कारु (kAru)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 कारु mfn.
   (-रुः-रुः-रु)
	 1. An artist,  an artificer,  an agent,  a maker,  a
doer.
	 m.
  (-रुः) A name of VISWAKARMA,  the artist of the gods.
2. An art,  a science.
 E.
  कृञ् to do,  and उण् Unadi aff.
  

Capeller Eng

English

 1 कारु m.
  °रू f.
  artisan. 

 2 कारु॑ m.
  singer,  praiser,  poet. 

Yates

English

 कारु (रुः) 2.
m.
  An artist
 an art.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   कारु  kAru  adj.
   horrible  
   कारु  kAru  m.
   poet   
   कारु  kAru  m.
   architect of the gods  
   कारु  kAru  m.
   art   
   कारु  kAru  m.
   science  
   कारु  kAru  m.
   one who sings or praises   
   कारु  kAru  m.
 f.
   maker  
   कारु  kAru  m.
 f.
   doer   
   कारु  kAru  m.
 f.
   artisan  
   कारु  kAru  m.
 f.
   mechanic     
            

Wilson

English

 कारु
mfn.
   (-रुः-रुः-रु)
1 An artist,  an artificer,  an agent,  a maker,  a doer.
m.
  (-रुः) A name of
VIŚVAKARMA,  the artist of the gods.
2 An art,  a science.
E.
  कृञ् to do,  and उण् Uṇādi aff.
  

Apte

English

कारु [kāru],  a.
  (-रू f.
 ) [कृ-उण् Uṇ.*
  1.1]

A maker,  doer,  an agent,  servant
 राघवस्य ततः कार्यं कारुर्वानरपुङ्गवः Bk.*
  7.28.

An artisan,  mechanic,  artist
 कारुभिः कारितं तेन कृत्रिमं स्वप्नहेतवे Vb.*
  1.13
 इति स्म सा कारुतरेण लेखितं नलस्य च स्वस्य च सख्यमीक्षते N.*
  1.38
 Y.*
  2.249, 1.187
 Ms.*
  5.129
1.12. (They are: तक्षा च तन्त्रवायश्च नापितो रजकस्तथा । पञ्चमश्चर्मकारश्च कारवः शिल्पिनो मताः ॥)

Terrible,  horrible
 जरेति क्षयमाहुर्वै दारुणं कारुसंज्ञितम् Mb.
 *  1.4.3.

रुः An epithet of विश्वकर्मन् the architect of the gods.

An art,  a science. Comp.
   -चौरः one who commits burglary,  a dacoit.

जः1 a piece of mechanism,  any product of manufacture.

a young elephant.

a hillock,  an ant-hill.

froth.

sesamum growing spontaneously.

red orpiment.-शिल्पिगणः a.
  corporation of artisens and handicraftsmen
 Kau. A.
 2.6. -हस्तः the hand of an artisan
 नित्यं शुद्धः कारुहस्तः Ms.*
  5.129.

कारु [kāru]  रू [rū]  कः [kḥ] का [kā],  (रू) कः का An artisan
 कारुकान् शिल्पिनश्चैव Ms.*
  7.138. कारुकान्तं च शोणितम् Mb.
 *  13.135.14. ...... कारूकाश्च कुशीलवाः Śiva.  B.31.18.

Apte 1890

English

 कारु a. (रू f.) [कृ-उण् Uṇ. 1. 1] 1 A maker,  doer,  an agent,  servant. 
2 An artisan,  mechanic,  artist
 कारुभिः कारितं तेन कृत्रिमं स्वप्नहेतवे Vb. 1. 13
 इति स्म सा कारुतरेण लेखितं नलस्य च स्वस्य च सख्यमीक्षते N. 1. 38
 Y. 2. 249,  1. 187
 Ms. 5. 129
 10. 12. (They are: 
तक्षा च तंत्रवायश्च नापितो रजकस्तथा । पंचमश्चर्मकारश्च कारवः शिल्पिनो मताः ॥). 
3 Terrible,  horrible. 
रुः 1 An epithet of विश्वकर्मन् the architect of the gods. 
2 An art,  a science. 
Comp. 
चौरः one who commits burglary,  a dacoit. 
जः {1} a piece of mechanism,  any product of manufacture. {2} a young elephant. {3} a hillock,  an ant-hill. {4} froth. {5} sesamum growing spontaneously. {6} red orpiment. 

