| YouTube Channel

चल् (cal)

 
Capeller Eng
English
चल् चलति (चल°ते)
pp.
चलित (q.v. ) get into
motion, stir, budge
tremble, quiver, totter
set out, start, depart,
pass away
walk, march
spread, be diffused
be troubled or
disappointed
swerve, deviate, fall off from (abl. ).
C.
चलयति or
चालयति set in motion, shake, push, disturb, agitate
expel or turn
off from (abl. ). आ,
C.
आचालयति set in motion, stir. उद् get
off from, leave (abl. )
also = प्रोद् set out, depart. समुद् start up
or set out together. परि
C.
move, stir, turn round. प्र get in
motion, shake, tremble
come forth, rise, start up
swerve or deviate
from (abl. )
proceed, advance, depart
be perplexed or troubled.
C.
set
in motion, shake, stir. वि move to and fro, waver, totter, set out,
start, fall off or down, depart, swerve or deviate from (abl. )
be
perplexed or disappointed.
C.
विचालयति set in motion, excite, turn
from (abl. ), shake, destroy. प्रवि get in motion, shake, tremble,
swerve, deviate, leave from (abl. ). सम् move, shake, tremble, proceed,
advance, start or set off from (abl. ).
C.
संचालयति set in motion,
cause to tremble, remove, push away from (abl. ).
Yates
English
चल् चलति 1.
a. To tremble
(श)
चलति to sport
(क) चालयति to
cherish
to cause to move.
Apte
English
चल् [cal], I. 1
P.
(चलति, rarely चलते, चचाल, अचालीत्, चलितुम्, चलित)
To shake, tremble, move, throb, palpitate, stir
छिन्नाश्चेलुः क्षणं भुजाः
Bk.*
14.4
सपक्षोद्रि- रिवाचालीत् 15.24
6.84.
(a) To go, move on, walk, stir or move (from one's place)
पदात्पदमपि चलितुं शक्नोति
Pt.*
4
चलत्येकेन पादेन तिष्ठत्येकेन बुद्धिमान् Chāṇ.32
चचाल बाला स्तनभिन्नवल्कला
Ku.*
5.84
Mk.*
1.56. (b) To proceed (on one's way), depart, set out, start off
चेलुश्चीरपरिग्रहाः
Ku.*
6.92 v. l.
To be affected, to be disturbed, confused or disordered (as mind), be agitated or perturbed
मुनेरपि यतस्तस्य दर्शनाच्चलते मनः
Pt.*
1.4
लोभेन बुद्धिश्चलति
H.*
1.14.
To deviate or swerve (with
abl.
)
चलति नयान्न जिगीषतां हि चेतः
Ki.*
1.29
to fall off, leave
Ms.*
7.15
Y.*
1.361.
Caus.
(च- चा-लयति, चलित, चालित)
To cause to move, shake, stir
R.*
8.53.
To drive away, dismiss, remove or expel from
चाणक्ये चलिताधिकारविमुखे
Mu.*
4.15.
To lead away from.
To cherish, foster (चालयति only).
To disturb, agitate
सुजनं जनाश्चलयितुं ईशते
Śi.*
15.4. -II. 6
P.
(चलति, चलित) To sport, play, frolic about.
Apte 1890
English
चल् {vI.v} {c1c} P. (चलति, rarely चलते, चचाल, अचालीत्, चलितुं, चलित) 1 To shake, tremble, move, throb, palpitate, stir
छिन्नाश्चेलुः क्षणं भुजाः Bk. 14. 40
सपक्षोद्रिरिवाचालीत् 15. 24
6. 84.
2 (a) To go, move on, walk, stir or move (from one's place)
पदात्पदमपि चलितुं शक्नोति Pt. 4
लत्येकेन पादेनतिष्ठत्येकेन बुद्धिमान् Chāṇ. 32
चचाल बाला स्तनभिन्नवल्कला Ku. 5. 84
Mk. 1. 56. (b) To proceed (on one's way), depart, set out, start off
चेलुश्चीरपरिग्रहाः Ku. 6. 92 vl.
