चित्रक (citraka)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 चित्रक m.
  (-कः)
	 1. The Chita or small hunting leopard.
	 2. A painter.
3. The castor oil plant.
	 4. A medical plant,  (Plumbago zeylanica.)
n.
  (-कं)
	 1. A mark made with Sandal,  &c. on the forehead.
 E.
  कन्
added to the preceding. चित्रमिव कायति कै-क
 चित्र-स्वार्थे क वा ।

Capeller Eng

English

 चित्रक m.
  tiger or panther,  a kind of snake,  N.
  of sev.
 
plants,  also of sev.
  men,  pl.
  of a people
 n.
  mark,  sign (adj.  —°
marked by),  picture.

Yates

English

 चित्रक (कं) 1.
n.
  A mark made with
sandal,  &c. on the forehead
 a
hunting leopard
 a painter.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

चित्रक 	-	 citraka 	-	 n.
  	-	 icon  [ computer ]
चित्रक 	-	 citraka 	-	 n.
  	-	 camera  [ computer ]
चित्रक 	-	 citraka 	-	 m.
  	-	  Ceylon Leadwort plant  [ Plumbago zeylanica - Bot. ]
चित्रक 	-	 citraka 	-	 m.
  	-	  8th unknown quantity
चित्रक 	-	 citraka 	-	 m.
  	-	  kind of snake
चित्रक 	-	 citraka 	-	 m.
  	-	  castor oil plant  [ Ricinus Communis - Bot. ]
चित्रक 	-	 citraka 	-	 m.
  	-	  painter
चित्रक 	-	 citraka 	-	 m.
  	-	  leopard
चित्रक 	-	 citraka 	-	 n.
  	-	  painting
चित्रक 	-	 citraka 	-	 n.
  	-	  particular manner of fighting
चित्रक 	-	 citraka 	-	 n.
  	-	  mark
चित्रक 	-	 citraka 	-	 n.
  	-	  sectarial mark on the forehead

 
   चित्रक  citraka  n.
    icon   [ computer ]  
   प्रतीक  pratIka n.
   icon      
            

 
   चित्रक  citraka m.
   leopard   
   द्वीपिन्  dvIpin m.
   leopard    
   क्षुद्रशार्दूल  kSudrazArdUla m.
   leopard   
   चित्रव्याघ्र  citravyAghra m.
   leopard    
   तीक्ष्णदंष्ट्रक  tIkSNadaMSTraka m.
   leopard   
   वेगवत्  vegavat m.
   leopard    
   शार्दूल  zArdUla m.
   leopard   
   व्याल  vyAla m.
   hunting leopard    
   जिह्वाप  jihvApa m.
   panther or leopard  [ 'drinking with the tongue' ]  
   उपव्याघ्र  upavyAghra m.
   small hunting leopard    
   श्वव्याघ्र  zvavyAghra m.
   tiger or hunting leopard      
            

Wilson

English

 चित्रक
m.
  (-कः)
1 The Cīta or small hunting leopard.
2 A painter.
3 The castor oil plant.
4 A medicinal plant,  (Plumbago zeylanica.)
n.
  (-कं)
1 A mark made with Sandal,  &c. on the forehead.
E.
  कन् added to the preceding.

Apte

English

चित्रक [citraka],  a.
 

Bright,  lovely,  agreeable.

Brave,  powerful.

कः A painter.

A tiger in general.

A small hunting leopard
 खरोष्ट्रमहिषाः सिंहा व्याघ्राः सृमरचित्रकाः Mb.
 *  7.3.19.

N.
  of a tree.

कम् A sectarial mark on the forehead. (तनुते) कस्तूरिकाचित्रक- मङ्कशङ्काम् Rām.  Ch.6.69.

A particular manner of fighting.

N.
  of a wood near the mountain Raivataka. 

Apte 1890

English

 चित्रक a. 1 Bright,  lovely,  agreeable. 
2 Brave,  powerful. 
कः 1 A painter. 
2 A tiger in general. 
3 A small hunting leopard. 
4 N. of a tree. 
कं 1 A sectarial mark on the forehead. 
2 A particular manner of fighting. 
3 N. of a wood near the mountain Raivataka. 

