| YouTube Channel

खन (khana)

 
शब्दसागरः
English
खन (उ, ) खनु r. 1st cl. (खनति-ते)
1. To dig or delve.
2. To hurt.
Capeller Eng
English
खन॑
a.
 digging
m.
 hollow, pit.
Wilson
English
खन (उ, ) खनु r. 1st cl. (खनति-ते)
1 To dig or delve.
2 To hurt.
Monier Williams Cologne
English
खन॑
mfn.
 digging, rooting up,
AV.
 xvi, 1, 3 (cf. मृत्-ख्°)
Monier Williams 1872
English
खन, अस्, आ, अम्, Ved. digging
rooting up.
Macdonell
English
खन khan-á,
a.
 burrowing
m.
 pit
-aka,
m.
 🞄digger.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
खन, उ ञ विदारे । इति कविकल्पद्रुमः ॥
(भ्वां-उभं-सकं-सेट् ।) उ, खनित्वा खान्त्वा । ञ, तृषितो जाह्नवीतीरे कूपं खनति दुर्म्मतिः ।खनते । इति दुर्गादासः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
खन विदारे
भ्वा०
उभ०
सक०
 सेट् । खनति ते--अखानीत्--अख-नीत् अखनिष्ट खायात्--खन्यात् । चखान चखतुः चखे, खातम् खनित्रं खेयम् । खनिता । खनित्वा--खात्वा खानः ।खनितुम् । खनन् खनमानः । खायते खन्यते खनिः खनकः ।“इमां खनाम्योषधिम्” ऋ० १० । १४५ । २१ । “अभ्रि-रसि नार्य्यसि त्वया वयमग्निं शकेम खनितुम्” यजु० । १०“त्वां गन्धर्वा अखनन्” यजु० १२, ९८ । “यथा खनन्खनित्रेण नरोवार्य्यधिगच्छति” मनुः । “अगस्त्यः खन-मानः खनित्रैः” ऋ० १, १७९६ ।अभि + आभिमुख्येन सर्वतश्च खनने । “यो हीहामिखनेदप्एवाभिविन्देत्” शत० ब्रा० ११, १, ६, १६ ।अव + अधःखनने । अवखनति अवखातः ।आ + समन्तात् खनने आखरः आखनः आखुः ।उद् + उत्पाटने “फलैः संवर्द्धयामासुरुत्खातप्रतिरोपिताः”(कलमाः) । “त्याजितैः फलमुत्खातैर्भग्नैश्च बहुधा नृपैः!”“वङ्गानुत्खाय तरसाउत्खातलोकत्रयकण्टकोऽपि” रघुः ।नि + निधाने
सक०
 “निचखान जयस्तम्भम्” वसु-धायां निचख्नतुः” “अष्टादशद्वीपनिखातयूपः” रघुः“विषादशङ्कुश्च मतौ निचख्ने” भट्टिः ।निस् + निर् + निष्क्रामणे “समुद्रान्निरखनंस्तीक्ष्णाभि-रभ्रि भः” शत० ब्रा० ७ । ५ । २ । ५२ ।परि + परितः खनने परिखा उत्पाटने च “कण्टकिक्षीरि-णस्तु समूलान् परिखायाद् वासयेदपामार्गम् आश्व० २ । ७५वि + विशेषेण खनने । “यत्ते भूमिं विखनामि क्षिप्रं तदपि-रोहतु” अथ० १२ । १ । ३५ ।
Capeller
German
खन॑ wühlend
m.
 Grube.