Monier Williams Cologne

English

 1. कारु mf.  (fr.  √ 1. कृ),  a maker,  doer,  artisan,  mechanic,  Mn.
  
 Yājñ.
  &c.
  

 कारु m.
  ‘architect of the gods’,  N.
  of Viśva-karman,  L.
 

 an art,  science,  L.
 

 कारु mfn.
   (only etymological) horrible,  MBh.
   i,  1657.

 2. कारु॑ उस्,  m.
  (fr.  √ 2. कृ),  one who sings or praises,  a poet,  RV.
  
 AV.
  

 अवस्,  m.
  pl.
  (अवस्) N.
  of a family of Ṛṣis,  GopBr.
  

Monier Williams 1872

English

 कारु,  &c. See s. v.

 कारु 1. कारु,  उस्,  उस् or ऊस्,  उ (fr. 1. कृ),  a
maker,  a doer,  an agent,  artificer,  artisan,  artist,  a
mechanic
 terrible,  horrible
 (अस्),  m. an epithet of
Viśva-karman,  the artist of the gods
 an art,  a science.
—कारु-चौर,  अस्,  m. one who commits burglary.
—कारु-ज,  अस्,  m. the product of an artist or
mechanic,  a piece of mechanism,  any product of
manufacture
 a young elephant
 an ant hill,  a hillock
froth,  foam
 sesamum growing spontaneously
 the
tree Mesua Ferrea
 red orpiment.
—कारु-हस्त,  अस्, 
m. the hand of an artisan or artificer.

 कारु 2. कारु,  उस्,  m. (fr. 2. कृ),  Ved. one
who sings or praises,  a poet.
—कारु-धायस्,  आस्,  आस्, 
अस्,  Ved. favouring or supporting the singer
 (Sāy.)
arranging works.

 कारु
 for ‘(अस्)’ read (उस्).

Macdonell

English

 कारु kār-ú,  m.
  poet,  singer
 -u,  m.
  artisan 🞄(f.  ū): -ka,  m.
  id..

Benfey

English

 कारु कारु,  i. e. कृ + उ,  adj.
  and s., 
f.
  रू,  Working,  an artisan,  Man.  8, 
360.

Chandas

Sanskrit

सम-वृत्तम्,  अक्षराणि-
  16,  पादेऽक्षराणि-
  4
मात्राः -  5
मात्रा-विन्यासः
 
द द दा द
लक्षण-मूलम् -  आनन्दमिश्र-जालक्षेत्रम्

Apte Hindi

Hindi

कारु
वि* - कृ - अण् 
"निर्माता,  कर्ता,  अभिकर्ता,  नौकर"

कारु
वि* - कृ - अण् 
"कारीगर,  शिल्पकार,  कलाकार"

कारुः
पुं*
  - कृ - अण् 
देवताओं के शिल्पी विश्वकर्मा

कारुः
पुं*
  - कृ - अण् 
"कला,  विज्ञान"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