Monier Williams Cologne

English

 चित्रक m.
  a painter,  L.
 

 =
  °त्र-काय,  MBh.
   vii,  1320 (चिल्लक,  C),  Pañcat.
 

 a kind of snake,  Suśr.
  v,  4,  33

 (in alg.
 ) the 8th unknown quantity

 Plumbago zeylanica,  i,  38
 iv

 Ricinus communis,  L.
 

 N.
  of a son (of Vṛṣṇi or Pṛśni,  Hariv.
 
 of Dhṛta-rāṣṭra,  MBh.
   i,  2740)

 of a Nāga,  L.
 ,  Sch.

 (pl. ) of a people,  ii,  1804

 चित्रक n.
  a mark (only ifc.  ‘marked or characterised by’,  TBr.
   i,  1,  9,  5,  Sch.)

 a sectarial mark on the forehead,  L.
 

 a painting,  Hariv.
  7074

 a particular manner of fighting (cf.   °त्र-हस्त),  15979 (v.l. चक्रक)

 N.
  of a wood near the mountain Raivataka,  8952.

Monier Williams 1872

English

 चित्रक,  अस्,  m. a painter
 a tiger,  a panther,  the
Chīta or small hunting leopard
 a kind of snake
the plant Plumbago Zeylanica
 also Ricinus Com-
munis or the castor-oil plant
 N. of a son of Vṛṣṇi
or of Pṛśni
 N. of a son of Dhṛta-rāṣṭra
 also of
a Nāga
 (आस्),  m. pl.,  N. of a people
 (अम्),  n. a
sectarial mark on the forehead
 a particular manner
of fighting
 the fruit of the plant Plumbago Zeylanica
N. of a wood near the mountain Raivataka
 [cf.
चित्र-वन।]

Macdonell

English

 चित्रक citra-ka,  m.
  small hunting leopard 🞄(Cheeta)
 n.
  mark (—°,  a.
  characterised by)
 🞄picture,  painting
 -kara,  m.
  painter (a mixed 🞄caste)
 -karman,  n.
  painting
 picture
 adornment 🞄[Page94-3] 🞄(Pr.)
 -kūṭa,  m.
  hill of pleasure
 🞄(Bright-peak),  N. of a mountain (in Bundelkund,  🞄now Citrakote)
 N. of a town
 🞄-kṛt,  m.
  painter
 -kṛtya,  n.
  painting
 -ga,  🞄a. ,  -gata,  pp. (belonging to a picture),  painted
 🞄-gupta,  m.
  N. of a recorder of kuman actions 🞄in Yamaʼs realm
 -gṛha,  n.
  apartment 🞄adorned with picture
 -grāvan,  a.
  stony
 🞄-grīva,  m.
  Spotted-neck,  N. of a pigeon 🞄king
 -nyasta,  pp. put on canvas,  painted
 🞄-pakṣa,  m.
  (spotted-wing),  kind of pigeon
 🞄N. of a demon causing headache
 -paṭa,  m.
  🞄picture
 -paṭṭa,  m.
  id.: -gata,  pp. painted
 🞄-putrikā,  f.
  female portrait
 -phalaka,  picture-panel,  🞄painting
 (á) -bhānu,  a.
  shining 🞄brightly
 m.
  fire,  Agni
 -bhāṣya,  n.
  eloquence
 🞄-bhitti,  f.
  painted wall,  wall-painting
 🞄-mṛga,  m.
  spotted antelope.

Benfey

English

 चित्रक चित्र + क, 
 I. m.
  The Chee-
ta,  or small hunting leopard,  Pañc.
72,  11.
 II. n.
 
 1. A sectarial mark, 
made on the forehead,  Hariv. 7074.
 2.
A mode of fighting,  Hariv. 15979.
 3.
The name of a forest,  Hariv. 8952.