3 To be affected, to be disturbed, confused or disordered (as mind), be agitated or perturbed
मुनेरपि यतस्तस्य दर्शनाच्चलते मनः Pt. 1. 400
लोभेन बुद्धिश्चलति H. 1. 140.
4 To deviate or swerve (with abl.)
चलति नयान्न जिगीषतां हि चेतः Ki. 10. 29
to fall off, leave
Ms. 7. 15
Y. 1. 361.
Caus. (च-चा-लयति, चलित, चालित) 1 To cause to move, shake, stir
R. 8. 53.
2 To drive away, dismiss, remove or expel from
चाणक्ये चलिताधिकारविमुखे Mu. 4. 15.
3 To lead away from.
4 To cherish, foster (चालयति only).
5 To disturb, agitate
सुजनं जनाश्चलयितुं ईशते Śi. 15. 40. {vII.v} {c6c} P. (चलति, चलित) To sport, play, frolic about.
Monier Williams Cologne
English
चल् (cf. चर् and also चट्)
cl.
1. °लति (metrically also Ā. °ते
perf. चचाल
pl.
चेलुर्
fut. चलिष्यति
aor.
अचालीत्),
to be moved, stir, tremble, shake, quiver, be agitated, palpitate,
MBh.
&c.
to move on or forward, proceed, go away, start off, depart,
MBh.
(आसनेभ्यो ऽचलन्, ‘they rose from their seat’, v, 3114)
&c.
to set (said of the day),
Kathās.
lxxii, 406
to be moved from one's usual course, be disturbed, become confused or disordered, go astray,
MBh.
&c.
to turn away from, swerve, deviate from (abl. , e.g. धर्मात्, to swerve from virtue,
Mn.
vii, 15
MBh.
ii, 2629), fall off (with
abl.
),
MBh.
&c.
to sport about, frolic, play (Dhātup. xxviii, 64),
Kuval.
320 :
Caus.
चलयति (Pāṇ. i, 3, 87), to cause to move, move, shake, jog, push, agitate, disturb,
Ragh.
viii, 52
Ṛtus.
BhP.
Bhaṭṭ.
to cause to deviate, turn off from (abl. ), Mṛcch. ix, 21 :
Caus.
चालय्° (Pass. चाल्यते) to cause to move, shake, jog, push, agitate,
MBh.
&c.
to drive, drive away, remove or expel from (abl. ),
MBh.
i, 5743
xiii, 3336
Hariv.
2697
to disturb, make confused or disordered,
MBh.
xii
Vedāntas.
BhP.
iii, 1, 42
to cause to deviate from (abl. ),
MBh.
iii, 1504
R.
iii
to cherish, foster,
Dhātup.
xxxii, 68 (v.l. for बल्) :
Intens.
चञ्चल्यते (cf. चञ्चल) or चाच्° (cf. अ॑-विचाचल ff. ),
Vop.
xx, 8
f.
चल् [cf. κέλω, κέλλω, ὀκέλλω, κέλης
Lat.
celer, pro-cello, ex-.]
Monier Williams 1872
English
चल् चल् [cf. चट् and चर्], cl. 1. P.
(sometimes A.) चलति, -ते, चचाल, च-
लिष्यति, अचालीत्, चलितुम्, to move one's self, be
moved
to stir, tremble, shake, quiver, throb, palpi-
tate, be agitated
totter
to move on or forward,
proceed, go away
to start off, set out, depart
to
walk, march
to be moved from one's usual course,
to be disturbed, become confused or disordered
to
go astray
to turn away from the right course, swerve,
deviate from (with abl., e. g. चलति धर्मात्, he
swerves from virtue)
fall off, leave off (with abl.)