कारु
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದೇವಶಿಲ್ಪಿ /ವಿಶ್ವಕರ್ಮ
कारु
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶಿಲ್ಪಿ /ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ /ಶಿಲ್ಪಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ
निष्पत्तिः - > डुकृञ् (करणे) - "उण्" (उ० १-१)
व्युत्पत्तिः - > करोति
प्रयोगाः - > "इति स्म सा कारुवरेण लेखितं नलस्य च स्वस्य च सख्यमीक्षते"
उल्लेखाः - > नैष० १-३८
कारु
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕವಿ /ಹೊಗಳುವವನು /ಸ್ತೋತ್ರ ಮಾಡುವವನು
कारु
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಇಂದ್ರ
विस्तारः - > "कारुर्जम्भरिपुर्जिष्णुः" - वैज० ।
कारु
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವ್ರಾತ್ಯನಾದ ವೈಶ್ಯನಿಂದ ಅವಿವಾಹಿತ ವೈಶ್ಯ ಹೆಂಗಸಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವನು
कारु
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಡಗಿ /ಮರಗೆಲಸದವನು
कारु
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಾರ್ಯ /ಕೆಲಸ
कारु
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶಿಲ್ಪ /ಕೈಗಾರಿಕೆ
कारु
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕೈಕೆಲಸದವನು /ಚಿತ್ರಕಾರ್ಯ ಮಾಲಾರಚನೆ ಮುಂತಾದುವನ್ನು ಮಾಡುವವನು
प्रयोगाः - > "नित्यं शुद्धः कारुहस्तः पण्यं यच्च प्रसारितम्"
उल्लेखाः - > मनु० ५-१२९
कारु
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸೂಪಕಾರ /ಅಡುಗೆಯವನು
प्रयोगाः - > "कर्मोपकरणाः शूद्राः कारवः शिल्पिनस्तथा"
उल्लेखाः - > मनु० १०-१२०
कारु
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಮಾಡುವವನು /ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವನು /ರಚಿಸುವವನು /ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡುವವನು
प्रयोगाः - > "राघवस्ततः कार्यं कारुर्वानरपुङ्गवः"
उल्लेखाः - > भट्टि० ७-२८
विस्तारः - > "कारुस्तु कारके शिल्पे विश्वकर्मणि शिल्पिनि" - हेम० ।

L R Vaidya

English

 kAru {% (I) a. (f. रू) %} 1. A maker,  an agent,  a serrant,  an artizan,  an artist,  इति स्म सा कारुतरेण लेखितं नलस्य च सख्यमीक्षते Na.i.38,  Yaj.ii.249,  M.v.128,  x.129. [They are- तक्षा च तंत्रवायश्च नापितोरजकस्तथा । पंचमश्चर्मकारश्च कारवः शिल्पिनो मताः ॥]

 kAru {% (II) m. %} 1. An epithet of विश्वकर्मन्,  the artist of the gods
 2. an art,  a science.

Lanman

English

 kārú,  m. praiser,  poet,  singer. [√2kṛ, 
‘mention with praise.’]

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
कारुस्तु कारी प्रकृतिः शिल्पी श्रेणिस्तु तद्गणे ॥ ८९९ ॥
-wordlist-
 
कारु (पुं),  कारिन् (पुं),  प्रकृति (पुं),  शिल्पिन् (पुं),  श्रेणि (पुं)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

शिल्पिन्
शिल्पिन्,  कारु,  प्रकृति
शिल्पिनः कारवः प्रोक्ताः प्रकृतिश्च मनीषिभिः ।
verse 2.1.1.593
page 0067

प्रकृति
प्रकृति,  सत्त्वादि_साम्यावस्था,  पौर,  अमात्यादि,  कारण,  कारु,  स्वरूप
सत्त्वादीनां साम्यावस्थां प्रकृतिं वदन्ति तत्त्वज्ञाः ।
पौरामात्यादीनि च कारणकारुस्वरूपाणि ॥ ८६४ ॥
verse 5.1.1.864
page 0099