Apte Hindi

Hindi

चित्रकः
पुं*
  - चित्र -  कन्
चित्रकार

चित्रकः
पुं*
  - चित्र -  कन्
सामान्य शेर

चित्रकः
पुं*
  - चित्र -  कन्
छोटा शिकारी चीता

चित्रकः
पुं*
  - चित्र -  कन्
एक वृक्ष का नाम

चित्रकम्
नपुं*
   - -
मस्तक पर साम्प्रदायिक तिलक

Shabdartha Kaustubha

Kannada

चित्रक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವ್ಯಾಘ್ರ /ಹುಲಿ
निष्पत्तिः - > कै (शब्दे) - "कः" (३-२-४)
व्युत्पत्तिः - > चित्रेण कायति
चित्रक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚಿರತೆ /ಕಿರುಬ
चित्रक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚಿತ್ರಾಗಾರ /ಚಿತ್ರ ಬರೆಯುವವನು
चित्रक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹರಳು ಗಿಡ
चित्रक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬೇಟೆಗಾರ
चित्रक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚಿತ್ರಮೂಲದ ಗಿಡ
चित्रक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತಿಲಕ
विस्तारः - > "चित्रकं तिलके ना तु व्याघ्रे वह्नाख्यभेषजे । एरण्डे" - नानार्थर० ।

L R Vaidya

English

 citraka {% (I) m. %} 1. A painter
 2. a tiger in general
 3. a small hunting leopard.

 citraka {% (II) n. %} A sectarial mark on the forehead.

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

चित्रक
क्ली
चित्रक,  तिलक,  शापद
चित्रकं तिलकं प्रोक्तं चित्रकं शापदो मतः ।
चित्रमूलश्च जातिश्च चित्रकोऽप्यन्तको मतः ॥ ७९ ॥
verse 1.1.1.79
page 0006

चित्रक
पु
चित्रक,  चित्रमूल,  जाति,  अन्तक
चित्रकं तिलकं प्रोक्तं चित्रकं शापदो मतः ।
चित्रमूलश्च जातिश्च चित्रकोऽप्यन्तको मतः ॥ ७९ ॥
verse 1.1.1.79
page 0006

तिलक
क्ली
तिलक,  चित्रक,  क्लोमन्,  प्रधान
तिलको वृक्षभेदश्च तिलकं चित्रकं विदुः ।
तिलकं क्लोमसंज्ञं स्यात् प्रधानं तिलकं मतम् ॥ ८९ ॥
verse 1.1.1.89
page 0006

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 [citraka,  see cintaka.]

Indian Epigraphical Glossary

English

 Citraka (IA 8),  ‘a painter’
 epithet of the engraver of an
inscription.

Kridanta Forms

Sanskrit

चित्र (चि꣡त्र꣡ चित्रीकरणे कदाचिद्दर्शने - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् =  चित्रणम्
अनीयर् =  चित्रणीयः - चित्रणीया
ण्वुल् =  चित्रकः - चित्रिका
तुमुँन् =  चित्रयितुम् / चित्रितुम्
तव्य =  चित्रयितव्यः / चित्रितव्यः - चित्रयितव्या / चित्रितव्या
तृच् =  चित्रयिता / चित्रिता - चित्रयित्री / चित्रित्री
क्त्वा =  चित्रयित्वा / चित्रित्वा
ल्यप् =  प्रचित्र्य
क्तवतुँ =  चित्रितवान् - चित्रितवती
क्त =  चित्रितः - चित्रिता
शतृँ =  चित्रयन् / चित्रन् - चित्रयन्ती / चित्रन्ती
शानच् =  चित्रयमाणः / चित्रमाणः - चित्रयमाणा / चित्रमाणा

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 चित्रक Adj. bunt,  scheckig,  als Bez. der achten unbekannten Größe,  Colebr. Alg. 228. — n. ° = तिलक [pw *Sektenzeichen],  H 26,  38
 27,  12 [nach dem Ko. m.!]
 Śrīk. XIII,  9. — °eine best. Pflanze? E 848. 849 (A).