to sport about, frolic, play, wanton: Caus. P. चल-
यति or चालयति, -ते, -यितुम्, to cause to move, to
move, shake, jog, nudge, push, agitate, disturb
to turn
off from, to cause to deviate, lead away from
cause to
fall
drive away, remove or expel from
to cherish,
foster, (wrong form for बल्): Pass. of Caus. चाल्यते,
to be moved: Desid. चिचलिषति: Intens. चञल्यते
or चाचल्यते, चाचल्ति
[cf. Gr. κέλω, κέλλω, ὀ-
κέλλω, κέλης
Lat. celer, pro-cello, ex-cello, prœ-
cello
calco, calc-s, calcar
Hib. caill, ‘a path
Germ. falle
Gr. πάλλω, πέλω
Lat. pello.]
Macdonell
English
चल् CAL, Ⅰ. P. (Ā.) cala, move, sway, 🞄shake, tremble, quiver
move on, advance
🞄go away, depart
be spread abroad 🞄(news)
walk about
become agitated, disturbed, 🞄confused, or impaired
waver
swerve 🞄from (ab.): pp. calita
cs. calaya, set in motion, 🞄stir, shake, cause to tremble
trouble, agitate
🞄divert from, (ab.)
cālaya, drive away
shake
🞄invalidate (a proposition)
nudge
trouble, 🞄agitate. ud, depart
set out
rise from a 🞄seal (ab.). pra‿ud, set out. sam-ud, start 🞄up together
set out together. pra, become 🞄agitated, tremble, quake
stir, advance
rise 🞄(wind)
spring up (from a seat)
set out, 🞄depart, diverge from (ab.)
cs. -calaya, move
🞄-cālaya, stir up. vi, waver
move
stir, advance
🞄fall off or down
be agitated, disturbed, 🞄or impaired
swerve from (ab.)
cs. -calaya, 🞄agitate
transgress (low)
call in question
🞄rescind. pra-vi, swerve from, (ab.). sam, 🞄tremble, quake
depart
cs. -cālaya, set in 🞄motion
drive away.
Benfey
English
1. चल् चल् (akin to चर्), i. 1,
Par. (sometimes also Ātm. ),
1. To
tremble, MBh. 2, 1589.
2. To move,
Hariv. 5591
to go, Bhāg. P. 3, 30, 23.
3. To go away, MBh. 1, 6546.
4. To
become troubled, Pañc. i. d. 448.
5.
To swerve (with the abl.), Man. 7, 15
(स्वधर्मान् चलन्ति, They do not
swerve from their duty). चलित,
1.
Shaking, Rām. 3, 57, 23
trembling,
MBh. 3, 10065.
2. Gone away, Arj. 4,
39.
3. Troubled, Rām. 5, 30, 13.
4.
Damaged, Pañc. iv. d. 30. -- Ptcple. of
the fut. pass. चलितव्य, Rām. 3, 49,
14, चलितव्यं ते, You must not
leave this place. -- Caus.
I. चलय,
1.
To put in motion, Bhāg. P. 3, 15, 37
to stir, Śāk. d. 158.
2. To trouble, to
excite, Ṛt. 3, 10.
3. To turn off,
Mṛcch. 147, 9.
II. चालय,
1. To
shake, Rām. 3, 7, 10
to move, MBh. 3,
11185.
2. To cause to waver, Rām.
6, 73, 20.
3. To drive onwards, MBh.
1, 5743.
4. To drive away, Hariv.
2697.
5. To put to flight, MBh. 7, 222.
6. To trouble, Vedāntas. in Chr. 218, 7.
Anomalous ptcple. of the pres. Ātm.
चालयान, MBh. 3, 11095. Ptcple. of
the fut. pass. Not to be turned off,
Bhāg. P. 2, 17, 17.
--
Comp.
अ-,
adj.
, im-
moveable, MBh. 13, 2161. -- With the
prep. आ, Caus. चालय,
1. To
cause to tremble, Hariv. 3036.
