| YouTube Channel

कान्ता (kAntA)

 
Apte
English
कान्ता [kāntā], 1 A beloved or lovely woman.
A mistress, wife in general
कान्तासखस्य शयनीयशिलातलं ते
U.*
3.21
Śi.*
1.73.
The Priyaṅgu creeper.
Large cardamoms.
A kind of perfume.
The earth.Comp. -अङ्घ्रिदोहदः the Aśoka tree
see अशोक. (cf. also कान्ताचरणदोहदः.)
Monier Williams Cologne
English
कान्ता a
f.
a beloved or lovely woman, wife, mistress,
Kathās.
a charming wife,
L.
the earth,
L.
N.
of certain plants,
L.
large cardamoms,
L.
a kind of perfume (रेणुका, Piper aurantiacum),
L.
N.
of a metre of four lines of seventeen syllables each
a kind of Śruti
कान्ता b
f.
of कान्त, q.v.
Hindi
Hindi
पत्नी
Apte Hindi
Hindi
कान्ता
स्त्री*
- कम् - क्त - टाप्
प्रेमिका या लावण्यमयी स्त्री
कान्ता
स्त्री*
- कम् - क्त - टाप्
"गृहस्वामिनी, पत्नी"
कान्ता
स्त्री*
- कम् - क्त - टाप्
प्रियङ्गु लता
कान्ता
स्त्री*
- कम् - क्त - टाप्
बड़ी इलायची
कान्ता
स्त्री*
- कम् - क्त - टाप्
पृथ्वी
Shabdartha Kaustubha
Kannada
कान्ता
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹೆಂಗಸು
निष्पत्तिः - > कमु (कान्तौ) - "क्तः" (३-२-१०२)
व्युत्पत्तिः - > कम्यते
प्रयोगाः - > "कान्तानां कुवलयमप्यपास्तमक्ष्णोः शोभाभिर्न मुखरुचाऽहमेकमेव"
उल्लेखाः - > माघ० ८-२३
कान्ता
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪತ್ನಿ /ಹೆಂಡತಿ
प्रयोगाः - > "कान्तया सपदि कोऽप्युपगूढः प्रौढपाणिरपनेतुमियेष"
उल्लेखाः - > माघ० १०-७३
कान्ता
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪ್ರಿಯಂಗುವೃಕ್ಷ /ಪ್ರೇಂಖಣ ಗಿದ
विस्तारः - > "कान्तो रम्ये प्रिये ग्राव्णि कान्ता प्रियङ्गुयोषितोः" - हेम०
Kridanta Forms
Sanskrit
कामि (क꣡मुँ॒ कान्तौ मित् १९४९ - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = कामनम् / कमनम्
अनीयर् = कामनीयः / कमनीयः - कामनीया / कमनीया
ण्वुल् = कामकः - कामिका
तुमुँन् = कामयितुम् / कमितुम्
तव्य = कामयितव्यः / कमितव्यः - कामयितव्या / कमितव्या
तृच् = कामयिता / कमिता - कामयित्री / कमित्री
क्त्वा = कामयित्वा / कमित्वा / कान्त्वा
ल्यप् = प्रकाम्य / प्रकम्य
क्तवतुँ = कामितवान् / कान्तवान् - कामितवती / कान्तवती
क्त = कामितः / कान्तः - कामिता / कान्ता
शानच् = कामयमानः - कामयमाना
कन् (क꣡नीँ꣡ दीप्तिकान्तिगतिषु - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = कननम्
अनीयर् = कननीयः - कननीया
ण्वुल् = कानकः - कानिका
तुमुँन् = कनितुम्
तव्य = कनितव्यः - कनितव्या
तृच् = कनिता - कनित्री
क्त्वा = कनित्वा
ल्यप् = प्रकन्य
क्तवतुँ = कान्तवान् - कान्तवती
क्त = कान्तः - कान्ता
शतृँ = कनन् - कनन्ती
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
