,  pungency
 heat
passion,  petulance.
—तिग्म-तेजस्,  आस्,  आस्,  अस्,  Ved.
sharp-edged,  sharp-pointed
 penetrating,  pervading
of a violent character.
—तिग्म-दीधिति,  इस्,  m. the
sun
 [cf. तिग्म-कर।]
—तिग्म-भृष्टि,  इस्,  इस्,  इ, 
Ved. sharp-pointed,  a N. of Agni.
—तिग्म-यातना, 
f. acute pain,  agony,  torment.
—तिग्म-रश्मि,  इस्, 
m. the sun
 [cf. तिग्म-कर।]
—तिग्म-रुच्,  क्,  क्,  क्, 
shining brightly,  hot
 (क्),  m. the sun.
—तिग्म-
वत्,  आन्,  अती,  अत्,  Ved. containing the word तिग्म।
—तिग्म-शृङ्ग,  अस्,  आ,  अम्,  Ved. having sharp
horns.
—तिग्म-शोचिस्,  इस्,  इस्,  इस्,  Ved. having sharp
rays,  epithet of Agni.
—तिग्म-हेति,  इस्,  इस्,  इ,  Ved.
having sharp weapons (or flames)
 forming a sharp
weapon (as the horns of Agni).
—तिग्मांशु (°म-
अं°),  उस्,  उस्,  उ,  having sharp rays or warm beams
(उस्),  m. the sun
 fire
 an epithet of Śiva.
—तिग्मा-
त्मन् (°म-आत्°),  आ,  m.,  N. of a prince,  son of Urva.
—तिग्मानीक (°म-अन्°),  अस्,  आ,  अम्,  Ved. sharp-
pointed
 (Sāy.) sharp-mouthed.
—तिग्मायुध
(°म-आय्°),  अस्,  आ,  अम्,  Ved. having or casting or
forming sharp weapons.
—तिग्मेषु (°म-इषु), 
उस्,  उस्,  उ,  Ved. having sharp arrows.

Macdonell

English

 तिग्म tig-má,  a.
  id.
 hot
 passionate.

Benfey

English

 तिग्म तिग्म,  i. e. तिज् + म,  adj.
 ,  f.
  मा।
 1. Sharp,  MBh. 6,  3187.
 2. Hot,  Rām. 
4,  44,  26.
 3. Passionate,  MBh. 13,  1161.

Apte Hindi

Hindi

तिग्म
वि* - तिज् + मक् जस्य गः
"पैन,  नुकीला"

तिग्म
वि* - तिज् + मक् जस्य गः
प्रचंड

तिग्म
वि* - तिज् + मक् जस्य गः
"गरम,  दाहक"

तिग्म
वि* - तिज् + मक् जस्य गः
"तीखा,  चरपरा"

तिग्म
वि* - तिज् + मक् जस्य गः
"उत्तेजक,  जोशीला"

तिग्मम्
नपुं*
   - तिज् + मक् जस्य गः
गर्मी

तिग्मम्
नपुं*
   - तिज् + मक् जस्य गः
तीखापन

Shabdartha Kaustubha

Kannada

तिग्म
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸೂರ್ಯ
निष्पत्तिः - > तिज (निशाने० - "मक्" (उ० १-१४३) । अन्त्यस्य कुत्वं च।
व्युत्पत्तिः - > तेजयति
तिग्म
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಉಷ್ಣವಾದ /ಬಿಸಿಯಾದ
तिग्म
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ತೀಕ್ಷ್ಣ್ಣವಾದ /ನಿಶಿತವಾದ/ಹರಿತವಾದ /ಚೂಪಾದ
तिग्म
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ತೀಕ್ಷ್ಣ್ಣವಾದ /ಖಾರವಾದ
विस्तारः - > "तिग्मस्तीक्ष्णोष्णभास्कराः" - वैज० ।
तिग्म
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕ್ರೂರವಾದ /ಉಗ್ರವಾದ

L R Vaidya

English

 tigma {% (I) a. (f. ग्मा) %} 1. Sharp,  pointed (as a weapon)
violent
hot
pungent.

 tigma {% (II) n. %} 1. Heat
 2. pungency.

Bopp

Latin

 तिग्म (r. तिज् s. म) calidus,  fervidus,  urens,  acer. A. 7.
20. -- Subst. n. calor. (Hib. time «heat,  warmth».)

