चापल (cApala)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 चापल n.
  (-लं)
	 1. Unsteadiness,  (literally or metaphorically.)
	 2. Transi-
toriness.
 E.
  चपल trembling,  अण् affix
 also with यञ् affix चापल्य
n.
  (-ल्यं.)

Capeller Eng

English

 चापल n.
  agility,  haste,  inconstancy,  wantonness. 

Yates

English

 चापल (लं) 1.
n.
  Unsteadiness.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Wilson

English

 चापल
n.
  (-लं)
1 Unsteadiness,  (literally or metaphorically.)
2 Transitoriness.
E.
  चपल trembling,  अण् affix
 also with यञ् affix चापल्य.
n.
 
(-ल्यं.)

Apte

English

चापलम् [cāpalam] ल्यम् [lyam],  ल्यम् [चपलस्य भावः कर्म वा अण् पक्षे ष्यञ्]

Quick motion,  swiftness.

Fickleness,  unsteadiness,  transitoriness
 Ki.*
  2.41.

Inconsiderate or rash conduct,  rashness,  rash act
 यत्तु केवलचापल्याद्बलदर्पोत्थितः स्वयम् Mb.
 *  3.36.8
 धिक् चापलम् U.*
  4
 तद्गुणैः कर्णमागत्य चापलाय प्रचोदितः R.*
  1.9
 स्वचित्तवृत्तिरिव चापलेभ्यो निवारणीया K.*
  11
 Ku.*
  3.41.

Restiveness (as of a horse)
 पुनः पुनः सूतनिषिद्धचापलम् R.*
  3.42.

Boldness
 Ku.*
  5.4.

Agitation,  tremour.

Apte 1890

English

 चापलं,  
ल्यं [चपलस्य भावः कर्म वा अण् पक्षे ष्यञ्] 1 Quick motion,  swiftness. 
2 Fickleness,  unsteadiness,  transitoriness
 Ki. 2. 41. 
3 Inconsiderate or rash conduct,  rashness,  rash act
 धिक् चापलं U. 4
 तद्गुणैः कर्णमागत्य चापलाय प्रचोदितः R. 1. 9
 स्वचित्तवृत्तिरिव चापलेभ्यो निवारणीया K. 101
 Ku. 3. 41. 
4 Restiveness (as of a horse)
 पुनः पुनः सूतनिषिद्धचापलं R. 3. 42. 
5 Boldness
 Ku. 5. 40. 
6 Agitation,  tremour. 

Monier Williams Cologne

English

 चापल n.
  (fr.  चप्° g. युवादि) mobility,  swiftness,  Ragh.
  iii,  42
 BhP.
   vii,  12,  20

 agitation,  unsteadiness,  fickleness,  inconsiderateness,  insolence,  Gaut.
  ix,  50
 Pāṇ.
  viii,  1,  12,  Vārtt.
  5,  MBh.
   &c.
  

Monier Williams 1872

English

 चापल चापल,  अम्,  n. (fr. चपल),  fickle-
ness,  unsteadiness,  mobility,  quick movement,  swift-
ness,  transitoriness
 agitation,  tremour
 inconsiderate
conduct,  impertinence,  inconsiderateness.
—चापला-
श्रय (°ल-आश्°),  अम्,  n. (?) unsteadiness.

Macdonell

English

 चापल cāpal-a,  n.
  speed
 unsteadiness,  inconstancy,  🞄frivolity,  rashness,  indiscretion 🞄(with regard to,  —°)
 -ya,  n.
  id..

Benfey

English

 चापल चापल,  i. e. चपल + अ,  n.
 
 1. Quickness,  Bhāg. P. 8,  12,  20.
 2.
Unsteadiness,  Rājat. 5,  377.

Apte Hindi

Hindi

चापलम्
नपुं*
   - चपल - अण्
"द्रुतगति,   स्फूर्ति"

चापलम्
नपुं*
   - चपल - अण्
"चञ्चलता,  अस्थिरता,  संक्रमणशीलता"

चापलम्
नपुं*
   - चपल - अण्
"विचारशून्य या आवेशपूर्ण आचरण,  उतावलापन,  उद्दण्ड कृत्य"

चापलम्
नपुं*
   - चपल - अण्
अड़ियलपन

Shabdartha Kaustubha

Kannada

चापल
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚಪಲಕಾರ್ಯ /ಪ್ರಯೋಜನ ಕಂಡುಬರದಿದ್ದರೂ ಯೋಚನೆ ಮಾಡದೆ ಆಸೆಯಿಂದ ಮಾಡುವ ಕಾರ್ಯ /ದುಡುಕಿ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸ
निष्पत्तिः - > "अण्" (५-१-१३०)
व्युत्पत्तिः - > चपलस्य कर्म
प्रयोगाः - > "अलं नलं रोद्धुमसी किलाभवन् गुणा विवेकप्रमुखा न चापलम्"
उल्लेखाः - > नैष० १-५४
चापल
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವೇಗ /ಶೀಘ್ರತೆ
प्रयोगाः - > "पुनः पुनः सूतनिषिद्धचापलं हरन्तमश्वं रथरश्मिसंयतम्"
उल्लेखाः - > रघु० ३-४२
चापल
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚಾಂಚಲ್ಯ /ಚಲನೆ

L R Vaidya

English

 cApala {% n. %} 1. Quick motion,  fickleness,  unsteadiness
 2. rashness,  a rash act,  पुनः पुनः सूतानिषिद्धचापलम् R.iii.42,  चापलाय प्रचोदितः i.9.

Bopp

Latin

 चापल n. (a चपल s. अ)
1) mobilitas,  instabilitas.
2) fe-
stinatio. RAGH. 3. 16. (Cf. hib. tap «quick,  swift».)

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
शङ्कानिष्ठोत्प्रेक्षणं स्याच्चापलं त्वनवस्थितिः ।
-wordlist-
 
शङ्का (स्त्री),  चापल (क्ली),  अनवस्थिति (स्त्री)

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 चापलं,  क्ली,
   (चपलस्य भावः कर्म्म वा युवादित्वा-दण् ।) अनवस्थितिः । इति हेमचन्द्रः । २ ।२२९ ॥
 तस्य लक्षणं यथा,  साहित्यदर्पणे ।“मात्सर्य्यद्वेषरागादेश्चापलन्त्वनवस्थितिः ॥
”(यथा,  रघुः । १ । ९ ।“तद्गुणैः कर्णमागत्य चापलाय प्रचोदितः ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 चापल न०
  चपलस्य भावः कर्म्म वा अण् । अविमृष्य-कारितारूपे प्रयोजनं विनाऽपि पाण्यादेश्चालनरूपे वा१ चपलकर्म्मणि चपलशब्दे उदा “मात्सर्य्यद्वेष-रागादेश्चापलं त्वनवस्थितिः” सा० द० २ उक्तलक्षणे नव-स्थाने च । ष्यञ् । चापल्यमप्यत्र ।

Capeller

German

 चापल u. चापल्य n.
  Beweglichkeit,  Eile, 
Flatterhaftigkeit,  Leichtsinn. 

Burnouf

French

 चापल चापल n.
  (चपल) mobilité,  instabilité.
Au fig. inconstance,  caprice
		 hâte,  empressement.

Stchoupak

French

 चापल-
 -य- nt. agilité,  vivacité,  agitation,  imprudence, 
frivolité,  étourderie,  insolence.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.