2. To
push away, MBh. 12, 5814. -- With उद्
उद्,
1. To depart, Śāk. d. 28.
2. To
rise, Bhāg. P. 6, 7, 8.
3. To unbind,
Hariv. 2886.
4. To set out, Daśak. in
Chr., 184, 6. -- With समुद् सम्-उद्, To
set out together, Daśak. in Chr. 188, 15.
-- With परि परि, To move, Sāh. D.
67, 12. Caus. चालय, To turn round,
MBh. 12, 6870. -- With प्र प्र,
1. To
tremble, Rām. 3, 29, 13.
2. To advance,
Bhāg. P. 7, 2, 23.
3. To move, Pañc.
87, 17.
4. To set out, Pañc. 104, 14.
5. To become troubled, MBh. 12, 2736.
6. To swerve, MBh. 3, 11249. Caus.
चलय, To move, Amar. 58. चालय,
1. To cause to tremble, Rām. 5, 38, 34.
2. To stir up, Pañc. 262. 20. -- With
वि वि,
1. To waver, Rām. 3, 57, 23.
2. To depart, Hariv. 4113.
3. To
move, MBh. 3, 2614.
4. To fall down,
Gīt. 5, 10.
5. To become troubled,
Hariv. 9948.
6. To swerve, Man. 7,
28. Caus. चालय,
1. To cause to
tremble, Rām. 1, 16, 23.
2. To make
unsteady, Man. 7, 13
to rescind, 8, 167.
3. To trouble, Rām. 5, 32, 37.
4. To
turn off, Bhāg. P. 9, 8, 15. -- With प्रवि
प्र-वि,
1. To tremble, MBh. 1, 1184.
2. To become unsteady, Hariv. 1, 11126.
3. To deviate, Bhartṛ. 2, 81. Caus.
चालय, To cause to tremble, Hariv.
6226. -- With सम् सम्,
1. To tremble,
Rām. 6, 75, 34.
2. To move, Rām. 2,
90, 4 (आसनात्, To start up from one's
seat). Caus. चालय,
1. To cause to
tremble, Hariv. 13211.
2. To put in
motion, Śāk. d. 69.
3. To drive away,
MBh. 10, 627.
2. चल् चल्, i. 6, Par. To
sport.
3. चल् चल्, i. 10, Par. To
foster, v. r.
Hindi
Hindi
चलना
Apte Hindi
Hindi
चल्
"भ्वा* पर* , " - -
"हिलाना, काँपना, धड़कना, थरथराना, स्पन्दित होना"
चल्
"भ्वा* पर* , " - -
"जाना, चलते रहना, सैर करना, स्पन्दित होना, हिलना-जुलना"
चल्
"भ्वा* पर* , " - -
"आगे बढ़ना, विदा होना, कूच करना, चल देना"
चल्
"भ्वा* पर* , " - -
"ग्रस्त होना, सबाध होना, घबड़ाया हुआ या अव्यवस्थितचित्त होना, क्षुब्ध होना, व्याकुल होना"
चल्
"भ्वा* पर* , " - -
विचलित होना या भटकना
चल्
"भ्वा* पर* , " - -
"अलग होना, छोड़ देना"
चल्
भ्वा* पर* - -
"हिलाना-जुलाना डुलाना, हरकत देना"
चल्
भ्वा* पर* - -
"दूर करना हटाना, निकाल देना"
चल्
भ्वा* पर* - -
दूर ले जाना
चल्
भ्वा* पर* - -
आनन्द लेना पालना-पोसना
L R Vaidya
English
cal {% (I) vi. 1P (pp. चलित
caus. चलयति-ते, चालयति-ते) %} 1. To stir, to shake, to palpitate, वाताहतिचलच्छाखा नर्तका इव शाखिनः Bt.vi.84, छिन्नाश्चेलुः क्षणं भुजाः xiv.40, xv.24
2. to go, to walk, to move on, to proceed, to depart, चलत्येकेन पादेन तिष्ठत्येकेन बुद्धिमान् Chāṇakya., प्रविशः गृहमिति प्रतोद्यमाना चलति भाग्यकृतां दशां विलोक्य Mrich.i., K.S.vi.93
3. to be disturbed, to be disordered, to be confused, मुनेरपि यतस्तस्य दर्शनाच्चलते मनः Panch.i.
