चन्दन (candana)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 चन्दन mn.  (-नः -नं) Sandal,  (Sirium myrtifolium
) it implies either the
tree,  the wood,  or the unctuous preparations of the wood,  held in
high estimation as perfumes.
	 n.
  (-नं) Red Sandal wood: see रक्तच-
न्दन.
	 m.
  (-नः) A kind of ape.
	 f.
  (-नी) The name of a river.
 E.
  चदि to
gladden,  to delight,  affix णिच् ल्यु.

Capeller Eng

English

 चन्दन m.
  n.
  sandal (tree,  wood,  or unguent).

Yates

English

 चन्दन (नः-नं) 1.
m.
  n.
  Sandal-wood.
m.
  An ape.
f.
  Name of a river.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

चन्दन 	-	 candana 	-	 n.
  m.
  	-	 sandalwood
चन्दन 	-	 candana 	-	 m.
 n.
  	-	  sandal
चन्दन 	-	 candana 	-	 n.
  	-	  sandal wood

Wilson

English

 चन्दन
mn.  (-नः-नं) Sandal,  (Sirium myrtifolium
) it implies
either the tree,  the wood,  or the unctuous preparations of the wood,  held in
high estimation as perfumes.
n.
  (-नं) Red Sandal wood: see
रक्रचन्दन.
m.
  (-नः) A kind of ape.
f.
  (-नी) The name of a river.
E.
  चदि to gladden,  to delight,  affix ल्युट्.

Apte

English

चन्दनः [candanḥ] नम् [nam],  नम् [चन्द ण्यन्तात् ल्यु] Sandal,  (the tree,  the wood,  or any unctuous preparation of the wood,  held in high estimation as a perfume and refrigerant application)
 अनलायागुरुचन्दनैधसे R.*
  8.71
 मणिप्रकाराः सरसं च चन्दनं शुचौ प्रिये यान्ति जनस्य सेव्यताम् Ṛs.*
  1.2
 एवं च भाषते लोकश्चन्दनं किल शीतलम् । पुत्रगात्रस्य संस्पर्शश्चन्दनादतिरिच्यते Pt.*
  5.2
 विना मलयमन्यत्र चन्दनं न प्ररोहति 1.41.

Anything most excellent of its kind. 

A kind of monkey
 L.
  D. B. Comp.
   -अचलः,  -अद्रिः,  -गिरिः the Malaya mountain
 चन्दनाद्रेस्तदास्कन्दत्रासभ्रश्यदहिच्छलात् Rāj. T.4. 156. -उदकम् sandal-water
 -दासः N.
  of a Character in the Mu. -पङ्कः Sandal-unguent. पयोधराश्चन्दनपङ्कचर्चिताः Ṛs.*
  1.6. -पुष्पम् cloves.

सारः the most excellent sandal-wood
 प्राज्ञः सुहृच्चन्दनसारलिप्तः Mb.
 *  12.167.41.

a kind of alkali (वज्रक्षार).

Apte 1890

English

 चंदनः 
नं [चंद् ण्यंतात्-ल्यु] 1 Sandal,  (the tree the wood,  or any unctuous preparation of the wood,  held in high estimation as a perfume and refrigerant application)
 अनलायागुरुचंदनैधसे R. 8. 71
 मणिप्रकाराः सरसं च चदनं शुचौ प्रिये यांति जनस्य सेव्यतां Rs. 1. 2
 एवं च भाषते लोकश्चंदतं किल शीतलं । पुत्रगात्रस्य संस्पर्शश्चंदनादतिरिच्यत Pt. 5. 20
 विना मलयमन्यत्र चंदनं न प्ररोहति 1. 41. 
2 Anything most excellent of its kind. 
Comp. 
अचलः,  
गिरिः,  
अद्रिः the Malaya mountain. 
उदकं sandal-water. 
पुष्पं cloves. 
सारः {1} the most excellent sandal-wood. {2} a kind of alkali (वज्रक्षर). 

Monier Williams Cologne

English

 चन्दन mn.  sandal (Sirium myrtifolium,  either the tree,  wood,  or the unctuous preparation of the wood held in high estimation as perfumes
 hence ifc.  a term for anything which is the most excellent of its kind g. व्याघ्रादि),  Nir.
  xi,  5
 MBh.
  