दुर्गा, उमा, कात्यायनी, गौरी, ब्रह्माणी, काली, हैमवती, ईश्वरा, शिवा, भवानी, रुद्राणी, सर्वाणी, सर्वमङ्गला, अपर्णा, पार्वती, मृडानी, लीलावती, चणडिका, अम्बिका, शारदा, चण्डी, चण्डा, चण्डनायिका, गिरिजा, मङ्गला, नारायणी, महामाया, वैष्णवी, महेश्वरी, कोट्टवी, षष्ठी, माधवी, नगनन्दिनी, जयन्ती, भार्गवी, रम्भा, सिंहरथा, सती, भ्रामरी, दक्षकन्या, महिषमर्दिनी, हेरम्बजननी, सावित्री, कृष्णपिङ्गला, वृषाकपायी, लम्बा, हिमशैलजा, कार्त्तिकेयप्रसूः, आद्या, नित्या, विद्या, शुभह्करी, सात्त्विकी, राजसी, तामसी, भीमा, नन्दनन्दिनी, महामायी, शूलधरा, सुनन्दा, शुम्यभघातिनी, ह्री, पर्वतराजतनया, हिमालयसुता, महेश्वरवनिता, सत्या, भगवती, ईशाना, सनातनी, महाकाली, शिवानी, हरवल्लभा, उग्रचण्डा, चामुण्डा, विधात्री, आनन्दा, महामात्रा, महामुद्रा, माकरी, भौमी, कल्याणी, कृष्णा, मानदात्री, मदालसा, मानिनी, चार्वङ्गी, वाणी, ईशा, वलेशी, भ्रमरी, भूष्या, फाल्गुनी, यती, ब्रह्ममयी, भाविनी, देवी, अचिन्ता, त्रिनेत्रा, त्रिशूला, चर्चिका, तीव्रा, नन्दिनी, नन्दा, धरित्रिणी, मातृका, चिदानन्दस्वरूपिणी, मनस्विनी, महादेवी, निद्रारूपा, भवानिका, तारा, नीलसरस्वती, कालिका, उग्रतारा, कामेश्वरी, सुन्दरी, भैरवी, राजराजेश्वरी, भुवनेशी, त्वरिता, महालक्ष्मी, राजीवलोचनी, धनदा, वागीश्वरी, त्रिपुरा, ज्वाल्मुखी, वगलामुखी, सिद्धविद्या, अन्नपूर्णा, विशालाक्षी, सुभगा, सगुणा, निर्गुणा, धवला, गीतिः, गीतवाद्यप्रिया, अट्टालवासिनी, अट्टहासिनी, घोरा, प्रेमा, वटेश्वरी, कीर्तिदा, बुद्धिदा, अवीरा, पण्डितालयवासिनी, मण्डिता, संवत्सरा, कृष्णरूपा, बलिप्रिया, तुमुला, कामिनी, कामरूपा, पुण्यदा, विष्णुचक्रधरा, पञ्चमा, वृन्दावनस्वरूपिणी, अयोध्यारुपिणी, मायावती, जीमूतवसना, जगन्नाथस्वरूपिणी, कृत्तिवसना, त्रियामा, जमलार्जुनी, यामिनी, यशोदा, यादवी, जगती, कृष्णजाया, सत्यभामा, सुभद्रिका, लक्ष्मणा, दिगम्बरी, पृथुका, तीक्ष्णा, आचारा, अक्रूरा, जाह्नवी, गण्डकी, ध्येया, जृम्भणी, मोहिनी, विकारा, अक्षरवासिनी, अंशका, पत्रिका, पवित्रिका, तुलसी, अतुला, जानकी, वन्द्या, कामना, नारसिंही, गिरीशा, साध्वी, कल्याणी, कमला, कान्ता, शान्ता, कुला, वेदमाता, कर्मदा, सन्ध्या, त्रिपुरसुन्दरी, रासेशी, दक्षयज्ञविनाशिनी, अनन्ता, धर्मेश्वरी, चक्रेश्वरी, खञ्जना, विदग्धा, कुञ्जिका, चित्रा, सुलेखा, चतुर्भुजा, राका, प्रज्ञा, ऋद्भिदा, तापिनी, तपा, सुमन्त्रा, दूती, अशनी, कराला, कालकी, कुष्माण्डी, कैटभा, कैटभी, क्षत्रिया, क्षमा, क्षेमा, चण्डालिका, जयन्ती, भेरुण्डा
noun
सा देवी यया नैके दैत्याः हताः तथा या आदिशक्तिः अस्ति इति मन्यते।
"नवरात्रोत्सवे स्थाने स्थाने दुर्गायाः प्रतिष्ठापना क्रियते।"
Synonyms:
कान्ता, दयिता, प्रियतमा, प्रियसहचरी, रमा, वल्लभा
noun
सा स्त्री यस्याम् अनुरागः अस्ति।
"राधा कृष्णस्य कान्ता आसीत्।"
Synonyms:
कान्ता, सुन्दरी, रुचिरा, सुदृश्या, शोभना, वामा, रूपवती, रूपिणी, सुरूपी, मनोरमा, मनोज्ञा, लावण्यवती, साध्वी, सौम्या, श्रीयुक्ता, सुमुखी, अभिरामा, सुषमा, चार्वी, पेशला, रुच्या, मञ्जुः, मञ्जुला, वृन्दारा
