धातुः: कृप्
मूलधातुः: कृपू
धात्वर्थः: सामर्थ्ये (कल्पने)
गणः: भ्वादिः
कर्मकत्वं: अकर्मकः
इट्त्वं: वेट्
उपग्रहः: परस्मैपदी
रूपम्: कल्पते
अनुबन्धादिविशेषः: ऊदित्
टिप्पनी: कृप, ऊ ङ व ऌ कल्पने । इति कविकल्पद्रुमः ॥ (भ्वां--आत्मं--अकं--सेट् ।) सप्तमस्वरी । कल्पनं सामर्थ्यम् । ऊ, अकल्पिष्ट अक्लप्त । ङ, कल्पते कल्पवृक्षवदिति हलायुधः ॥ व, कल्प्स्यति चिकॢप्सति । ऌ, अकॢपत् । हते तस्मिन् प्रियं श्रुत्वा कल्प्ता प्रीतिं परां प्रभुरिति अनेकार्थत्वेऽन्तर्भूतञ्यर्थत्वात् जनयितेत्यर्थः । इति दुर्गादासः ॥


धातुः: कृप्
मूलधातुः: कृप
धात्वर्थः: दौर्बल्ये
गणः: चुरादिः
कर्मकत्वं: अकर्मकः
इट्त्वं: सेट्
उपग्रहः: उभयपदी
रूपम्: कृपयति-ते
अनुबन्धादिविशेषः: अदन्तः
टिप्पनी: कृप, त्क दौर्ब्बल्ये । इति कविकल्पद्रुमः ॥ (अदन्त चुरां--परं--अकं--सेट् ।) सप्तमस्वरी । कृपयति । षष्ठस्वरीति त्रिलोचनः । इति दुर्गादासः ॥


कृप् (कृपँ꣡ अवकल्कने मिश्रीकरण इत्येके चिन्तन इत्यन्ये - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = कल्पनम्
अनीयर् = कल्पनीयः - कल्पनीया
ण्वुल् = कल्पकः - कल्पिका
तुमुँन् = कल्पयितुम् / कल्पितुम्
तव्य = कल्पयितव्यः / कल्पितव्यः - कल्पयितव्या / कल्पितव्या
तृच् = कल्पयिता / कल्पिता - कल्पयित्री / कल्पित्री
क्त्वा = कल्पयित्वा / कल्पित्वा
ल्यप् = प्रकल्प्य / प्रकॢप्य
क्तवतुँ = कल्पितवान् / कॢपितवान् - कल्पितवती / कॢपितवती
क्त = कल्पितः / कॢपितः - कल्पिता / कॢपिता
शतृँ = कल्पयन् / कल्पन् - कल्पयन्ती / कल्पन्ती
शानच् = कल्पयमानः / कल्पमानः - कल्पयमाना / कल्पमाना

कृप् (कृ꣡पँ॒ क्रपँम् कपँम् कृपायां गतौ च - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = कल्पनम्
अनीयर् = कल्पनीयः - कल्पनीया
ण्वुल् = कल्पकः - कल्पिका
तुमुँन् = कल्पितुम्
तव्य = कल्पितव्यः - कल्पितव्या
तृच् = कल्पिता - कल्पित्री
क्त्वा = कल्पित्वा
ल्यप् = प्रकॢप्य
क्तवतुँ = कॢपितवान् - कॢपितवती
क्त = कॢपितः - कॢपिता
शानच् = कल्पमानः - कल्पमाना

कृप् (कृ꣡पूँ॒ सामर्थ्ये - भ्वादिः - वेट्)
ल्युट् = कल्पनम्
अनीयर् = कल्पनीयः - कल्पनीया
ण्वुल् = कल्पकः - कल्पिका
तुमुँन् = कल्पितुम् / कल्प्तुम्
तव्य = कल्पितव्यः / कल्प्तव्यः - कल्पितव्या / कल्प्तव्या
तृच् = कल्पिता / कल्प्ता - कल्पित्री / कल्प्त्री
क्त्वा = कल्पित्वा / कॢप्त्वा
ल्यप् = प्रकॢप्य
क्तवतुँ = कॢप्तवान् - कॢप्तवती
क्त = कॢप्तः - कॢप्ता
शानच् = कल्पमानः - कल्पमाना

kalpayati, with śayyām (= Pali seyyaṃ kappeti), lies down: Mv 〔i.210.(13—)14〕 (prose) (sukhaṃ gacchati) tiṣṭhati pi niṣīdati pi śayyām api kalpayati; nearly same phrase 〔ii.14.(12—)13〕. See also kalpāpayati.


<table> <tr> <td> </td> <td>कल्पयति  { कॢप् }</td> <td> kalpayati  { <b>klRp</b> }</td> <td>verb caus.</td> <td> pronounce a formula or verse which contains the <b>klRp</b> </td> <td> </td> </tr><tr> <td> </td> <td>कल्पयते  { कॢप् }</td> <td> kalpayate  { <b>klRp</b> }</td> <td>verb caus.</td> <td> pronounce a formula or verse which contains the <b>klRp</b> </td> <td> </td> </tr> </table>

<table> <tr> <td> </td> <td>कल्पयति  { कॢप् }</td> <td> kalpayati  { klRp }</td> <td>verb 1</td> <td> <b>outfit</b> </td> <td> </td> </tr> </table>

कल्पयति (kalpayati)

Spoken Sanskrit

Edgerton Buddhist Hybrid