Sanskrit Tibetan

Tibetan

kru kru his
चित्रक

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
अरण्यजेऽस्मिन्गवलः सिंहः कण्ठीरवो हरिः ॥ १२८३ ॥
हर्यक्षः केसरीभारिः पञ्चास्यो नखरायुधः ।
महानादः पञ्चशिखः पारीन्द्रः पत्यरी मृगात् ॥ १२८४ ॥
श्वेतपिङ्गोऽप्यथ व्याघ्रो द्वीपी शार्दूलचित्रकौ ।
चित्रकायः पुण्डरीकस्तरक्षुस्तु मृगादनः ॥ १२८५ ॥
-wordlist-
 
गवल (पुं),  सिंह (पुं),  कण्ठीरव (पुं),  हरि (पुं),  हर्यक्ष (पुं),  केसरिन् (पुं),  इभारि (पुं),  पञ्चास्य (पुं),  नखरायुध (पुं),  महानाद (पुं),  पञ्चशिख (पुं),  पारीन्द्र (पुं),  पारिन्द्र (पुं),  मृगपति (पुं),  मृगारि (पुं),  श्वेतपिङ्ग (पुं),  व्याघ्र (पुं),  द्वीपिन् (पुं),  शार्दूल (पुं),  चित्रक (पुं),  चित्रकाय (पुं),  पुण्डरिक (पुं),  तरक्षु (पुं),  मृगादन (पुं)

अभिधानचिन्तामणीशिलोच्छः

Sanskrit

--source--
 
मकुटोऽपि च कोटीरे चित्रकं च विशेषके ॥ ५२ ॥
-wordlist-
 
मकुट (पुं),  चित्रक (क्ली)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

तिलक
तिलक,  तमालपत्त्र,  चित्रक,  विशेषक,  पुण्ड्र
तिलकं तमालपत्त्रं चित्रकमुक्तं विशेषकः पुण्ड्रम् ।
verse 2.1.1.541
page 0061

Mahabharata

English

Citraka^1,  son of Dhṛtarāshṭra. § 130 (Aṃśāvat.): I,  67,  2740.

Citraka^2,  pl. (ºāḥ),  a people. § 294 (Dyūtap.): II,  50,  1804 (are living in the palace of Yudhishṭhira as his bondsmen).

पुराणम्

English

चित्रक / CITRAKA (citra,  CITRABĀI  .A). A son of dhṛtarāṣṭra. bhīma killed him in the great war. (M.B. droṇa parva,  Chapter 137).

अमरकोशः

Sanskrit

Word:  चित्रकः
Root:  चित्रक
Gender:  पुं
Number:  all
Meaning(s): 
⇒ painter
⇒ leopard
⇒ kind of snake
⇒ 8th unknown quantity
⇒ castor oil plant [Ricinus Communis - Bot.]
⇒ Ceylon Leadwort plant [Plumbago zeylanica - Bot.]
Shloka(s): 
2|4|80|1 ► सितेऽर्जकोऽत्र पाठी तु चित्रको वह्निसंज्ञकः। (वनौषधिवर्गः)
Synonym(s): 
➠ 2|4|80|1 ⇢ पाठी (पाठिन्) (पुं) ⇒ Brahman, knowing, student, conversant with, one who has read or studied any subject, Ceylon Leadwort plant [Plumbago zeylanica - Bot.]
➠ 2|4|80|1 ⇢ चित्रकः (चित्रक) (पुं) ⇒ painter, leopard, kind of snake, 8th unknown quantity, castor oil plant [Ricinus Communis - Bot.], Ceylon Leadwort plant [Plumbago zeylanica - Bot.]
➠ 2|4|80|1 ⇢ वह्निसञ्ज्ञकः (वह्निसंज्ञक) (पुं)
Related word(s): 
जातिः ➡ ओषधिः
    

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 चित्रकं,  क्ली,
   (चित्र + स्वार्थे कन् । यद्वा चित्र-मिव कायति । कै + कः ।) तिलकम् । इतिमेदिनी । के,  ८८ ॥
 (वृक्षविशेषः । यथा, गारुडे १८७ अध्याये ।“त्रिफला चित्रकं चित्रं तथा कटुकरोहिणी ॥
”)