4. to swerve, स्वधर्मान्न चलंति M.vii.15.With उद्-, 1. to go away from, to fly from, (काननं) सा चकारांगरागेण पुष्पोच्चलितषट्पदम् R.xii.27
2. to rise and walk, to set out, (with the dative of the place which is to be reached, नगरायोदचलम् D.K.), स्थितः स्थितामुच्चलितः प्रयाताम् R.ii.6, उच्चचाल बलभित्सखो वशी xi.51.With प्र-, 1. to shake, to tremble, to move
2. to go, to walk, to move on, to set out
3. to be disturbed or agitated
4. to swerve.With वि-, 1. to be rough, to be agitated, व्यचालीदंभसां पतिः Bt.xv.70
2. to move, to shake, पतति पतत्रे विचलति पत्रे Git.G.v.
3. to go, to proceed
4. to swerve.
cal {% (II) vi. 6P (pp. चलित) %} To sport, to frolic.
cal {% (III) vt. 10U (pres. चालयति-ते) %} To foster.
Bopp
Latin
1. चल् 1. P.
1) se movere, vacillare. N. 5. 9.: दृष्टिर् म-
हात्मनाञ् चचाल.
2) ire, abire, decedere, rece-
dere. HIT. 26. 9.: चलत्य् एकेन पादेन तिष्ठत्य् एकेन
बुद्धिमान्
BH. 6. 21. 37.: चलति तत्त्वतः
MAN. 7. 15.:
स्वधर्मान् चलन्ति
HIT. 9. 8.: व्याकुलश् चलितः
Lass. 42. 19.: स्वागारम् विहाय यावच् चलति
ATM.
30. 15.: धावते चलते तथा. - Caus. चालयामि com-
movere. R. III. 76. 47.: ह्य् अहन् ते तु वचनैः…
त्वया चालयितुं शक्यो वातैर् इव महीधरः. (Cf.
केल्, क्वेल्, खल्, चर्, unde चल्, mutato र् in ल् or-
tum esse censeo. E. cognatis linguis huc, sive, quod ad
idem redit, ad चर् traxerim gr. ϰέλω, ϰέλλω, ὀ-ϰέλλω,
quae sensu ad formam caus. pertinent
ϰέλης
lat. celer,
pro-cello, ex-cello, prae-cello
calco, calc-s, fortasse
sunt formae reduplicativae, sicut चञ्च्, q. v.
etiam
calcar, quod ad eundum stimulat, huc sive ad चर् perti-
net, ita ut reduplicatione ortum sit e calcal vel carcar
lith. kieláuju proficiscor jam sub r. चर् laudavimus
re-
spiciatur etiam kielos surgo, v. चल् praef. उत् et gr.
comp. 476., kielu levo, expergefacio
hib. caill «a path».
Mutatâ gutturali in labialem, sicut in goth. fara = चरा-
मि, huc trahi posset nostrum falle, germ. vet. vallu,
praet. vi(v)al = चचाल
v. चल् praef. प्र
nec non
πάλλω, πέλω, lat. pello
cf. Pott s. r. कॄ p. 227.
de va-
cillo v. चल् praef. वि.)
c. उत् surgere. RAGH. 2. 6.: स्थितः स्थिताम् उच्चलितः
प्रयातान् निषेदुषीम् आसनबन्धधीरः…छाये ऽव
ताम् भूपतिर् अन्वगच्छत्
12. 27.: काननं सा च-
कारा ऽङ्गरागेण पुष्पोच्चलितषट्पदम्.
c. प्र
1) ire, progredi, proficisci, abire. HIT. 46. 14.: का-
श्मीरम् प्रचलितः
60. 70.: पशून् हन्तुम् प्रचलितः.