Lanman

English

 tigmá,  a. sharp. [√tij,  216. 5.]

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  शात,  तीक्ष्णाग्र,  उत्सक,  तीव्र,  शितधार,  निशित,  निशात,  प्रखर,  तिग्म,  शित
adjective
 
तीक्ष्णम् अग्रं यस्य सः।
 "सेवकेन शातेन अस्त्रेण आहत्य स्वस्वामिनः हत्या कृता।"

Synonyms:
  तीक्ष्ण,  तीव्र,  कुशाग्र,  अश्रि,  खर,  तिगित,  तिग्म,  तेजस्वत्,  निशित,  प्रविविक्त,  विकुण्ठ,  विशित,  शात,  शीर,  संशित
adjective
 
तेजोयुक्तम्।
 "अस्य कार्यार्थे तीक्ष्णा बुद्धिः अपेक्ष्यते।"

Synonyms:
  उष्म,  उष्ण,  तप्त,  चण्ड,  प्रचण्ड,  उचण्ड,  सन्तप्त,  उपतप्त,  तापिन्,  कोष्ण,  सोष्म,  नैदोष,  अशिशिर,  अशीत,  तिग्म,  तीव्र,  तीक्ष्ण,  खर,  ग्रीष्म
adjective
 
यस्मिन् औष्म्यम् अस्ति।
 "वसन्ताद् अनन्तरं वायुः उष्मं भवति।"

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
शीते तुषारः शिशिरः सुशीमः शीतलो जडः ।
हिमोऽथोष्णे तिग्मस्तीक्ष्णस्तीव्रश्चण्डः खरः पटुः ॥ १३८५ ॥
-wordlist-
 
शीत (पुं),  तुषार (पुं),  शिशिर (पुं),  सुशीम (पुं),  शीतल (पुं),  जड (पुं),  हिम (पुं),  शीत (त्रि),  तुषार (त्रि),  शिशिर (त्रि),  सुशीम (त्रि),  शीतल (त्रि),  जड (त्रि),  हिम (त्रि),  उष्ण (पुं),  तिग्म (पुं),  तीव्र (पुं),  तीक्ष्ण (पुं),  चण्ड (पुं),  खर (पुं),  पटु (पुं),  उष्ण (त्रि),  तिग्म (त्रि),  तीव्र (त्रि),  तीक्ष्ण (त्रि),  चण्ड (त्रि),  खर (त्रि),  पटु (त्रि)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

तिग्म
तिग्म,  तीक्ष्ण,  खर,  तीव्र,  चण्ड,  उष्ण,  पटु
तिग्मं तीक्ष्णं खरं तीव्रं चण्डमुष्णं पटु स्मृतम् ।
verse 1.1.1.39
page 0006

नाममाला

Sanskrit

तरणि,  तपन,  भानु,  ब्रध्न,  पूषन्,  अर्यमन्,  रवि,  तिग्म,  पतङ्ग,  द्युमणि,  मार्तण्ड,  अर्क,  ग्रहाधिप,  इन,  सूर्य,  तमोऽरि,  ध्वान्तारि,  तिमिरारि,  विरोचन
तरणिस्तपनो भानुर्ब्रध्नः पूषाऽर्यमा रविः ।
तिग्मः पतङ्गो द्युमणिर्मार्तण्डोऽर्को ग्रहाधिपः ॥ ४९ ॥
इनः सूर्यस्तमोध्वान्ततिमिरारिर्विरोचनः ।
verse 0.1.1.49
page 0026

उल्बण,  दारुण,  तिग्म,  घोर,  तीव्र,  उग्र,  उत्कट
उल्बणं दारुणं तिग्मं घोरं तीव्रोग्रमुत्कटम् ।
verse 0.1.1.184
page 0087