 चित्रकः,  पुं,
   (चित्रेण चित्र इव वा कायति । कै +कः ।) व्याघ्रः । इति हेमचन्द्रः । ४ । ३५१ ॥
व्याघ्रभेदः । चितावाध् इति भाषा । तत्-पर्य्यायः । चित्रकायः २ उपव्याध्रः ३ मृगा-न्तकः ४ शूरः ५ क्षुद्रशार्दूलः ६ चित्रव्याध्रः ७ ॥
वृक्षविशेषः । चिता इति भाषा ॥
 तत्पर्य्यायः ।अग्निः २ शार्दूलः ३ चित्रः ४ पाचीकटुः ५शिखी ६ कृशानुः ७ दहनः ८ व्यालः ९ज्योतिष्कः १० पालकः ११ अनलः १२ दारुणः १३वह्निः १४ पावकः १५ शम्बरः १६ पाची १७द्वीपी १८ चित्राङ्गः १९ शूरः २० । अस्यगुणाः । अग्निसमत्वम् । पाके कटुत्वम् । शोफ-कफार्त्तिवातोदरार्शोग्रहणीकृमिकण्डुनाशित्वञ्च ।इति राजनिर्घण्टः ॥
 पाकेऽग्नितुल्यत्वम् । कुष्ठ-नाशित्वम् । इति राजवल्लभः ॥
 (यथा,  शब्दार्थ-चिन्तामणिधृतवचनम् ।“चित्रकः कटुकः पाके वह्निकृत् पाचनो लघुः ।रूक्षोष्णो ग्रहणीकुष्ठशोथार्शःकृमिकासनुत् ॥
वातश्लेष्महरो ग्राही वातार्शःश्लेष्मपित्तहृत् ।विचित्रं चैत्रकं शाकं काशमर्द्दविमर्द्दितम् ॥
तप्ततैले सवाह्लीके पाचितं तक्रसम्भृतम् ॥
”ओषधिविशेषः । यथा,  सुश्रुते सूत्रस्थाने३६ अध्याये ।“पूतिकश्चित्रकः पाठा विडङ्गैलाहरेणवः ॥
”)एरण्डवृक्षः । इत्यमरः । २ । ४ । ५१ ॥
 (चित्र+ क्वुन् ।) चित्रकारः । इति हेमचन्द्रः ॥
(मुचुकुन्दः । यथा,  भावप्रकाशस्य पूर्व्वखण्डेप्रथमे भागे ।मुचुकुन्दः क्षत्रवृक्षश्चित्रकः प्रतिविष्णुकः ॥
”अस्य गुणः । शिरःपीडापित्तास्रविषनाशित्वञ्च ॥
)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 चित्रक न०
  चित्रमिव कायति कै--क चित्र--स्वार्थे क वा ।१ तिलके मेदि० चित्रेण कायति कै--क । २ व्याघ्रे ३ व्याघ्र-भेदे (चितावाघ) । पुंस्त्री हेमच० स्त्रियां जातित्वात्ङाष् । (चिराता) ख्यात ४ ओषधिभेदे पु०
  “चित्रकः कटुकःपाके वह्निकृत् पाचनो लघुः । रूक्षोष्णो ग्रहणीकुष्ठशो-थार्शःकृमिकासनुत् । वातश्लेष्महरो ग्राही वातार्शः-श्लेष्मपित्तहृत् । विचित्रं चैत्रकं शाकं कासमर्द्दवि-मर्द्दितम् । तप्ततैले सवाह्णीके पाचितं तक्रसम्भृतम्”भावप्र० तद्गुणादि । चित्र--क्वुन् । ५ चित्रकरे त्रि०
 ६ शूरे ७ भृगान्तके शब्दार्थाच० ८ एरण्डवृक्षे पु०
  अमरः ।

Capeller

German

 चित्रक n.
  Zeichen (adj. —° kenntlich an)
Bild,  Gemälde.

Stchoupak

French

 चित्रक-
 m.
  tigre,  panthère 
 n.
  de divers personnages.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.