| YouTube Channel

कर्णिकाचल (karNikAcala)

 
शब्दसागरः
English
कर्णिकाचल
m.
 (-लः) The fabulous mountain Sumeru.
E.
 कर्णिका the seed
vessel of a lotus, and अचल a mountain, Meru being in the centre of
the world, the divisions of which are delineated as the leaves of a
lotus
also other compounds, as कर्णिकाद्रि, &c.
Yates
English
कर्णिका_चल (लः) 1.
m.
 The fabulous
mountain
Sumeru.
Wilson
English
कर्णिकाचल
m.
 (-लः) The fabulous mountain Sumeru.
E.
 कर्णिका the seed vessel of a lotus, and अचल a mountain, Meru
being in the centre of the world, the divisions of which are delineated as the
leaves of a lotus
also other compounds, as कर्णिकाद्रि, &c.
Monier Williams Cologne
English
कर्णिकाचल
m.
 ‘the central mountain’ [कर्णिकायां स्थितो ऽचलः,
T.
 ]
N.
 of Meru,
L.
 (cf.
BhP.
 v, 16, 7.)
Shabdartha Kaustubha
Kannada
कर्णिकाचल
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸುಮೇರುಪರ್ವತ
व्युत्पत्तिः - > कर्णिकायां स्थितोऽचलः
प्रयोगाः - > "एषां मध्ये इलावृतं नामाभ्यन्तरवर्षं यस्य नाभ्यामवस्थितः सर्वतः सौवर्णः कुलगिरिराजो मेरुःद्वीपायामसमुन्नाहः कर्णिकाभूतः कुवलयकमलस्य मूर्धनि द्वात्रिंशत्सास्रयोजनविततः मूले षोडशसाहस्रं तावतान्तर्भूम्यां प्रविष्टः"
उल्लेखाः - > भाग० ५-१६-७
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
लोकालोकश्चक्रवालोऽथ मेरुः कर्णिकाचलः ॥ १०३१ ॥
रत्नसानुः सुमेरुः स्वः स्वर्गिकाञ्चनतो गिरिः ।
-wordlist-
लोकालोक (पुं), चक्रवाल (पुं), मेरु (पुं), कर्णिकाचल (पुं), रत्नसानु (पुं), सुमेरु (पुं), स्वर्गिरि (पुं), स्वर्गिगिरि (पुं), काञ्चनगिरि (पुं)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
कर्णिकाचलः,
पुं,
 (कर्णिकायां स्थितः अचलः ।) सु-मेरुपर्व्वतः । इति हेमचन्द्रः ॥
(अस्य विवरणंयथा भागवते । ५ । १६ । ७ । “यस्य नाभ्यामव-स्थितः सर्व्वतः सौवर्णः कुलगिरिराजो मेरुर्द्वीपा-यामसमुन्नाहः कर्णिकाभूतः कुबलयकमलस्य” ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
कर्ण्णिकाचल
पु०
 कर्णिकायां स्थितोऽचल । सुमेरुपर्वतेहेमच० । यथा चास्य तयारूपेण स्थिति तथा कर्णिका-शब्दे” भाग० ५, १६, ७ श्लो० उक्तं तच्च कर्णिकाशब्दे उक्तम्कर्णिकापर्वतादयोऽन्यत्र ।