Vedic Reference

English

 Kāru,  ‘poet, ’ is a word almost confined to the Rigveda.^1
There is evidence that the poet was regarded as a professional
man,  just as much as the physician (Bhiṣaj).^2 The poets,  no
doubt,  mainly lived at the courts of princes amid their re-
tainers, ^3 though they would probably also sing the praises of rich
merchants. There was probably no essential connexion between
the priest and the poet. Though the priest was often a poet, 
yet poetry can hardly have been restricted to the priestly caste.
Indeed,  at the horse sacrifice (Aśvamedha) the Śatapatha
Brāhmaṇa^4 expressly requires that one of the singers of pane-
gyrics should be a Rājanya,  while the other was a Brāhmaṇa, 
both singing verses of their own composition. The Anukra-
maṇī (Index) in several cases^5 attributes hymns of the Rigveda
to princes
 and even though this may often be merely the
same sort of procedure^6 as has made Śūdraka the author of
the Mṛcchakaṭikā,  or Harṣa of the Ratnāvalī,  and has given
us royal teachers of the Brahman doctrine, ^7 still the Indian
tradition evidently saw nothing odd in the idea of non-
Brāhmaṇas as poets. Most of the non-sacred poetry has, 
however,  disappeared,  for the epic is a product,  as it stands, 
of a later period. See also Ṛṣi.
1) i. 148,  2
 165,  12
 177,  5
 178,  3
ii. 43,  1
 iii. 33,  8
 39,  7
 v. 33,  7
vii. 27
 68,  9
 72,  4,  etc.: Maitrāyaṇī
Saṃhitā,  i. 8,  7
 Gopatha Brāhmaṇa, 
i. 2,  21.
2) ix. 112. 3.
3) vii. 73. 1.
4) xiii. 1,  5,  1
 4,  3,  5.
5) E.g.,  x. 92 is attributed to Śāryāta
Mānava.
6) See Pischel,  Vedische Studien,  3,  202.
7) Weber,  Episches im vedischen Ritual, 
20,  n. 4,  sees in Av. xx. a recension
of Kṣatriya character. He also finds
Kṣatriyas in Viśvāmitra and Kakṣīvant, 
but hardly with reason. Cf. Varṇa.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 कारुः,  पुं,
   (करोति इति । “कृवापाजिमीति” ।उणां १ । १ । उण् ।) विश्वकर्म्मा । इति मेदिनी ॥
(भावे उण ।) शिल्पम् । इति हेमचन्द्रः ॥

 कारुः,  त्रि,  (करोति इति । कृ + उण् । उणां । १ । १ ।)कारकः । (यथा,  भट्टिः ७ । २८ ।“राघवस्य ततः कार्य्यं कारुर्व्वानरपुङ्गवः ।सर्व्ववानरसेनानामाश्वागमनमादिशत्” ॥
)शिल्पी । इति मेदिनी ॥
 (यथा,  कूर्म्मपुराणे ।“कारयित्वा तु कर्म्माणि कारुं पश्चान्न वञ्चयेत्” ॥
)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 कारु त्रि०
  कृ--उण् । १ शिल्पिनि । “इति स्म सा कारुतरेणलेखितं नलस्य च स्वस्य च सख्यमीक्षते” नैष० । “कार-यित्वा तु कर्म्माणि कारुं पश्चान्न वञ्चयेत्” कूर्म्मपु० “उपस्तुतिं भरमाणस्य कारोः” ऋ० १,  १४८,  २,  ।“नित्यं शुद्धः कारुहस्तः पण्ये यच्च प्रसारितम्” मनुः ।“कारुहस्तः शुचिः पण्यं भैक्षं योषिन्मुखं तथा” याज्ञ०“गोरक्षकान् बाणिजकान् तथा कारुकुशीलवान् ।प्रेष्यान् वार्द्धुषिकांश्चैव विप्रान् शूद्रवदाचरेत्” मनुः ।२ सूपकारादौ “धान्येऽष्टमं विशां शुल्क विंशं कार्षा-पणावरम् । कर्म्मोपकरणाः शुद्राः कारवः शिल्पिनस्तथा”मनुना कारुशिल्पिनोर्भेदेन निर्द्देशात् “कारवः सूप-कारादयः” कुल्लू० । एतेषां च कर्म्मकरणरूप एवकरो न धनरूपादिर्मनुना कर्म्मोपकरणत्वेन तेषांनिर्द्देशात् । तत्र करप्रतिरूपकर्म्मकरणप्रकारो मनुना-दर्शितो यथा “कारुकान् शिल्पिनश्चैवं शूद्रांश्चात्मो-पजीविनः । एकैकं कारयेत् कर्म्म मासिमासि मही-पतिः” मासि मासि कर्म्म एकैकं दिनं कारयेदित्यर्थः ।“सम्भूय कुर्व्वतामर्धं सबाधं कारुशिल्पिनाम् । अर्घस्यह्रासं वृद्धिं वा जानतां दम उत्तमः” याज्ञ० । ३ कारकेतत्तत्क्रियानिष्पादके त्रि०
  मेदि० । “राघवस्य ततः कार्य्यंकारुर्वानरपुङ्गबः” भट्टिः । भावे उण् । ४ कर्म्मणि मेदि०५ शिल्पे हेमच० ६ स्तोतविनिरु० । अत्रेदं बोध्यम् उणादी-नामव्युत्पत्तिपक्षे समुदायशक्त्या शिल्पिप्रभृतितत्तदर्थवाच-कता,  व्युत्पत्तिपक्षे अवयवशक्त्या अवयवार्थस्याप्युपस्थापनेनयोगेन विशिष्टार्थपरतया यौगिकत्वं तेन कार्य्यं कारुरित्यादौकर्म्मादेरन्वयः उदन्तकृद्योगाच्च तत्र कर्म्मणि न षष्ठीअसत्यवयवार्थे कर्म्मणोऽन्वयासम्भवात् न द्वितीयादि-प्रसक्तिः । स्वार्थेक । कारुकोऽपि सूपकारादौ । “न साक्षीनृपतिः कार्य्यो न कारुककुशीलवौ” मनुः । “अशक्नु-वंस्तु सुश्रूषां शूद्रः कर्त्तुं द्विजन्मनाम् । पुत्रदारात्ययंप्राप्ता जीवेत् कारुककर्म्मभिः । यैः कर्म्मभिः प्रचरितैःशुश्रूष्यन्ते द्विजातयः । तानि कारुककर्म्माणि शिल्पानिविविधानि च” मनुः । स्त्रियामूङ् । कारू शिल्पिन्यांरजकादिस्त्रियाम् ।