 R.
  &c.
   (ifc.  f(आ). ,  Ragh.
  vi,  61)

 चन्दन m.
  N.
  of a divine being,  Lalit.
   i,  93

 of a prince

 =
  °नक,  Mṛcch. vi,  25

 N.
  of an ape,  R.
  iv,  41,  3

 चन्दन n.
  the grass Bhadra-kālī,  L.
 

 चन्दन (cf.   कु-,  पीत-,  रक्त-,  श्वेत-,  हरि-.)

Monier Williams 1872

English

 चन्दन,  अस्,  अम्,  m. n. sandal or Sirium Myrti-
folium
 either the tree,  the wood,  or the unctuous
preparation of the wood held in high estimation as
perfumes
 anything which is the most excellent of
its kind
 (अम्),  n. a kind of grass,  = भद्र-काली
red sandal-wood
 (अस्),  m.,  N. of a divine being with
Buddhists
 of a prince
 of an ape
 (आ),  f. a kind of
plant [cf. चन्दन-गोपी and चन्दन-शारिवा]
 N. of
a river
 (ई),  f.,  N. of a river
 [cf. कु-चन्दन,  पीत-
च्°,  रक्त-च्°,  श्वेत-च्°,  हरि-च्°।]
—चन्दन-गिरि, 
इस्,  m. the Malaya mountain,  part of the southern
range of the Ghaṭs,  where sandal-wood is found.
—चन्दन-गोपी,  f. a kind of plant,  = शारिवा-
विशेष
 [cf. चन्दना।]
—चन्दन-दास,  अस्, 
m.,  N. of a merchant.
—चन्दन-पाल,  अस्,  m.,  N.
of a prince.
—चन्दन-पुष्प,  अम्,  n. cloves.
—चन्दन-मय,  अस्,  ई,  अम्,  made of sandal-wood.
—चन्दन-वारि,  इ,  n. sandal-water.
—चन्दन-
शारिवा,  f.,  N. of a plant,  a kind of Śārivā.
—चन्-
दन-सार,  अस्,  m. the most excellent sandal-wood
a kind of alkali (वज्र-क्षार).
—चन्दनाग्र
(°न-अग्°),  अस्,  m.,  N. of a man.
—चन्दनाचल
(°न-अच्°),  अस्,  m. or चन्दनाद्रि (°न-अद्°),  इस्,  m.
= चन्दन-गिरि.
—चन्दना-वती,  f.,  N. of a river.
—चन्दनोदक (°न-उद्°),  अम्,  n. sandal-water.
—चन्दनोदक-दुन्दुभि,  इस्,  m. an epithet of
Bhava.

Macdonell

English

 चन्दन cand-ana,  m.
  n.
  sandal tree,  wood,  🞄powder,  or ointment: -ka,  m.
  N.
 -dāsa,  m.
  🞄N.
 -paṅka,  m.
  sandal ointment
 -pāta,  m.
  🞄application of sandal ointment
 -pura,  n.
  N. 🞄of a town
 -maya,  a.
  made of sandal wood
 🞄consisting of sandal ointment
 -rasa,  m.
 ,  -vāri,  n.
  fluid essence of sandal wood
 -adri,  m.
  🞄sandal mountain,  the Malaya range.

Benfey

English

 चन्दन चन्द् + अन, 
 I. m.
  and n.
 
 1.
Sandal,  the tree,  Rām.  3,  76,  3
 the
wood,  Pañc. i. d. 47
 the unctuous
preparations of the wood,  Pañc. v. d.
18.
 II. m.
  A proper name,  Rām.  4, 
41,  3.
 III. f.
  नी,  The name of a river, 
Rām.  4,  40,  20.
 -- Comp.
 
कु-,  n.
  red-
sanders,  Pterocarpus santalinus. ह-
रि-, 
 I. m.
  and n.
  1. A yellow and fra-
grant sort of sandal-wood. 2. a tree of
paradise.
 II. n.
  1. saffron.  2. moon-
light. 3. the farina of the lotus. 4. the
person of a beloved one.