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 तिग्मं,  क्ली,
   (तेजयति उत्तेजयतीति । तिज +“युजिरुजितिजां कुश्च ।” उणां । १ । १४५ ।इति मक् कवर्गश्चान्तादेशः ।) तीक्ष्णम् । खरम् ।तद्वति,  त्रि । इत्यमरः । १ । ४ । ३५ ॥
 (यथा, महाभारते । १ । २० । ११ ।“तिग्मवीर्य्यविषा ह्येते दन्दशूका महाबलाः ॥
”वज्रम् । इति निघण्टुः । २ । २० ॥
 पुं,
   क्षत्त्रिय-विशेषः । यथा,  विष्णुपुराणे । ४ । २१ । ३ ।“ततो मृदुस्तस्मात् तिग्मस्तिग्मात् बृहद्रथः ॥
”मत्स्यपुराणमते तु अयं उर्व्वस्य सुतः । यथा, तत्रैव । ५० । ८४ ।“उर्व्वो भाव्यो सुतस्तस्य तिग्मात्मा तस्य चात्मजः ।तिग्मात् बृहद्रथो भाव्यो वसुदामा बृहद्रथात् ॥
”अयं तिमिरित्याख्ययापि प्रसिद्धः । इति राजा-वली ॥
 अस्य राज्यपालनकालादिकं तिमिशब्देद्रष्टव्यम् ॥
)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 तिग्म न०
  तिज--गक् जस्य गः । १ तीक्ष्णे स्पर्शे २ तद्वति त्रि०
  ।अमरः । ३ वज्रे निघन्ण्टुः । “तिम्मवीर् विषाह्येतेदन्दशूका महाबलाः” भा० आ० ३० अ० ।

Capeller

German

 तिग्म॑ dass.,  stechend,  heiß,  heftig.

Grassman

German

 tigmá,  a.,  scharf,  spitzig [von tij]
 daher 2〉 heiss,  von der Flamme
 3〉 heftig andringend,  vom Gange,  dem Wogendrange,  der Noth
 4〉 scharf,  d. h. concentrirt von Flüssigkeiten (Soma)
 5〉 scharf,  d. h. eifrig und tüchtig zum Werke (des Opfers u. s. w.).
-ám [m.] 1〉 vájram {534, 18}
 paraśúm {302, 8}
 pavím {1006, 2}. — 4〉 sómam {282, 3}
 aṃśúm {681, 2}.
-ám [n.] 1〉 kṣádma‿iva {130, 4}
 ā́yudham {649, 5}
 {705, 9}. — 3〉 éma {444, 4}
 kṣódas {645, 15}
 tyájas {667, 7}. — 5〉 mánas {887, 3}.
-éna 1〉 vṛṣabhéṇa (vájrena) {33, 13}
 téjasā bildlich in dem Sinne von Bed. 5〉 {456, 19}. — 2〉 śocíṣā {457, 28}
 {913, 23}
 ohne śocíṣā in gleichem Sinne {663, 26}.
-é [d. n.] 1〉 śṛ́ṅge {799, 7}.
-ā́s 1〉 hánavas {669, 13}. — 2〉 tvíṣas {663, 3}. — 5〉 dhṛṣájas (?) {373, 5}.
-ā́ni 1〉 ā́yudhā {773, 30}
 bhrā́śiāni {942, 5}.
-ā́ [p. n.] 1〉 ā́yudhā {934, 5}
 ánīkā {319, 7}.
-ā́ [f.] 1〉 aśánis {312, 17}
 didyút {440, 3}.
-ā́m 1〉 jihvā́m (agnés) {303, 10}.

Burnouf

French

 तिग्म तिग्म a. pénétrant,  piquant.
		 Chaud.
		 Acre,  amer, 
d'une saveur brûlante. -- S. n.
  chaleur pénétrante.
		 Saveur
brûlante.
तिग्मांशु m.
  (अंशु) le Soleil [aux rayons brûlants].

Stchoupak

French

 तिग्म-
 a. aigu,  pointu,  tranchant,  piquant 
 âcre, 
brûlant,  cuisant 
 violent,  vif,  intense,  ardent,  passionné,  fougueux.
°केतु- m.
  fils de Vatsara.
°ग- a. qui se meut impétueusement,  fougueux.
°गति- a. qui use de procédés violents,  cruels.
°गु- a. aux rayons ardents.
°तेजन- a. à la pointe aiguisée.
°तेजस्- (qqf.  °तेज-) a. id. 
 de nature violente,  fougueuse 
 m.
 
soleil.
°दीधिति- °द्युति- (= °गु-) m.
  soleil.
°धार- a. = °तेजन-।
°नेमि- a. à la jante tranchante.
°भास्- °रश्मि- m.
  = °दीधिति-।
°मन्यु- a. qui a la colère violente,  irascible,  ép. de Śiva.
°यातन- ag. qui fait cruellement souffrir,  inflige des tortures
cruelles.
°वीर्य- °वेग- a. violent,  impétueux.
तिग्मांशु- m.
  = {%°dīdhiti- 
 %} feu.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.