noun
सा स्त्री या रूपेण चारु अस्ति।
"ते कान्ते वार्तालापं कुरुतः।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
कुल्यः कुलीनोऽभिजातः कौलेयकमहाकुलौ ५०२
जात्यो गोत्रं तु संतानोऽन्ववायोऽभिजनः कुलम्
अन्वयो जननं वंशः स्त्री नारी वनिता वधूः ५०३
वशा सीमन्तिनी वामा वर्णिनी महिलाबला
योषा योषिद्विशेषास्तु कान्ता भीरुर्नितम्बिनी ५०४
प्रमदा सुन्दरी रामा रमणी ललनाङ्गना
-wordlist-
कुल्य (पुं), कुलीन (पुं), अभिजात (पुं), कौलेयक (पुं), महाकुल (पुं), जात्य (पुं), गोत्र (क्ली), सन्तान (पुं), अन्ववाय (पुं), अभिजन (पुं), कुल (क्ली), अन्वय (पुं), जनन (क्ली), वंश (पुं), स्त्री (स्त्री), नारी (स्त्री), वनिता (स्त्री), वधू (स्त्री), वशा (स्त्री), सीमन्तिनी (स्त्री), वामा (स्त्री), वर्णिनी (स्त्री), महिला (स्त्री), अबला (स्त्री), योषा (स्त्री), योषित् (स्त्री), स्त्रीविशेष (पुं), कान्ता (स्त्री), भीरु (स्त्री), नितम्बिनी (स्त्री), प्रमदा (स्त्री), सुन्दरी (स्त्री), रामा (स्त्री), रमणी (स्त्री), ललना (स्त्री), अङ्गना (स्त्री)
--source--
प्रेयसी दयिता कान्ता प्राणेशा वल्लभा प्रिया ५१५
हृदयेशा प्राणसमा प्रेष्ठा प्रणयणी सा
-wordlist-
प्रेयसी (स्त्री), दयिता (स्त्री), कान्ता (स्त्री), प्राणेशा (स्त्री), वल्लभा (स्त्री), प्रिया (स्त्री), हृदयेशा (स्त्री), प्राणसमा (स्त्री), प्रेष्ठा (स्त्री), प्रणयिनी (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
रामा
रामा, वामा, वामनेत्रा, पुरन्ध्री, नारी, भीरु, भामिनी, कामिनी, योषा, योषित्, वासिता, वर्णिनी, स्त्री, सीमन्तिनी, अङ्गना, सुन्दरी, अबला, महिला, ललना, प्रमदा, रमणी, नितम्बिनी, वनिता, दयिता, प्रतीपदर्शिनी, कान्ता, वधू, वशा, युवति
रामा वामा वामनेत्रा पुरन्ध्री,
नारी भीरुर्भामिनी कामिनी
योषा योषिद्वासिता वर्णिनी स्त्री,
स्यात्सीमन्तिन्यङ्गना सुन्दरी ४८१
अबला महिला ललना प्रमदा रमणी नितम्बिनी वनिता
दयिता प्रतीपदर्शिन्युक्ता कान्ता वधूर्वशा युवतिः ४८२
verse 2.1.1.481
page 0055
नाममाला
Sanskrit
वल्लभा, प्रेयसी, प्रेष्ठा, रमणी, दयिता, प्रिया, इष्टा, प्रमदा, कान्ता, चण्डी, प्रणयिनी
वल्लभा प्रेयसी प्रेष्ठा रमणी दयिता प्रिया
इष्टा प्रमदा कान्ता चण्डी प्रणयिनी तथा ३३
verse 0.1.1.33
page 0017
Tamil
Tamil
காந்தா : காதலி, மனைவி, எஜமானி, அழகி, பூமி.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
कान्ता,
स्त्री,
(काम्यते असौ कम् + णिच् + कर्म्मणिक्त + टाप् ।) नारी (यथा शृङ्गारतिलके ।“झटिति प्रविश गेहं मावहिस्तिष्ठ कान्ते !ग्रहणसमयवेला वर्त्तते शीतरश्मेः ।अयि ! सुविमलकान्तिं वीक्ष्य नूनं राहु-र्ग्रसति तव मुखेन्दुं पूर्णचन्द्रं विहाय”
) प्रिय-ङ्गुवृक्षः इति मेदिनी
सर्व्वाङ्गसुन्दरी स्त्री ।इत्यमरः
(गङ्गा यथा, काशीखण्डे २९ ४३ ।“कूटस्था करुणा कान्ता कूर्म्मयाना कलावती”
)वृहदेला रेणुका नागरमुस्ता इति राज-निर्घण्टः