Hindi

चप्पल

Apte Hindi

Hindi

चन्दनः
पुं*
  - चन्द् -  णिच् -  ल्युट्
चन्दन

चन्दनम्
नपुं*
   - -
चन्दन

Shabdartha Kaustubha

Kannada

चन्दन
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः /नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗಂಧದ ಮರ
निष्पत्तिः - > चदि (आह्लादे) + णिच् - "ल्युः" (३-१-१३४)
व्युत्पत्तिः - > चन्दयति
प्रयोगाः - > "भोगिवेष्टनमार्गेषु चन्दनानां समर्पितम्"
उल्लेखाः - > रघु० ४-४८
चन्दन
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः /नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಬ್ಬ ವಾನರ
विस्तारः - > "चन्दनो वानरभिदि श्रीखण्डे" - हेम० । "चन्दनोऽस्त्री मलयजे भद्रकाल्यां नपुंसकम्" - मेदि० ।
चन्दन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರಕ್ತಚಂದನ /ಕೆಂಬಣ್ಣದ ಚಂದನ

L R Vaidya

English

 caMdana {% m.n. %} 1. Sandal (the tree,  the wood or any unctuous preparation of the wood),  मणिप्रकाराः सरसं च चंदनं शुचौ प्रिये यांति जनस्य सेवय्ताम् Rt.i.2,  विना मलयमन्यत्र चंदनं न विवर्धते Panch.i.,  Am.S.59.

Bopp

Latin

 चन्दन m.n. (r. चन्द् s. अन) santalum. IN. 5. 8.

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

चन्दन
पु
चन्दन,  चन्द्रमस्,  मलयोद्भव
चन्द्रमाश्चन्दनो ज्ञेयश्चन्दनो मलयोद्भवः ॥ ६६ ॥
verse 2.1.1.66
page 0012

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 candana, 
(1) adj. (cf. BR s.v. 2
 acc. to Skt. Gr. used at end of a cpd. meaning best of its kind),  superior,  excellent: (of the Buddha) … śāntaḥ śāntaparivāraś candanaś candanapari° mukto muktapari° … Divy 〔96.16〕
 is this the mg. of candana in °na-gaṇḍīraka (q.v.)?
(2) n. of a former Buddha: Mv 〔iii.234.5 f.〕
 LV 〔171.12〕
 Av 〔i.74.9 ff.〕
 Sukh 〔5.10〕 (perhaps not all intended for the same person)
(3) n. of a devaputra (prob. same as DPPN Ca° 〔1〕,  described as a yakkha): LV 〔4.12〕
 〔6.12〕
 〔7.5〕
 〔438.16〕 (only in lists of names of gods)
(4) n. of a gandharva: Suv 〔162.4〕 (not likely to be the same as 3)
(5) n. of a Pratyekabuddha: Av 〔i.119.8 ff.〕
 (a different one ?) Mmk 〔64.12〕
 〔111.10〕 (in lists of Pr.)
(6) n. of a noble elephant,  born at the same time with Śākyamuni: Mv 〔ii.25.13〕.

Kridanta Forms

Sanskrit

चन्द् (च꣡दिँ꣡ आह्लादे दीप्तौ च - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् =  चन्दनम्
अनीयर् =  चन्दनीयः - चन्दनीया
ण्वुल् =  चन्दकः - चन्दिका
तुमुँन् =  चन्दितुम्
तव्य =  चन्दितव्यः - चन्दितव्या
तृच् =  चन्दिता - चन्दित्री
क्त्वा =  चन्दित्वा
ल्यप् =  प्रचन्द्य
क्तवतुँ =  चन्दितवान् - चन्दितवती
क्त =  चन्दितः - चन्दिता
शतृँ =  चन्दन् - चन्दन्ती

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 [चन्दन] ,  f. °ना ein Frauenname,  Damayantīk. 247.

Sanskrit Tibetan

Tibetan

gos can
१) चन्दन २) पट्टिका

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
अगुर्वगरु राजार्हं लोहं कृमिजवंशिके ।
अनार्यजं जोङ्गिकं च मङ्गल्या मल्लिगन्धि यत् ॥ ६४० ॥
कालागुरुः कालतुण्डः श्रीखण्डो रोहणद्रुमः ।
गन्धसारो मलयजश्चन्दने हरिचन्दने ॥ ६४१ ॥
तैलपर्णिकगोशीर्षौ पत्त्राङ्गं रक्तचन्दनम् ।
कुचन्दनं ताम्रसारं रञ्जनं तिलपर्णिका ॥ ६४२ ॥
-wordlist-
 