2) cadere. RAM. I. 18. 23.: व्यथितमनाः प्रचचालचा
"सनात्.
c. वि
1) dimovere. N. 14. 7.: शक्तो ऽस्मि पदाद् वि-
चलितुम् पदम्
A. 9. 6.
2) se movere, vacillare. वि-
चलन् प्रथमोत्पाते हयानाम्. - Caus. RAM. I. 16. 27.:
विचालयेयुः शैलेन्द्रान्
MAN. 7. 14.: तन् धर्मन्
विचालयेत्. - Caus. Pass. BR. 2. 13.: विचाल्यमाना
वै प्रार्थ्यमाना दुरात्मभिः
BH. 6. 22.: दुःखेन विचा-
ल्यते. (Lat. vacillo huc melius quadrat quam ad कक्
ire, q. v.
esset igitur va-cillo vocalibus transpositis or-
tum e vicallo
syllaba va etiam ad praep. अव referri
(अवचल्) vel e syllabâ redupl. explicari posset, ita ut
vacillo pro vacallo mutilatum sit e quacallo.)
c. वि praef. प्र dimovere. BHAR. 2. 81.: न्याय्यात् पथः
प्रविचलन्ति पदन् धीराः.
c. सम्
1) ire, Caus. movere. SAK. 57. 7.: सञ्चालयामि
नलिनीदलतालवृन्तम्.
2) surgere. R. I. 66. 47.: स-
ञ्चचाला "सनात् तूर्णम्.
2. चल् 6. P. (विलसने K. विलासे V.) ludere, jocari, nu-
gari, to dally, praesertim de mulieribus cum marito lu-
dentibus et jocantibus. K.: चलति भर्त्रा नारी. (Cf. चुल्ल्,
किल्, केलि, hib. cal «a joke», cail «desire, longing,
appetite».)
3. चल् 10. P. (भृत्याम् K. भृतौ V.) sustentare, nutrire.
(Hib. cail «protection, keeping».)
Edgerton Buddhist Hybrid
English
cal-, in various derivatives substituted for regular car-, esp. in Laṅk
see anucālin, antaścālin, vicālana.
Lanman
English
√cal (cálati
cacā́la, celús
caliṣyáti
calitá
cálitum). move
start off.
[younger form of √car, q. v.: cf. κέλ-ευθος,
Lat. cal-lis, ‘path.’]
Kridanta Forms
Sanskrit
चल् (च꣡लँ꣡ कम्पने - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = चलनम्
अनीयर् = चलनीयः - चलनीया
ण्वुल् = चालकः - चालिका
तुमुँन् = चलितुम्
तव्य = चलितव्यः - चलितव्या
तृच् = चलिता - चलित्री
क्त्वा = चलित्वा
ल्यप् = प्रचल्य
क्तवतुँ = चलितवान् - चलितवती
क्त = चलितः - चलिता
शतृँ = चलन् - चलन्ती
चल् (च꣡लँ꣡ विलसने - तुदादिः - सेट्)
ल्युट् = चलनम्
अनीयर् = चलनीयः - चलनीया
ण्वुल् = चालकः - चालिका
तुमुँन् = चलितुम्
तव्य = चलितव्यः - चलितव्या
तृच् = चलिता - चलित्री
क्त्वा = चलित्वा
ल्यप् = प्रचल्य
क्तवतुँ = चलितवान् - चलितवती
क्त = चलितः - चलिता
शतृँ = चलन् - चलन्ती / चलती
चल् (च꣡लँ꣡ भृतौ - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = चालनम् / चलनम्
अनीयर् = चालनीयः / चलनीयः - चालनीया / चलनीया
ण्वुल् = चालकः / चलकः - चालिका / चलिका
तुमुँन् = चालयितुम् / चलयितुम्
तव्य = चालयितव्यः / चलयितव्यः - चालयितव्या / चलयितव्या
तृच् = चालयिता / चलयिता - चालयित्री / चलयित्री
क्त्वा = चालयित्वा / चलयित्वा
ल्यप् = प्रचाल्य / प्रचलय्य