Capeller

German

 1. कारु f.
 
°रू Handarbeiter,  in

 2. कारु॑ m.
  Lobsinger,  Dichter.

Grassman

German

 kārú,  m.,  Lobsänger,  Sänger [von kir,  Aor. akāriṣam]. Vgl. die Adjectiven ukthía,  māniá,  [Page324] upamanyú,  udbhíd,  purutáma,  nā́dhamāna,  gṛṇát.
-o {267, 8}. _{267, 10}.
-ús {83, 6} (grā́vā)
 {165, 14}
 {584, 9}
 {824, 3}
 {901, 1}.
-úm {31, 8}
 {102, 9}.
-áve {31, 9}
 {53, 6}
 {193, 9}
 {225, 7}
 {267, 9}
 {887, 23}.
-ós úpastutim {148, 2}
 gī́r {165, 15}
 gíras {273, 7}
 bráhmāṇi {177, 5}
 hávam {178, 3}
 háviās {462, 1}
 stómam {184, 4}.
-ū́ [d.] (jātávedasā) {518, 7}
 (daívyā hótārā) {936, 7}.
-avas [V.] {240, 1}.
-ávas {11, 6}
 {234, 1}
 {486, 33}
 {487, 1}
 {588, 4}
 {598, 4}
 {623, 18}
 {666, 3}
 {701, 19}. _{701, 33}
 {703, 3}
 {722, 6}
 {729, 6}
 {741, 2}
 {804, 5}
 {918, 7}
 {1023, 1}.
-ū́n {312, 3}
 {387, 7}.

Burnouf

French

 कारु कारु a. (कृ) qui fait qqc.,  qui a un métier,  une
fonction,  qui cultive un art
 fabricant,  ouvrier. -- S. m.
  métier, 
fonction,  art.
		 Viśvakarma l'artiste divin. 
कारुक a. mms.

Stchoupak

French

 कारु-
 ag. (m.  f.
 ) qui travaille,  qui fait 
 ouvrier,  artisan,  artiste 
horrible ? 
 -क- m.
  artisan,  ouvrier.
°हस्त- m.
  main d'un artisan. 

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.