अगुरु (पुंक्ली),  अगरु (पुंक्ली),  राजार्ह (क्ली),  लोह (क्ली),  कृमिज (क्ली),  वंशिक (स्त्रीक्ली),  अनार्यज (क्ली),  जोङ्गक (क्ली),  मङ्गल्या (स्त्री),  कालागुरु (पुं),  काकतुण्ड (पुं),  श्रीखण्ड (क्ली),  रोहणद्रुम (पुं),  गन्धसार (पुं),  मलयज (पुंक्ली),  चन्दन (पुंक्ली),  हरिचन्दन (पुंक्ली),  तैलपर्णिक (पुं),  गोशीर्ष (पुं),  पत्त्राङ्ग (क्ली),  रक्तचन्दन (क्ली),  कुचन्दन (क्ली),  ताम्रसार (क्ली),  रञ्जन (क्ली),  तिलपर्णिका (स्त्री)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

चन्दन
चन्दन,  मलयज,  श्रीखण्ड,  रोहणद्रुम
चन्दनं स्यान्मलयजं श्रीखण्डं रोहणद्रुमः ।
verse 2.1.1.544
page 0062

Mahabharata

English

Candana = Śiva (1000 names^2).

अमरकोशः

Sanskrit

Word:  चन्दनः
Root:  चन्दन
Gender:  पुं
Number:  all
Meaning(s): 
⇒ 
Shloka(s): 
2|6|131|1 ► गन्धसारो मलयजो भद्रश्रीश्चन्दनोऽस्त्रियाम्। (मनुष्यवर्गः)
Synonym(s): 
➠ 2|6|131|1 ⇢ गन्धसारः (गन्धसार) (पुं)
➠ 2|6|131|1 ⇢ मलयजः (मलयज) (पुं) ⇒ sandal tree, growing on the Malaya mountains
➠ 2|6|131|1 ⇢ भद्रश्रीः (भद्रश्री) (स्त्री)
➠ 2|6|131|1 ⇢ चन्दनः (चन्दन) (पुं)
➠ 2|6|131|1 ⇢ चन्दनम् (चन्दन) (नपुं)
Related word(s): 
परा_अपरासंबन्धः ➡ रक्तचन्दनः
जातिः ➡ वृक्षः
    

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 चन्दनः,  पुं,
   क्ली,
   (त्तन्दयति आह्लादयतीति । चदिआह्लादे + णिच् + ल्युः ।) स्वनामख्यातवृक्षः ।(यथा,  गोः रामायणे । ५ । ७४ । ३ ।“चन्दनांस्तिलकांश्चूतानशोकान्सिन्धुवारकान् ॥
”तथा च पञ्चतन्त्रे । १ । ४२ ।“विना मलयमन्यत्र चन्दनं न प्ररोहति ॥
”)तत्पर्य्यायः । गन्धसारः २ मलयजः ३ भद्रश्रीः ४ ।इत्यमरः । २ । ६ । १३१ ॥
 श्रीखण्डम् ५ महा-र्हम् ६ श्वेतचन्दनम् ७ गोशीर्षम् ८ तिल-पणम् ९ मङ्गल्यम् १० मलयोद्भवम् ११ गन्ध-राजम् १२ सुगन्धम् १३ सर्पावासम् १४ शीत-लम् १५ गन्धाढ्यम् १६ भोगिवल्लभम् १७ पाव-नम् १८ शीतगन्धः १९ । इति राजनिर्घण्टः ॥
तैलपर्णिकः २० चन्द्रद्युतिः २१ । इति भाव-प्रकाशः ॥
 भद्रश्रियम् २२ हितम् २३ हिमम्२४ । इति रत्नमाला ॥
 पटीरः २५ वर्णकः २६भद्राश्रयः २७ सेव्यः २८ रौहिणः २९ । इतिशब्दरत्नावली ॥
 याम्यः ३० पीतसारः ३१ ।इति जटाधरः ॥
 अस्य गुणाः । कटुत्वम् ।तिक्तत्वम् । शीतलत्वम् । स्वादे कियतकषाय-त्वम् । पित्तभ्रान्तिवमिज्वरक्रिमितृषासन्ताप-शान्तिकारित्वम् । वृष्यत्वम् । वक्त्ररोगनाशित्वम् ।शरीरकान्तिवृद्धिकारित्वम् । लेपने कामवृद्धि-कारित्वम् । अतिसौरभ्यदत्वञ्च । इति राज-निर्घण्टः ॥
 रूक्षत्वम् । तिक्तत्वम् । आह्लादन-त्वम् । लघुत्वम् । श्रमशीर्षरोगविषश्लेष्मास्रदाह-नाशित्वञ्च ॥
 * ॥
 श्रेष्ठचन्दनलक्षणं यथा,  --“स्वादे तिक्तं कषे पीतं छेदे रक्तं तनौ सितम् ।ग्रन्थिकोटरसंयुक्तं चन्दनं श्रेष्ठमुच्यते ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
वानरविशेषः । इति हेमचन्द्रः । ३ । ३०५ ॥