क्तवतुँ = चालितवान् / चलितवान् - चालितवती / चलितवती
क्त = चालितः / चलितः - चालिता / चलिता
शतृँ = चालयन् / चलयन् - चालयन्ती / चलयन्ती
शानच् = चालयमानः / चलयमानः - चालयमाना / चलयमाना
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
चल्
मूलधातुः:
चल
धात्वर्थः:
कम्पने
गणः:
भ्वादिः
कर्मकत्वं:
अकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
परस्मैपदी
रूपम्:
चलति
अनुबन्धादिविशेषः:
घटादिः
धातुः:
चल्
मूलधातुः:
चल
धात्वर्थः:
विलसने
गणः:
तुदादिः
कर्मकत्वं:
सकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
परस्मैपदी
रूपम्:
चलति
धातुः:
चल्
मूलधातुः:
चल
धात्वर्थः:
भृतौ
गणः:
चुरादिः
कर्मकत्वं:
सकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
उभयपदी
रूपम्:
चालयति-ते
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
चल्, सृ
verb
सञ्चालनानुकूलव्यापारः।
"जलतरङ्गाः तं चालयन्ति।"
Synonyms:
चल्, चर्
verb
पद्भ्याम् एकस्थानात् अन्यस्थानं प्रति गमनानुकूलव्यापारः।
"बालकः कुटिलं चलति।"
Synonyms:
चल्, सृ
verb
स्वस्थानात् अग्रे वामतः पृष्ठतः अथवा दक्षिणतः गमनानुकूलव्यापारः।
"एतद् उक्त्वा सः स्वस्थानाद् अचलत्।"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
gul
१) कण्ठ २) कम्पित ३) चल्
Capeller
German
चल् चलति (°ते) in Bewegung kommen,
sich rühren, zittern, schwanken
aufbrechen,
fortgehen, weichen, verstreichen,
sich entfernen
abfallen von
(Abl.)
p.p. चलित s. bes. Caus. चलयति
u. चालयति anstoßen, aufrütteln, anfachen,
in Bwegung setzen, aufregen,
erschüttern
abbringen von, vertreiben
aus (Abl.) उद् aufbrechen, sich
entfernen, sich erheben von (Abl.)
प्र sich fortbewegen, hinziehen nach
(Acc.) Caus. प्रचलयति bewegen. वि
sich hinundherbewegen, sich entfernen
von (Abl.). Caus. विचालयति aufregen,
aufrütteln. सम् in Bewegung geraten
Caus संचालयति hin-und herbewegen.
Grassman
German
(√cal), sich bewegen, wanken [aus car entstanden], enthalten in calācalá, mit vi in ávicācali.
Burnouf
French
*चल् चल्। चलामि, qqf. चले
p.
चचाल
f2. चलिष्यामि
a1. अचलिषम्। Aller, se
mettre en mouvement: vaciller, chanceler: चचाल वसुन्धरा la
terre s'agita, trembla
s'en aller, s'éloigner, ab.: स्थानात्
d'un lieu
स्वधर्मान् चलन्ति ils ne s'écartent pas de leur
devoir
aller à, s'avancer vers, ac.
*चल् चल्। चलामि 6. Jouer, plaisanter, s'amuser.
*चल् चल्। चलयामि 10. Nourrir, entretenir
cf.
बल्।
Stchoupak
French
चल्-
(ord. act.) चलति (-ते)
चचाल (चेलुः)
{%acālīt
caliṣyati
calayati cālayati %} (चाल्यते)
चलित- --
se mouvoir, s'agiter, s'ébranler, trembler, partir, s'écarter, dévier
être dérangé, troublé
caus. agiter, détourner de (abl.), chasser,
troubler.