 चन्दनं,  क्ली,
   (चन्द्यते आह्लाद्यते अस्मादनेन वाइति । चदि ह्लादे + णिच् + ल्युट् ।) भद्रकाली ।इति मेदिनी । ने । ६१ ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 चन्दन पु०
  न०
  चदि--ण्यन्तात् ल्यु । स्वतामख्याते मलयाच-लजे वृक्षविशेषे तद्भेदगुणादिकं भावप्र० उक्ते यथाश्रीखण्डं चन्दनं न स्त्री भद्रश्रीस्तैलपर्णिकः । गन्ध-सारो मलयजस्तथा चन्द्रद्युतिश्च सः । स्वादे तिक्तंकषे पीतं छेदे रक्तं तनौ सितम् । ग्रन्थिकोटरसंयुक्तंचन्दनं श्रेष्ठमुच्यते । चन्दनं शोतलं रूक्षं तिक्तमाह्ला-दनं लघु । श्रमशोषविषश्लेष्मवृष्णापित्तास्रदाहनुत् ।अथ पीतचन्दनम् (कलम्यक) । “कालीयकन्तुकालीयं षीताभं हरिचन्दनम् । हरिप्रियं कालसारंतथा कालानुसार्यपि । कालीयकं रक्तगुणं विशेषा-तङ्गनाशनम्” । अथ रक्तचन्दनम् “रक्तचन्दनमाख्यातं रक्ताङ्गं क्षुद्रचन्दनम् । तिलपूर्णं रक्तसारंतत्प्रवालफलं स्मृतम् । रक्तं शीतं गुरु स्वादु छर्दितृष्णाम्लपित्तहृत् । तिक्तं नेत्रहितं वृष्यं ज्वरव्रणविषापहम् ।तत्र पुंसि “सत्वसंश्रयसुखोऽपि दूष्यते कृष्णसर्पशि-शुनेव चन्दनः” शकु० । क्लीवे “विना मलयमन्यत्रचन्दनं न विवर्द्धते” पञ्चत० । “ततः कृत ह्निकाः सर्व्वेदिव्यचन्दनभूषिताः” भा० स० ५७ अ० । “चन्द्रचन्दन-रोलम्बरुताद्युद्दीपनं मतम्” सा० द० तस्य शृङ्गारोद्दीप-कत्वमुक्तम् । २ रक्तचन्दने न०
  मेदि० ३ वानरभेदे पु०
 हेम० । ४ शारिवोषधौ स्त्री राजनि० । (मधुखाली)नगरीसमीपस्थे ५ नदीभेदे च स्त्री ।

Capeller

German

 चन्दन m.
  n.
  Sandelbaum o. holz.

Burnouf

French

 चन्दन चन्दन m.
  n.
  sandal ou sirium myrtifolium,  bot.
Bois de sandal
		 parfum de sandal. -- S. m.
  esp. de singe. -- S. f.
 
चन्दनी np. de rivière. -- S. n.
  bois de sandal rouge ou
रक्तचन्दन।
चन्दनाचल m.
  (अचल) la montagne-du-sandal,  c-à-d.
le mont Malaya,  dans les Gâthes du sud.
चन्दनोदक n.
  (उदक) eau de sandal.

Stchoupak

French

 चन्दन-
 m.
  nt. santal (arbre,  bois) 
 m.
  n.
  d'un singe 
 -क- m.
  n.
 
d'un prince 
 -ई- f.
  n.
  d'une rivière 
 -मय- -ई- a. fait de
santal.
°दास- m.
  n.
  d'hommes.
°पङ्क- m.
  onguent de santal.
°पुत्रिका- पुत्री- f.
  n.
  d'une poupée.
°पुर- nt. n.
  d'une ville.
°रस- m.
  °वारि- nt. °सार- m.
  suc ou essence de santal.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.